Najem osób niewolnych w okresie starobabilońskim na przykładzie kobiet

Abstract

The identification of various groups of hirelings in the Old Babylonian Period as far as their social status is concerned is not easy due to a very short formular of the contract of hire and the very simple way these persons are mentioned in them. As a result the only group with which it is possible are women, who appear in 45 contracts and who were slaves in 43 of them. This results from the lack of any mentions of their family relationships with anyone else. Women who were hired in these documents in spite of their small number can be studied both in long term, as well as short-term hires, in cases when the purpose is determined and when it is not. The essential thing is that thanks to the fact that they create a single compact group in legal sense the result of the analysis can be considered conclusive for the important question “What was the role of the unfree hired-women in the economy of the Old Babylonian Period?”In short one can assume that irrespectively of their gender the women paid a valued labor service, for which the hirer granted their owners an average pay taking into consideration also men. However, the conditions of the hire of women were adapted to their physical abilities. Thus they were hired much more rarely, and it was basically hire for about one month, and the purpose of hire was most often harvest. As a result one can assume that although the work performed by women in hire was a full value labor it was only supplementary to that of men which appear ca. 6 times more often in hire documents in this period.Identyfikacja różnych grup najemników pod względem statusu społecznego w okresie starobabilońskim jest utrudniona z powodu uproszczonego formularza kontraktu najmu oraz zbyt zdawkowego sposobu, w jaki byli oni opisywani. Jak się okazuje, jedyną grupą, w której jest to możliwe, są kobiety, które pojawiają się w 45 dokumentach, a które aż w 43 z nich były niewolnicami. Wskazuje na to brak wzmianki o związkach rodzinnych (patronim, matronim) tych osób. Kobiety najmowane opisane w tych dokumentach, mimo ich w sumie niewielkiej liczby, można ukazać zarówno w najmie krótko-, jak też długoterminowym, w sytuacjach, gdy cel ich transferu jest wskazany, jak też nie. Biorąc pod uwagę to, że tworzą one zwartą grupę pod względem prawnym, wyniki analizy tych dokumentów można uznać za miarodajne dla odpowiedzi na pytanie: „Jaka była rola niewolnych kobiet – najemniczek w gospodarce okresu starobabilońskiego”? W skrócie można powiedzieć, że mimo mniej korzystnych warunków fizycznych kobiety musiały świadczyć pełnowartościową pracę, za co najemca uiszczał średnią, także dla najmu mężczyzn, zapłatę. Jednocześnie też warunki najmu, przede wszystkim okres, na jaki dokonywano transferu – najczęściej jeden miesiąc – dostosowany był do warunków fizycznych tych osób. Wskazują na to także częstotliwość i cel najmu, którym najczęściej były żniwa, w których pracę kobiet wykorzystywano jako uzupełnienie deficytu męskiej siły roboczej, a kontrakty najmu kobiet są sześciokrotnie rzadsze