Doręczenie pisma sądowego za pośrednictwem portalu informacyjnego w przypadku jego nieodebrania – glosa do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2023 r., III CZP 24/23

In the resolution in question, the Supreme Court resolved the issue of the date on which service of a court document via an information portal takes effect if it is not taken up by the addressee. The Supreme Court decided that in the case referred to in Article 15zzs9(3), second sentence, of the Act of 2 March 2020 on special solutions related to preventing, counteracting and combating COVID-19, other infectious diseases and crisis situations caused by them (consolidated text: Journal of Laws of 2023, item 1327), this effect does not take effect on the 14th day from the date of placing the letter on the information portal, but on the day following the lapse of the 14th from the date of placing the letter on the information portal. This view should be regarded as accurate and valid also on the basis of Art. 1311a §2, third sentence of the Civil Procedure Code, with the proviso that it does not mean that in every case service takes effect on the 15th day from the date of posting the document on the information portal (see Article 115 of the Civil Code in connection with Article 165 § 1 of the Civil Procedure Code). Due to the reservations made, the commentary has a partially approving character.W glosowanej uchwale Sąd Najwyższy rozstrzygnął kwestię dnia, w którym następuje skutek doręczenia pisma sądowego za pośrednictwem portalu informacyjnego w razie braku jego odbioru przez adresata. Sąd Najwyższy uchwalił, że w przypadku określonym w art. 15zzs9 ust. 3 zdanie drugie ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t.j. Dz.U. 2023, poz. 1327) skutek ten nie następuje w czternastym dniu od umieszczenia pisma w portalu informacyjnym, a w dniu następującym po upływie 14 dni od umieszczenia pisma w portalu informacyjnym. Pogląd ten jest trafny i aktualny również na gruncie obecnego brzmienia art. 1311a § 2 zdanie trzecie k.p.c., z tym zastrzeżeniem, że nie oznacza on, że w każdym wypadku skutek doręczenia nastąpi w piętnastym dniu od umieszczenia pisma w portalu informacyjnym (art. 115 k.c. w zw. z art. 165 § 1 k.p.c.). Z uwagi na poczynione zastrzeżenie glosa ma charakter częściowo aprobujący

Obowiązek ponoszenia kosztów sądowych przez Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców – glosa do postanowienia składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2024 r., II GPS 1/24

The commented order raises an issue of the court fees, which is important from the perspective of the work methodology of an administrative judge. The Supreme Administrative Court, despite its refusal to adopt an abstract resolution, held that the Ombudsman for Small and Medium-Sized Entrepreneurs is obliged to pay court fees. The author of the order does not share this view. He argues that the SAC had no grounds for refusing to adopt a resolution since the conditions for its issuance had been met. Furthermore, the author indicates that the position of the Court is mistakenly, because its ignore the systemic and other types of arguments.Niniejsza glosa dotyka istotnej z perspektywy metodyki pracy sędziego administracyjnego problematyki kosztów sądowych. W glosowanym postanowieniu Naczelny Sąd Administracyjny mimo odmowy podjęcia uchwały abstrakcyjnej uznał, że na Rzeczniku Małych i Średnich Przedsiębiorców spoczywa obowiązek ponoszenia kosztów sądowych. Autor glosy nie podziela tego stanowiska. Wywodzi, że NSA nie miał podstaw do odmowy podjęcia uchwały, ponieważ zostały spełnione warunki umożliwiające jej wydanie. W glosie krytycznej ocenie podlega również stanowisko NSA, który odmawiając podjęcia uchwały abstrakcyjnej, uznał, że na Rzeczniku spoczywa obowiązek ponoszenia kosztów sądowych. Zdaniem autora glosy stanowisko to jest błędne, bowiem opiera się jedynie na zastosowaniu reguł wykładni językowej, całkowicie pomijając argumenty systemowe i celowościowe

