Wstępna analiza źródeł zasobów bibliotecznych na podstawie rejestru przybytków i znaków własnościowych

This paper attempts to analyze the sources of library acquisitions made by the Maria Curie-Sklodowska University Library on the basis of information from the surviving acquisitions register from 1947 to 1957. This analysis made it possible to undertake both preliminary research into the register and the identification of selected items on the basis of the ownership marks (ink stamp) on them. The information obtained from the research could provide further research potential for tracing the, sometimes very interesting, path of a given publication between different individuals and institutions.W artykule podjęto próbę analizy źródeł pozyskiwania zbiorów bibliotecznych przez Bibliotekę UMCS na podstawie informacji pochodzących z zachowanego rejestru przybytków z lat 1947–1957. Analiza ta dała możliwość podjęcia zarówno wstępnych badań nad rejestrem, jak i identyfikacją wybranych pozycji na podstawie zamieszczonych w nich znaków własnościowych (pieczątki tuszowej). Uzyskane informacje z przeprowadzonych badań mogłyby stanowić dalszy potencjał badawczy do śledzenia, niekiedy bardzo interesującej, drogi danej publikacji między różnymi osobami i instytucjami

Strony tytułowe i spis treści

bra

Epistemologie feministyczne, postmodernizm i pedagogika krytyczna

Introduction: The debate concerning feminist standpoint epistemology and the concept of situated knowledge represents a crucial moment in the history of contemporary philosophy of education. Engaging with this issue necessitates reconstructing the tensions between critical pedagogy, postmodernism, and feminist theories of knowledge.Research Aim: The aim of this paper is to explore the impact of feminist epistemologies, particularly the ideas of standpoint epistemology and situated knowledge, on shaping the discourse of critical pedagogy, as well as on revising many of its foundational assumptions. Ultimately, I aimto assess the extent to which these perspectives have contributed to profound transformations in the epistemology and methodology of contemporary educational research.Evidence-based Facts: Despite the fact that since the late 1980s many feminist scholars have critically examined the core assumptions of critical pedagogy highlighting the dominant position of men in shaping critical educational theory, their voices have not received significant attention from Henry A. Giroux and other male founders of this educational movement.Summary: Feminist standpoint epistemology and the concept of situated knowledge represent one of the most significant achievements in contemporary educational theory. Thanks to feminist scholars, traditional models of knowledge have been challenged, leading to the introductionof new research methodologies and alternative educational frameworks which pursue more just forms of knowledge production and a commitment to inclusive educational solutions.Wprowadzenie: Debata dotycząca feministycznej epistemologii stanowiska oraz koncepcji usytuowanej wiedzy stanowi kluczowy moment w historii współczesnej filozofii edukacji. Podjęcie tego zagadnienia wymaga rekonstrukcji napięć między pedagogiką krytyczną, postmodernizmem a feministycznymi teoriami wiedzy — obszarem, który sam w sobie stanowi szczególnie intrygujący rozdział w rozwoju tzw. krytycznego zwrotu w edukacji.Cel badań: Celem niniejszego artykułu jest zbadanie wpływu epistemologii feministycznych, w szczególności idei epistemologii stanowiska oraz usytuowanej wiedzy, na kształtowanie dyskursu pedagogiki krytycznej, a także na rewizję wielu jej podstawowych założeń. Ostatecznie dążę do oceny, w jakim stopniu perspektywy te przyczyniły się do głębokich transformacji w epistemologii i metodologii współczesnych badań edukacyjnych.Stan wiedzy: Pomimo że od końca lat 80. XX wieku wielu badaczy feministycznych krytycznie analizowało podstawowe założenia pedagogiki krytycznej wskazując na dominującą pozycję mężczyzn w kształtowaniu krytycznej teorii edukacji, ich głosy nie spotkały się z istotnym odzewem ze strony Henry’ego A. Giroux i innych męskich twórców tego nurtu.Podsumowanie: Feministyczna epistemologia stanowiska oraz koncepcja wiedzy usytuowanej stanowią jedno z najważniejszych osiągnięć we współczesnej teorii edukacyjnej. Dzięki badaczkom feministycznym tradycyjne modele wiedzy zostały zakwestionowane, co doprowadziło do wprowadzenia nowych metodologii badawczych oraz alternatywnych ram edukacyjnych poszukujących sprawiedliwszych form produkcji wiedzy oraz bardziej inkluzyjnych rozwiązań edukacyjnych

Innowacyjny potencjał nauk społecznych na przykładzie projektu „Akademia Liderów Innowacji”

