Ochrona i dobrostan zwierząt gospodarskich w Polsce

Owing to their intellectual capabilities and extraordinary adaptability skills, humans quickly became the dominant species and learned to subjugate and exploit animals. Relations between man and nature, and especially the attitude of a human being to animals, have been the object of philosophical and religious deliberations for centuries. The relationship between hunter-gatherers and natural resources on which life is dependent was initially in equilibrium, but later on people began to keep animals for their meat, milk, skin and their muscle strength, which was called “domestication”. The right of humans to draw on animal resources has its limits. However, man got used to excessive exploitation of animals. This phenomenon is aggravated by intense animal husbandry and breeding. Farm animals were granted a legal status for the first time in the Polish legislation in 1997. In accordance with this status, their owner, keeper or user is obliged to respect their rights in the area of reproduction, breeding and slaughter. There are restrictions imposed on the use of farm animals and non-compliance results in criminal liability.Dzięki swoim możliwościom intelektualnym i niezwykłym zdolnościom adaptacyjnym człowiek szybko stał się gatunkiem dominującym oraz nauczył się podporządkowywać sobie zwierzęta i je eksploatować. Relacje między człowiekiem i przyrodą, a zwłaszcza stosunek człowieka do zwierząt, były od wieków przedmiotem rozważań filozoficznych i religijnych. Stosunek łowców-zbieraczy do zasobów naturalnych, od których zależy życie, początkowo pozostawał w równowadze, ale później ludzie zaczęli hodować zwierzęta dla ich mięsa, mleka, skóry i siły mięśni, co nazwano „udomowieniem”. Prawo człowieka do czerpania z zasobów zwierzęcych ma swoje granice. Przyzwyczajono się jednak do nadmiernej eksploatacji zwierząt. Zjawisko to pogłębia intensywny chów i hodowla zwierząt. Zwierzęta gospodarskie po raz pierwszy uzyskały status prawny w polskim ustawodawstwie w 1997 r. Ich właściciel, posiadacz lub użytkownik jest zobowiązany do przestrzegania praw w zakresie rozrodu, hodowli i uboju. Istnieją ograniczenia w wykorzystywaniu zwierząt gospodarskich, a ich nieprzestrzeganie skutkuje odpowiedzialnością karną

Wyzwania związane z relacjami nauczyciel – uczeń w kontekście wsparcia edukacyjnego migrantów wojennych z Ukrainy

The article addresses the challenges of educational needs resulting from the influx of war migrants from Ukraine into schools. They determine not only the nature of the functioning of a given educational institution, but, above all, enforce a new style of forming teacher-student relations. Its specificity is not only due to the nature of work in conditions of cultural diversity, but in connection with the ongoing warfare in Ukraine is characterized by permanent variability and unpredictability, which forces us to reflect on whether it is at all possible to prepare the teaching staff to solve many unexpected educational situations. The content presented is the result of analyses of research reports, inspection protocols, interviews and journalistic reports. There are also presented the results of own research addressing the problem of the causes of difficulties that disrupt satisfactory communication between the most important subjects of educational institutions.Artykuł podejmuje tematykę wyzwań związanych z potrzebami edukacyjnymi i wychowawczymi wynikającymi z napływem do szkół migrantów wojennych z Ukrainy. Determinują one nie tylko charakter funkcjonowania danej placówki oświatowej, ale przede wszystkim wymuszają nowy styl kształtowania relacji nauczyciel – uczeń. Jego specyfika nie wynika wyłącznie z charakteru pracy w warunkach różnorodności kulturowej, ale w związku z toczącymi się działaniami wojennymi w Ukrainie cechuje się permanentną zmiennością i nieprzewidywalnością, co zmusza do refleksji czy w ogóle jest możliwe przygotowanie kadry pedagogicznej do rozwiązywania wielu nieoczekiwanych sytuacji edukacyjnych i wychowawczych. Zaprezentowane treści są wynikiem analiz raportów z badań, protokołów kontroli, wywiadów i reportaży dziennikarskich. Przedstawiono także wyniki badań własnych podejmujących problem przyczyn trudności zaburzających satysfakcjonującą komunikację między najważniejszymi podmiotami instytucji oświatowych.

Tatiana Kanasz, Migracje Białorusinów do Polski. Perspektywa dyskursu publicznego. Warszawa: Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej, 2023, 132 s.

.