Moc bestii: wilczyca kapitolińska jako element konstrukcji tożsamości rzymskiej

One of the important hashtags of the modern perception of the history of Ancient Rome is the Capitoline Wolf. The article develops the issue of the iconography of the plot about the miraculous rescue of Romulus and Remus based on the analysis of numismatic sources. Since coins are a complex source, it has been established that the magistrates of the Greek cities of the eastern provinces of the Roman state placed the Capitoline Wolf and twins on exchange coins. If it was a question of minting in veteran colonies, then the legend on such coins provides us with the name of the settlement. It is also important that in the semi-autonomous minting of cities, local elites combined the Capitoline Wolf with the figures of local deities, the personification of the demos or important local socio-political phenomena. Thus, this image became an important part of the identity of the population of the 2nd–3rd centuries AD. Such coins were not issued for decades, but given that most cities minted coins for a very short time, the presence of coins with a Lupa Capitolina among the issues is important. It is interesting that it was during this period that very archaic myths were revived in coinage.Jednym z ważnych hashtagów współczesnej percepcji historii starożytnego Rzymu jest Wilczyca Kapitolińska. Artykuł rozwija kwestię ikonografii fabuły o cudownym ocaleniu Romulusa i Remusa na podstawie analizy źródeł numizmatycznych. Ponieważ monety są złożonym źródłem, ustalono, że urzędnicy miast greckich wschodnich prowincji państwa rzymskiego umieszczali Wilczycę Kapitolińską i bliźnięta na monetach wymiennych. Jeśli chodziło o bicie w koloniach weteranów, to legenda na takich monetach dostarcza nam nazwy osady. Ważne jest również to, że w półautonomicznym bicie miast lokalne elity łączyły Wilczycę Kapitolińską z postaciami lokalnych bóstw, personifikacją demos lub ważnymi lokalnymi zjawiskami społeczno-politycznymi. W ten sposób obraz ten stał się ważną częścią tożsamości ludności II–III w. n.e. Takie monety nie były wydawane przez dziesięciolecia, ale biorąc pod uwagę, że większość miast biła monety przez bardzo krótki czas, obecność monet z Lupa Capitolina wśród emisji jest ważna. Ciekawe, że to właśnie w tym okresie bardzo archaiczne mity odżyły w mennictwie

Rzeczywistość społeczna i zadania rzymskiego rolnika. Rolnictwo jako ramy moralności

Farming activities defined the Roman cultural matrix and played a crucial role in the construction of the empire. Aware of this, Roman patricians associated the rural world with the values of the Republic itself, promoting depictions of farmers as ideal citizens based on the imagery of agricultural labour. This paper aims to describe and analyse the symbolic language of morality through the image of the farmer in Latin literature, using the actual dimensions of the described activities as reference. We will address the practical aspects of farming and assess how they contribute to the construction of abstract symbolism. Our exploratory approach combines semiotics with knowledge of ancient agricultural practices to decode and describe symbolic constructs. Through the application of semiotic principles and the identification of ‘signs of meaning’, we intend to present the sources of these symbols before their appropriation by Roman propaganda in Latin literature. Furthermore, we seek to explore and understand how the ‘symbols of morality’ were recognised in Roman popular culture.Działalność rolnicza definiowała matrycę kulturową Rzymu i odegrała kluczową rolę w budowaniu imperium. Świadomi tego faktu rzymscy patrycjusze kojarzyli świat wiejski z wartościami samej republiki, promując wizerunek rolników jako idealnych obywateli w oparciu o symbolikę pracy rolniczej. Niniejszy artykuł ma na celu opisanie i analizę symbolicznego języka moralności poprzez wizerunek rolnika w literaturze łacińskiej, wykorzystując jako punkt odniesienia rzeczywiste wymiary opisywanych czynności. Zajmiemy się praktycznymi aspektami rolnictwa i ocenimy, jak funkcjonują one w tworzeniu abstrakcyjnej symboliki. Nasze podejście badawcze łączy semiotykę i wiedzę o starożytnych czynnościach rolniczych w celu rozszyfrowania i opisania konstrukcji symbolicznych. Poprzez zastosowanie zasad semiotyki i identyfikację „znaków znaczenia” zamierzamy przedstawić źródła tych symboli przed ich wykorzystaniem przez rzymską propagandę w literaturze łacińskiej. Ponadto staramy się zbadać i zrozumieć, w jaki sposób „symbole moralności” były rozpoznawane w rzymskiej kulturze popularnej

Chełmskie nekrópolis – średniowieczne i nowożytne cmentarze miejskie w badaniach archeologicznych