Introduction: In the text, we take up the issue of the innovative potential of social sciences, seemingly underestimated in the society. We analyse the possibilities of implementing projects in the field of social sciences into the non-academic world, including the commercial one. Throughout the text, we refer to the role of innovation in the society, the specificity of social innovations along with the presentation of their original scheme, as well as barriers to innovation in social sciences.Purpose of the research: The aim of the undertaken analyses is to show the innovative potential of social sciences on the example of the “Academy of Innovation Leaders” project, with particular emphasis put on pedagogical sciences. We look for answers to the questions on the essence of social innovation, as well as what the innovative potential of social sciences is. How can this potential be strengthened and realised?Evidence-based Facts: The text is based mainly on the analysis of the literature on the subject of social innovation, partly on issues related to the evaluation of scientific disciplines, as well as on our own experience related to research as part of the “Academy of Innovation Leaders” project, implemented at Nicolaus Copernicus University in Toruń, in the years 2022–2024. The scientific team was supposed to evaluate the project and develop a model of implementation in both social sciences and humanities.Summary: The innovative potential of social sciences is large and untapped in the social practice. In the light of the literature on the subject and own research, the problem is the lack of awareness of its existence and readiness to use it in the social practice. The blame for this state of affairs is located both on the side of science and external entities (from the so-called “socio-economic environment”). The basic barrier to the involvement of social sciences in the socio-economic development is the belief in the superiority of basic research over the applied, or the advantage of theory over empirical research. The interrelationships between these spheres are not noticed.Wprowadzenie: W tekście podejmujemy problematykę niedocenianego w społeczeństwie, innowacyjnego potencjału nauk społecznych. Analizujemy możliwości implementacji projektów z zakresu nauk społecznych do świata pozaakademickiego, w tym komercyjnego. W całości tekstu odnosimy się do roli innowacji w społeczeństwie, specyfiki innowacji społecznych wraz z prezentacją ich autorskiego modelu, a także barier innowacyjności w naukach społecznych.Cel badań: Celem podjętych analiz jest ukazanie innowacyjnego potencjału nauk społecznych, ze szczególnym uwzględnieniem dorobku nauk pedagogicznych. Poszukujemy odpowiedzi na pytania o istotę innowacji społecznych, a także o to jaki jest innowacyjny potencjał nauk społecznych? W jaki sposób można ten potencjał wzmacniać i realizować?Stan wiedzy: W tekście bazujemy na kompleksowej analizie literatury z zakresu innowacyjności, a także na własnych doświadczeniach związanych z badaniami w ramach projektu "Akademia Liderów Innowacji”, realizowanego w Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu, w latach 2022-2024. Zespół naukowy miał za zadanie ewaluację projektu oraz wypracowanie modelu wdrożeń w naukach społecznych i humanistycznych.Podsumowanie: Innowacyjny potencjał nauk społecznych jest duży i niewykorzystany w praktyce społecznej. Problem stanowi brak świadomości jego istnienia i gotowości wykorzystania go w praktyce społecznej. Winę z ten stan rzeczy sytuuje się zarówno po stronie nauki, jak i gospodarki. Podstawową barierą zaangażowania nauk społecznych w gospodarkę jest przeświadczenie o wyższości badań podstawowych nad stosowanymi czy przewadze teorii nad badaniami empirycznymi. Nie dostrzega się wzajemnych związków pomiędzy tymi sferami.

The confluence of local property tax policy and central personal income tax policy

Theoretical background: In public economics, there is well-established research on the fiscal efficiency of local tax sources (fiscal capacity) and the sensitivity of local authorities’ tax revenues to changes in the parameters of their local tax policy (fiscal stress). However, there is a need for a critical approach to these characteristics in the conditions of the division of tax authority between central and local authorities, in particular regarding the application of a hybrid model combining the shares of local authorities in taxes that are the subject of central tax policy (personal income tax) and local tax authority over property taxation.Purpose of the article: There are no indicators for identifying the relationship between changes in personal income taxation policy and local property taxation policy. Therefore, the theoretical goal of the article is to develop indicators for determining the willingness and ability of local authorities to compensate for the undesirable fiscal effects of the personal income taxation policy pursued by the central authorities. The research goal of the article is to evaluate the differentiation of these indicators in municipalities in Poland.Research methods: Drawing conclusions based on the estimated basic parameters of statistics of the developed pressure and capability indicators for the population of Polish municipalities; distinguishing the subpopulations of urban municipalities, urban-rural municipalities, rural municipalities, and cities with county rights, both in the temporal and spatial dimension.Main findings: The paper’s conceptual framework enables a critical adaptation of the fiscal stress and fiscal capacity research methods to analyse the confluence of unfavourable changes in the conducted by central government personal income taxation policy and the property taxation policy controlled by local tax authorities. The proposed pressure to compensate and ability to compensate indicators were estimated for all Polish municipalities in the years 2019–2023. On their basis, their statistics were developed, allowing for the formulation of the following conclusions. The median of the index of pressure to compensate, that is the ratio of shares in personal income tax to current expenditures subtracted by earmarked grants was stable in the years 2019–2022 despite numerous and profound shocks to municipal budgets triggered both by taxation reforms and exogenous events such as the COVID-19 pandemic and the war in Ukraine. The year 2023 saw a significant drop in exposure to unfavourable changes in personal income taxation. The decreased variation accompanied a decrease in the indicator in question. On the other hand, the median index of the ability to compensate for unfavourable changes in personal income taxation provided by central government, that is the median of relations between tax expenditures and revenues from property taxes, was very stable from 2019 to 2023. The activity of the local authorities in pursuit of tax policy did not exceed 20%, which can be assessed as a stable but low level of compensation capacity. The empirics show that the pressure-to-compensate indicator establishes noteworthy variances among municipalities depending on their type. The higher the level of urbanization, the higher the values of this indicator, as local revenues from personal income taxation in urbanized regions are usually higher. This presentation of results and comparison of the size of these indicators spatially make it possible to identify regions that may need special attention from policymakers when planning future tax reforms

