23 research outputs found
COVİD-19 PANDEMİSİNİN TÜRKİYE HAVAYOLU ULAŞIMINA ETKİSİ
Havayolu ulaşımı, Covid-19 Pandemi sürecinde ilk kez küresel ölçekte neredeyse bütünüyle
durma noktasına gelmiştir. Temel amacı, Covid-19 Pandemisinin Türkiye’de havayolu ulaşımı
üzerindeki etkilerini analiz etmek olan bu çalışma, veri değerlendirme eksenli olarak yapılandırılmıştır. Çalışmanın temel veri setini, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) yıllık havayolu ulaşım
verileri ile Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) tarafından üretilen aylık havayolu ulaşım
verileri oluşturmaktadır. 2020 Ocak-Ağustos döneminde toplam yolcu taşımalarında önceki yılın aynı dönemine göre %62,8’lik bir düşüş meydana gelirken, yük taşımalarında ise toplam
%45,4 gerileme ortaya çıkmıştır. Türkiye’de 2019 yılında en fazla taşıma gerçekleştirilen ilk 10
havalimanı esas alındığında, 2020 yılı Ağustos sonunda 2019 yılının aynı dönemine göre toplam
yolcu ulaşımında en fazla oransal düşüşün Antalya Havalimanında olduğu (%80,1), yük taşımacılığında da yine en yüksek oranda gerilemenin Antalya havalimanında yaşandığı anlaşılmaktadır (%80,5). Pandemi nedeniyle Dünya genelinde 2020 yılı boyunca önceki yıla göre taşınan
yolcu sayısında %53-60 arasında bir azalmanın olacağı öngörülmekte, mevcut veriler benzer bir
durumun Türkiye’de de yaşanacağını göstermektedir. Yine Pandeminin 2020 yılı sonu itibariyle
havayolu ulaşımında 352-390 milyar dolar arasında bir kayba neden olacağı öngörülmektedir.
Pandeminin Türkiye’de de, 2019 yılı verilerine göre 205 bin olan havayolu istihdamını olumsuz
etkilemesi beklenmektedir
(Historical progress and current state of air transportation in Turkey with respect to transportation geography)
Hız, konfor ve güvenliğe ilişkin talep ve ihtiyaçlar, ulaşım sistemlerinde bir çeşitlenmeyi beraberinde getirmektedir. Bu çeşitlenme aynı zamanda ulaşım sistemleri arasında büyük bir rekabeti de tetiklemekte, ülkeler bu rekabette üstün gelebilmek amacıyla bu alandaki yatırımlarını arttırmaktadırlar.
Temel ulaşım sistemlerinden birini teşkil eden havayolu ulaşımı, diğer ulaşım sistemlerine göre sahip olduğu üstünlükler dolayısıyla her geçen gün daha fazla tercih edilmeye devam etmektedir. Bu gelişme sadece uluslararası taşımada değil aynı zamanda ülke içi ulaştırmada da belirgin bir hal almaya başlamış bulunmaktadır.
Geçekleştirilen yatırımlar sonucu, Türkiye’de havayolu ulaşımında özellikle son 20 yılda çok önemli ilerlemeler kaydedilmiş, bu süre zarfında düzenli ulaşım sağlanan havaalanı sayısı 16’dan 46’ya yükselmiştir. 1980’li yılların ortalarına kadar ulaşım tek şirket (THY) vasıtasıyla gerçekleştirilirken, 2010 yılında bu sayı 17’ye çıkmış, buna paralel olarak da uçak sayısı ve koltuk kapasitelerinde yüksek artışlar sağlanmıştır. Sektörde yaşanan bu olumlu gelişmeler, özellikle yolcu taşımasında büyük artışları da beraberinde getirmiş, 1990 yılında yaklaşık 13,5 milyon olan toplam yolcu sayısı 2010 yılı sonunda % 654 artışla ilk kez 100 milyonu aşmıştır.
Bu çalışmada, havayolu ulaşımına ilişkin şartların Türkiye özelinde incelemesi amaçlamıştır
(Diversification of employment in rural areas: case of textile workers in Kâhta)
Bilindiği üzere kırsal alandan şehirlere doğru gerçekleşen göç hareketi bir yandan kırsal alanların boşalmasına, diğer taraftan şehirsel merkezlerde pek çok mekânsal ve sosyo-ekonomik sorunların yaşanmasına zemin hazırlamaktadır. Bu bakımdan kırsal nüfusu yerinde istihdam etmek büyük önem taşımaktadır.
Adıyaman İline bağlı Kâhta ilçesi gerek mevsimlik ve gerekse daimi göç hareketlerinin yoğun olarak yaşandığı yörelerden bir durumundadır. Özellikle istihdamı arttırıcı kırsal ekonomik faaliyetler bakımında büyük potansiyeller barındırmayan ilçede son 10 yılda yoğunluk kazanan tekstil imalât sektörü, sadece Kâhta şehir merkezinde değil aynı zamanda köylerde yaşayan çalışabilir nüfus için de önemli bir istihdam alanı haline gelmiştir.
İlki 1998 yılında faaliyete geçen, günümüzde sayıları hızla artan tekstil imalâthaneleri, büyük bir genç nüfus kitlesine iş imkânı oluşturmuş bulunmaktadır. Artan işletme sayısıyla birlikte ihtiyaç duyulan işgücünün şehir merkezinden sağlanamaması ise çevre köylerden işçi temin edilmesi olgusunu gündeme getirmiştir.
Kâhta ilçesinde, köyden gelen tekstil işçileri üzerine odaklanan bu çalışma kapsamında kurumsal niteliğe sahip 11 işletmede mülâkatlar gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler sonucu sözü edilen tekstil işletmelerinde toplam 763 kişinin istihdam edildiği bu miktarın %40’ının ise günübirlik olarak, şehir merkezine uzaklığı 5 ile 46 km arasında değişen 23 ayrı yerleşmeden geldiği anlaşılmıştır.
Kırsal alanda istihdamın çeşitlendirilmesi kapsamında bir örnek olarak ele aldığımız bu çalışmada; Kâhta’da tekstil sanayinin gelişimi, tekstil işletmelerinin nitelikleri, genel istihdam durumları ve kırsal istihdama katkıları üzerinde durulmuş, Kâhta’da tekstil sektörünün sorunları ile geleceğine yönelik öngörüler ortaya konulmuştur