The subject of the article are Christian cemeteries discovered during archaeological research in the area of the town of Chełm, dating back to the medieval and modern period – from the 13th to the end of the 18th century. Written sources from that period mention 12 Christian churches in Chełm, of which only four have survived to the present day. As a result of archaeological research, 11 burial sites have been identified which are dated within a specific chronological framework. Several cemeteries were also located in places that are not currently sacred spaces. Burials discovered in the very centre of the town may be linked to 13th–15th century temples, while graves located in the suburbs, outside the former city walls, were linked to several temples mentioned from the 15th–16th century, which no longer exist. However, due to the small extent of the discoveries, they require further archaeological research. Their more complete identification would allow to more accurately reconstruct the former spatial layout of Chełm in the medieval and modern periods, as well as to supplement the knowledge of the burial customs of its inhabitants.Tematem artykułu są cmentarze chrześcijańskie odkrywane w trakcie badań archeologicznych na terenie miasta Chełma, datowane na okres średniowieczny i nowożytny – od XIII do końca XVIII w. Zgodnie z nakazem Kościoła cmentarze w tym czasie zakładane były najczęściej wokół świątyń. W źródłach pisanych w wymienionym okresie wspominanych jest w Chełmie 12 świątyń chrześcijańskich, z których jedynie 4 przetrwały do czasów obecnych. W wyniku badań archeologicznych rozpoznano 11 miejsc grzebalnych, których datowanie mieści się w określonych ramach chronologicznych. Zlokalizowano również kilka cmentarzysk w miejscach, które nie są obecnie przestrzenią sakralną. Pochówki odkryte w ścisłym centrum miasta mogą mieć związki z XIII–XV-wiecznymi świątyniami, zaś groby zlokalizowane na przedmieściach, poza dawnymi murami miejskimi, powiązano z kilkoma nieistniejącymi już świątyniami wzmiankowanymi od XV–XVI w. Odkryte cmentarze wnoszą wiele istotnych informacji dotyczących sposobu chowania zmarłych. Jednak, z uwagi na niewielki zakres odkryć, wymagają dalszych badań archeologicznych. Ich pełniejsze rozpoznanie pozwoliłoby dokładniej zrekonstruować dawny układ przestrzenny Chełma w okresie średniowiecznym i nowożytnym, a także uzupełnić wiedzę na temat zwyczajów pogrzebowych jego mieszkańców

Sur la motivation conceptuelle derrière les images animales dans le « Livre des Proverbes » biblique

Der Beitrag enthält das Abstract ausschließlich in englischer Sprache.This paper investigates the conceptual motivation underlying selected proverbs from the biblical Book of Proverbs that contain animal names. The analysis examines references to a range of animals, including birds, reptiles, and both wild and domesticated mammals, and highlights their culture-specific symbolic significance for the interpretation of the proverbs. Employing methodological tools from Cognitive Linguistics – specifically conceptual metaphor, metonymy, and metaphtonymy (Lakoff & Johnson, 1980; Goossens, 1990; Kövecses, 2010; Ruiz de Mendoza, 2011) – the study demonstrates that animal imagery in Proverbs functions as a vehicle for moral and practical instruction. The corpus for this analysis is the English Standard Version of the Bible, available at https://biblehub.com/. L'article contient uniquement le résumé en anglais

Rola empatii w kształtowaniu postaw społecznych – wybrane obrazy chłopów w XIX-wiecznej literaturze rosyjskiej

The methodological basis in this article is the phenomenon of empathy. This concept is proving to be a useful tool for literary studies, as well as becoming an increasingly important aspect in historical sciences. On the basis of an analysis of literary texts, which are historical images of human thought and sensibility, a picture of empathetic attitudes towards the peasant stratum in 19th century Russia is outlined. The literary writers show in their texts the gradual evolution of sensitivity towards the peasants – from indicating the possibility to empathize with them, to showing exemplary attitudes of representatives of the aristocracy, to full identification with representatives of the peasant layer. The literary analysis makes it possible to see the correlation between growing social empathy and democratic changes in the state.Podstawą metodologiczną w niniejszym artykule jest zjawisko empatii. Pojęcie to okazuje się użytecznym narzędziem do badań literaturoznawczych, jak też staje się coraz ważniejszym aspektem w naukach historycznych. Na podstawie analizy tekstów literackich, które są historycznym obrazem myśli i wrażliwości ludzkiej, zostaje zarysowany obraz empatycznych postaw wobec warstwy chłopskiej w XIX-wiecznej Rosji. Literaci ukazują w swoich tekstach stopniową ewolucję wrażliwości wobec chłopów – od wskazania możliwości do empatyzowania z nimi, przez ukazywanie wzorcowych postaw przedstawicieli arystokracji, aż do pełnej identyfikacji z przedstawicielami warstwy włościańskiej. Analiza literacka pozwala dostrzec korelację między rosnącą empatią społeczną i demokratycznymi przemianami w państwie