Standardy ochrony małoletnich – nowa skuteczna forma ochrony dzieci przed przemocą, czy przykry obowiązek?

The article analyses the institution of the Standards for the Protection of Minors, introduced by the amendment of the Act of 13 May 2016 on counteracting threats of crime of a sexual nature and on the protection of minors, which aims to create a coherent system of prevention and response to violence against children. The normative foundations, the scope of obligations imposed on the addressees of the regulation, and the mechanisms for implementing the standards in entities operating for the benefit of children are discussed. The analysis indicates the dual nature of the regulation: on the one hand, it constitutes an innovative and comprehensive tool for the protection of children’s rights; on the other, it burdens obligated entities with numerous organizational and training duties, the implementation of which takes place under conditions of insufficient informational and educational support. Consequently, the Standards for the Protection of Minors appear as an instrument with the potential for effective protection against violence, which, however, in practice is often perceived and implemented in a formalistic manner, reducing its genuine preventive function.Artykuł poddaje analizie instytucję Standardów Ochrony małoletnich, wprowadzonych nowelizacją ustawy z dnia 13 maja 2016  r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich, której celem jest zbudowanie spójnego systemu prewencji i reagowania na przemoc wobec dzieci. Omówiono podstawy normatywne, zakres obowiązków adresatów regulacji oraz mechanizmy wdrażania standardów w podmiotach prowadzących działalność na rzecz dzieci. Analiza wskazuje na dwoisty charakter regulacji: z jednej strony stanowi ona innowacyjne i kompleksowe narzędzie ochrony praw dziecka, z drugiej zaś obciąża zobowiązane podmioty licznymi obowiązkami organizacyjnymi i szkoleniowymi, których realizacja odbywa się w warunkach niedostatecznego wsparcia informacyjnego i edukacyjnego. W konsekwencji standardy ochrony małoletnich jawią się jako instrument o potencjale skutecznej ochrony przed przemocą, który jednak w praktyce bywa postrzegany i implementowany w sposób formalistyczny, redukujący jego rzeczywistą funkcję prewencyjną

Dostęp wykonawców z państw trzecich do europejskiego rynku zamówień publicznych – glosa aprobująca do wyroku TSUE w sprawie C-652/22 (Kolin)

The subject of this study is an approving gloss on the judgment of the CJEU in case C-652/22 (Kolin). The Court, having refused to answer the question posed by the referring court, stated that economic operators from states that are not members of the European Union or have not entered into an agreement with the Union guaranteeing mutual and equal access to markets do not possess the right to equal treatment in the public procurement procedure. The Court confirmed that contracting authorities (but not EU Member States) have the right to: fully open the procedure to economic cooperators from third countries, limit access to the procedure through special conditions for the treatment of economic operators from third countries, or completely deny such access to them. The decision should manifest as a condition of the contract disclosed in the procurement documents. The proposals for a legislative response to this judgment raise concerns because they assume a specific solution applicable in the event of silence from the contracting authority. Such a general act may be viewed as an infringement on the exclusive competence of the Union (common commercial policy).Przedmiotem opracowania jest glosa aprobująca do wyroku TSUE w sprawie C-652/22 (Kolin). Trybunał, odmawiając odpowiedzi na pytanie sądu odsyłającego, stwierdził, że wykonawcom z państw, które nie są członkami Unii Europejskiej ani nie zawarły z Unią umowy gwarantującej wzajemny i równy dostęp do rynków, nie przysługuje prawo do równego traktowania w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Trybunał potwierdził, że instytucjom zamawiającym (ale nie państwom członkowskim Unii) przysługuje prawo do: pełnego otwarcia postępowania dla wykonawców z państw trzecich, ograniczenia dostępu do postępowania poprzez specjalne warunki traktowania wykonawców z państw trzecich albo zamknięcia przed nimi tego dostępu. Decyzja powinna przybrać postać warunku zamówienia ujawnionego w dokumentach zamówienia. Propozycje odpowiedzi legislacyjnej na ten wyrok budzą wątpliwości, ponieważ przewidują, że w przypadku milczenia zamawiającego wykonawcy z państw trzecich nie mogą wziąć udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Taki akt generalny może zostać uznany za wkroczenie w strefę wyłącznej kompetencji Unii (wspólna polityka handlowa)