Antroponimia mieszkańców Wąwolnicy w drugiej połowie XV wieku

The paper analyses the anthroponyms (surnames and names of men and women) of townspeople of the medieval town (now village) of Wawolnica in Lesser Poland in the second half of the 15th century. The recorded -onyms reveal their undoubted Polish character, with the studied names rooted in the Christian tradition. These observations indicate that the community was homogenous in terms of confession and ethnicity. Appellative (including professional) and patronymic formations constitute a significant portion of the studied records. The most popular male names include Jan, Stanisław, Wojciech and Mikołaj. On the other hand, the number of names and surnames identifying women in the 15th-century sources is relatively low. This is a consequence of the fact that the social position and legal status of women were associated with certain restrictions. The analysis leads to the conclusion that the 15th century was characterized by a lack of stabilization of surnames in the anthroponymy of Wawolnica.W artykule omówiono antroponimy (nazwiska i imiona mężczyzn i kobiet) mieszczan wąwolnickich 2 połowy XV wieku. Zapisane onimy zachowują polski charakter, natomiast imiona tworzą zbiór nazewniczy wyrosły z tradycji chrześcijańskiej, co wskazuje, że posługująca się nimi społeczność była jednorodna konfesyjnie i narodowościowo. W analizowanym zbiorze istotną pozycję zajmowały formacje odapelatywne (w tym odzawodowe) oraz patronimiczne. Do najpopularniejszych imion męskich badanego obszaru należały: Jan, Stanisław, Wojciech i Mikołaj. Liczba imion i nazwisk identyfikujących kobiety w XV-wiecznych księgach miejskich Wąwolnicy jest stosunkowo niska. Wynika to z pozycji społecznej kobiet w tym czasie i ich ograniczonego statusu prawnego

Polityka pronatalistyczna współczesnych Węgier – efekty i wnioski

Over the past several years, while maintaining previously paid family benefits, a system of tax relief and a mechanism for granting mortgages has been developed, whose primary task was to support families deciding to have (another) child. This article reviews the most important solutions that have been implemented, attempts to answer the question of whether this policy has had measurable effects, and suggests further actions that the Hungarian state might take.W ostatnich kilkunastu latach przy zachowaniu wcześniej wypłacanych zasiłków rodzinnych został zbudowany system ulg podatkowych oraz mechanizm udzielania kredytów hipotecznych, których naczelnym zadaniem było wsparcie rodzin decydujących się na posiadanie (kolejnego) dziecka. Artykuł jest przeglądem zastosowanych najważniejszych rozwiązań, próbą odpowiedzi na pytanie, czy polityka ta przyniosła mierzalne skutki wraz z zasugerowaniem spodziewanych dalszych działań węgierskiego państwa

Podejmowanie ryzyka i wyniki w szkole: badanie kontekstów rodzinnych, rówieśniczych i szkolnych

Introduction: There is little debate that risk-taking behaviors during adolescence, such as substance use and delinquency, can lead to deleterious outcomes.Research Aim: This study examines how risk-taking behaviors affect academic success and also considers the relative influence of the family, peer, and school contexts. Method: Using data from a nationally representative sample of high school seniors.Results: Females and males are shown to have similar patterns of risk-taking behaviors, although males do report higher rates of marijuana use and delinquent acts.  However, risk-taking behaviors appear to be more influential upon males’ school performance, as compared to females.  Additionally, the family and peer contexts yield greater influence upon females’ grade performance, while the school contextual factors appear to affect females and males in a similar manner.  Family and peer contextual factors more readily affect males’ likelihood of pursuing a college degree. Conclusions: The gender and contextual patterns shown in the analyses suggest that the relationship between risk-taking and academic success is complex.  The findings of this study, along with its implications, are discussed within the ecodevelopmental perspective.Wprowadzenie: Nie ulega wątpliwości, że ryzykowne zachowania w okresie dojrzewania, takie jak zażywanie substancji psychoaktywnych i przestępczość, mogą mieć szkodliwe skutki. Cel badań: Celem badania było sprawdzenie, w jaki sposób zachowania ryzykowne wpływają na sukcesy w nauce, a także uwzględnienie względnego wpływu kontekstu rodzinnego, rówieśniczego i szkolnego. Metoda badań: W badaniu tym wykorzystano dane pochodzące od reprezentatywnej próby uczniów ostatnich klas szkół średnich.Wyniki: Wykazano, że kobiety i mężczyźni wykazują podobne wzorce ryzykownych zachowań, chociaż mężczyźni częściej sięgają po marihuanę i popełniają przestępstwa. Jednakże zachowania ryzykowne wydają się mieć większy wpływ na wyniki chłopców w szkole niż dziewcząt. Ponadto kontekst rodzinny i rówieśniczy wywierają większy wpływ na wyniki dziewcząt w nauce, podczas gdy czynniki kontekstu szkolnego wydają się oddziaływać na dziewczęta i chłopców w podobny sposób.  Czynniki rodzinne i rówieśnicze mają większy wpływ na prawdopodobieństwo podjęcia przez mężczyzn studiów wyższych. Wnioski: Analizy uwzględniające płeć i wzorce kontekstowe wskazują, że związek między podejmowaniem ryzyka a sukcesami w nauce jest złożony.  Analiza wpływu i wzorce kontekstowe, że związek między ryzykiem a sukcesami w nauce jest uniwersalny

Kilka uwag na temat wzbudzenia uzasadnionej obawy jako znamienia przestępstwa groźby karalnej