Najem osób niewolnych w okresie starobabilońskim na przykładzie kobiet

The identification of various groups of hirelings in the Old Babylonian Period as far as their social status is concerned is not easy due to a very short formular of the contract of hire and the very simple way these persons are mentioned in them. As a result the only group with which it is possible are women, who appear in 45 contracts and who were slaves in 43 of them. This results from the lack of any mentions of their family relationships with anyone else. Women who were hired in these documents in spite of their small number can be studied both in long term, as well as short-term hires, in cases when the purpose is determined and when it is not. The essential thing is that thanks to the fact that they create a single compact group in legal sense the result of the analysis can be considered conclusive for the important question “What was the role of the unfree hired-women in the economy of the Old Babylonian Period?”In short one can assume that irrespectively of their gender the women paid a valued labor service, for which the hirer granted their owners an average pay taking into consideration also men. However, the conditions of the hire of women were adapted to their physical abilities. Thus they were hired much more rarely, and it was basically hire for about one month, and the purpose of hire was most often harvest. As a result one can assume that although the work performed by women in hire was a full value labor it was only supplementary to that of men which appear ca. 6 times more often in hire documents in this period.Identyfikacja różnych grup najemników pod względem statusu społecznego w okresie starobabilońskim jest utrudniona z powodu uproszczonego formularza kontraktu najmu oraz zbyt zdawkowego sposobu, w jaki byli oni opisywani. Jak się okazuje, jedyną grupą, w której jest to możliwe, są kobiety, które pojawiają się w 45 dokumentach, a które aż w 43 z nich były niewolnicami. Wskazuje na to brak wzmianki o związkach rodzinnych (patronim, matronim) tych osób. Kobiety najmowane opisane w tych dokumentach, mimo ich w sumie niewielkiej liczby, można ukazać zarówno w najmie krótko-, jak też długoterminowym, w sytuacjach, gdy cel ich transferu jest wskazany, jak też nie. Biorąc pod uwagę to, że tworzą one zwartą grupę pod względem prawnym, wyniki analizy tych dokumentów można uznać za miarodajne dla odpowiedzi na pytanie: „Jaka była rola niewolnych kobiet – najemniczek w gospodarce okresu starobabilońskiego”? W skrócie można powiedzieć, że mimo mniej korzystnych warunków fizycznych kobiety musiały świadczyć pełnowartościową pracę, za co najemca uiszczał średnią, także dla najmu mężczyzn, zapłatę. Jednocześnie też warunki najmu, przede wszystkim okres, na jaki dokonywano transferu – najczęściej jeden miesiąc – dostosowany był do warunków fizycznych tych osób. Wskazują na to także częstotliwość i cel najmu, którym najczęściej były żniwa, w których pracę kobiet wykorzystywano jako uzupełnienie deficytu męskiej siły roboczej, a kontrakty najmu kobiet są sześciokrotnie rzadsze

Anciennes masculinités, nouvelles monstruosités : « Dientes rojos » (2021) de Jesús Cañadas et sa réinterprétation du film noir et de l'horreur surnaturelle

Der Beitrag enthält das Abstract ausschließlich in englischer Sprache.In Dientes Rojos (2021), Jesús Cañadas offers a reinterpretation of the noir genre and the monstruous figure in supernatural horror. This questioning aligns with two interrelated aspects in contemporary Hispanic prose, particularly the fiction produced by Latin American female authors: genre and gender subversion. Drawing on literary and audiovisual references from the noir and horror traditions, Cañadas crafts a feminist manifesto. This article explores how he achieves this, focusing on modern-day reinterpretations of the monster, both as a symbol of the oppressed and as an agent of resistance.L'article contient uniquement le résumé en anglais