Częściowe zrzeczenie się ograniczonego prawa rzeczowego – glosa do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2023 r., II CSKP 1273/22

The commented decision of the Supreme Court concerns the issue of a partial waiver of a limited property right, a matter that has not previously been addressed separately in the case law. In this ruling, the Supreme Court formulated a thesis excluding the possibility of such a partial waiver of a limited property right, both in terms of its subject matter and content. The Court also stated that a declaration of will to waive an easement results in the expiration of that right if it includes all co-beneficiaries. The considerations, based on Art. 246 and 285 of the Act of 23 April 1964 – Civil Code, indicate that the position adopted by the Supreme Court deserves approval, with the caveat that it seems permissible to reduce the subject of a joint limited property right through a unilateral legal act by the entitled party. The commentary also highlights that waiving an easement that increases the utility of the entire or a designated part of a property held in co-ownership requires adherence to the rules of management applicable to the dominant property.Glosowane postanowienie Sądu Najwyższego dotyczy problemu częściowego zrzeczenia się ograniczonego prawa rzeczowego, który nie był przedmiotem odrębnej wypowiedzi w dotychczasowej judykaturze. W powyższym orzeczeniu Sąd Najwyższy sformułował tezę wykluczającą wspomniane częściowe zrzeczenie się ograniczonego prawa rzeczowego, zarówno w zakresie przedmiotowym, jak i treściowym. Stwierdził również, że oświadczenie woli o zrzeczeniu się służebności gruntowej prowadzi do wygaśnięcia tego prawa, jeśli obejmuje każdego ze współuprawnionych. Poczynione na tle art. 246 i art. 285 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny rozważania wskazały, że przytoczone stanowisko Sądu Najwyższego zasługuje na aprobatę, z tym jednak zastrzeżeniem, iż dopuszczalna wydaje się redukcja przedmiotu ograniczonego prawa rzeczowego obciążającego więcej niż jedną rzecz w drodze jednostronnej czynności prawnej uprawnionego. W glosie podkreślono także, że zrzeczenie się służebności gruntowej zwiększającej użyteczność całej lub oznaczonej części nieruchomości objętej współwłasnością wymaga zachowania zasad zarządu, którym podlega nieruchomość władnąca

Analiza ramowa jako narzędzie dekodowania konceptów emocji

Diese Studie entwickelt eine theoretisch-methodische Grundlage für den Einsatz der Frame-Theorie zur Analyse von Emotionskonzepten. Ausgehend von Lawrence Barsalous Frame-Theorie werden drei Thesen formuliert und begründet: Erstens liegt der Schlüssel zur Analyse von Emotionskonzepten in der Kontextualisierung der Emotionswörter, die diese Konzepte repräsentieren. Zweitens eignet sich der Frame-Ansatz zur Entschlüsselung von Emotionskonzepten aus Kontexten, jedoch stellen sich hierbei methodische Herausforderungen. Drittens können diese durch korpuslinguistische Verfahren überwunden werden.This study develops a theoretical and methodological foundation for applying frame theory to the analysis of emotion concepts. Based on Lawrence Barsalou’s frame theory, three theses are formulated and justified: First, the key to analyzing emotion concepts lies in the contextualization of the emotion words that represent these concepts. Second, the frame approach is suitable for decoding emotion concepts from context, but it poses methodological challenges. Third, these challenges can be addressed through corpus-linguistic methods.Niniejsze badanie opracowuje teoretyczno-metodyczne podstawy zastosowania teorii ram (frame theory) do analizy konceptów emocji. Wychodząc z koncepcji ramowej Lawrence’a Barsaloua, sformułowano i uzasadniono trzy tezy: po pierwsze, kluczem do analizy konceptów emocji jest kontekstualizacja słów emocjonalnych, które reprezentują te koncepty. Po drugie, podejście ramowe nadaje się do odszyfrowania konceptów emocji z kontekstu, jednak wiąże się to z wyzwaniami metodologicznymi. Po trzecie, wyzwania te można przezwyciężyć za pomocą metod korpusowych