The paper is of a scientific and research nature. The aim is to analyse and assess the reasonableness of the changes made to Article 190 § 1 of the Polish Criminal Code, which were introduced by the Act of 7 July 2022 amending the Criminal Code and certain other acts. It consisted in raising the upper limit of penalty range (from two to three years of imprisonment) and replacing the phrase “to the detriment of the closest person” with the phrase “to the detriment of the person closest to that person”. The most important in the context of the study was the introduction of the phrase “if the threat gives rise to a justified fear in the person to whom it is addressed or to whom it relates, that the threat will be fulfilled”, instead of “if the threat gives rise to a well-founded fear in the person being threatened, that the threat will be fulfilled”. For a proper understanding of the ratio legis, the analysis of the changes was preceded by remarks of a historical nature and pointing to doubts regarding the interpretation of the elements “threatened” and “gives rise to a justified fear in the person”. Reference was also made to the procedure for prosecuting the offence of criminal threat (Article 12 § 4 of the Criminal Procedure Code), modified by the amendment of 7 July 2022. The basic research method used in the paper is formal-dogmatic analysis. The practice of applying the law is also taken into account using the analysis of judicial decisions.Artykuł ma charakter naukowo-badawczy. Celem jest analiza i ocena zasadności zmian dokonanych w treści art. 190 § 1 k.k., które zostały wprowadzone ustawą z dnia 7 lipca 2022 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Polegały one na zwiększeniu górnej granicy zagrożenia karnego (z dwóch na trzy lata pozbawienia wolności) oraz zastąpieniu sformułowania „na szkodę osoby najbliższej” zwrotem „na szkodę osoby dla niej najbliższej”. Największe znaczenie w kontekście przedmiotowego opracowania miało wprowadzenie określenia „jeżeli groźba wzbudza w osobie, do której została skierowana lub której dotyczy, uzasadnioną obawę, że będzie spełniona”, zamiast „jeżeli groźba wzbudza w zagrożonym uzasadnioną obawę, że będzie spełniona”. Dla właściwego zrozumienia ratio legis ustawodawcy analiza dokonanych zmian poprzedzona została uwagami natury historycznej oraz wskazaniem wątpliwości odnośnie do interpretacji znamienia „zagrożony” i „wzbudzenia w nim uzasadnionej obawy”. Odniesiono się także do zmodyfikowanego nowelizacją z dnia 7 lipca 2022 r. trybu ścigania przestępstwa groźby karalnej (art. 12 § 4 k.p.k.). Podstawową metodą badawczą zastosowaną w artykule jest analiza formalno-dogmatyczna. Uwzględniono również praktykę stosowania prawa, posługując się analizą orzecznictwa sądowego

Tematyka paranormalna, cenzura i przemiany wartości w PRL

This paper focuses on two interrelated processes of change: the evolution of the censorship’s attitude towards paranormal topics and the changes in the system of values, in particular during the last two decades of communist Poland. An examination of the archival records of the Main Office for the Control of the Press, Publications, and Public Performances and an analysis of the content of press articles and books concerning paranormal topics reveal that, from the 1970s onwards, Poland underwent transformations similar to those described by Inglehart in The Silent Revolution (1977), i.e. a shift towards postmaterialist values, although the dynamics and conditions of this process were different than in the West. Paranormal issues and various esoteric practices fitted well with new developments such as the need for individual autonomy, increasing concern for physical and mental health and a deepening ecological awareness.Artykuł dotyczy dwóch powiązanych ze sobą procesów: ewolucji stosunku cenzury PRL do tematów paranormalnych oraz przemian wartości zachodzących w społeczeństwie polskim, ze szczególnym uwzględnieniem ostatnich dwóch dekad PRL. Przegląd materiałów archiwalnych Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk oraz analiza wybranych publikacji prasowych i książkowych na tematy paranormalne wskazują, że od lat siedemdziesiątych następowały w Polsce przemiany podobne do opisanych przez Ingleharta w The Silent Revolution (1977), a więc przejście ku wartościom postmaterialistycznym, chociaż dynamika i uwarunkowania tego procesu były inne niż na Zachodzie. Zagadnienia paranormalne i rozmaite praktyki ezoteryczne dobrze wpisywały się w nowe tendencje, takie jak potrzeba autonomii jednostki, coraz większa troska o zdrowie fizyczne i psychiczne oraz głębsza świadomość ekologiczna

La déconstruction des archétypes féminins dans « Interior F » de Mariana Silva Yrigoyen

Der Beitrag enthält das Abstract ausschließlich in englischer Sprache.This article investigates from a feminist perspective the process of the deconstruction of archetypal representations of women in Interior F (2002) by Mariana Silva Yrigoyen. The play establishes a hypertextual dialogue with classical mythology, through the figures of Cassandra and Electra, as well as with Federico García Lorca’s Yerma (1991). Interior F not only denounces the social constructs that oppress female characters during Peru’s internal armedconflict, but also seeks to reconstruct a new social and cultural model of women by empowering its protagonists and attributing to them qualities traditionally associated with men.L'article contient uniquement le résumé en anglais