Evaluation of teachers' disaster preparedness awareness levels and their opinions on disaster preparedness in schools

Abstract

Dünya'da ve ülkemizde en fazla can ve mal kayıplarının yaşandığı doğal afetler arasında depremler oluşturmaktadır. Doğal afetler sonrası ortaya çıkabilecek zararların en aza indirilmesi için bireyler hazırlıklı olmalıdır. Afetlere karşı hazırlık çalışmalarında afet eğitimlerinin önemi yadsınamaz. Yaşam boyu öğrenme yaklaşımı, afet eğitimi alanında kayda değer ve belirgin faydalar sunarken, bireylerin afet öncesi, anı ve sonrasında nasıl davranmaları gerektiğine dair daha derin bir bilinç geliştirmelerini ve kapsamlı bir eğitim almalarını mümkün kılar. Bu yaklaşım, sürekli öğrenmeyi teşvik eden oldukça kritik unsurlar barındırmakta ve afet eğitimini yaşam boyu süren dinamik ve evrimsel bir süreç haline dönüştürmektedir. Küçük yaşlardan başlayarak toplumun farklı kesimlerine afet farkındalık eğitimlerinin verilmesi önemlidir. Bu tür çalışmaların en iyi yapıldığı yerlerin başında okullar gelmektedir. Okullarda gelecek nesillerin afet farkındalığının düzeylerinin artırılmasında en önemli unsur öğretmenlerdir. Yapılan araştırmanın amacı, öğretmenlerin afet bilinç algı düzeyleri ile okullarda yapılan afet hazırlık çalışmalarına yönelik görüşlerinin belirlenmesidir. Bu çalışmada karma yöntem kullanılmış ve çalışmanın nicel bölümündeki çalışma evrenini Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı Bartın İli Merkez İlçesi'nde 2023-2024 eğitim öğretim yılı resmi okullarda görev yapan 2104 kadrolu öğretmen oluşturmaktadır. Çalışmanın nicel bölümünde örneklem grubu resmi okullar da görev yapan 330 öğretmen, nitel bölümde ise çalışma grubu 20 öğretmen oluşturmaktadır. Çalışmaya katılım sağlayan öğretmenlerden elde edilen sayısal veriler sosyo-demografik özelliklerine göre istatistiksel analiz yapılarak sonuçlar başlık altında tablo olarak sunulmuştur. Çalışmanın nicel bölümünde elde edilen sonuçlara göre; öğretmenlerin afete hazırlık genel bilinç düzeylerinin, alt boyutta ise afete hazırlık için algılanan duyarlılık, algılanan ciddiyet, algılanan yararlar ve algılanan engeller boyutunda oldukça yüksek bilinç düzeyine sahip iken eyleme geçiriciler ve öz yeterlilikleri alt boyutlarında ise algı düzeylerinin daha düşük seviyede kaldığı sonucu elde edilmiştir. Araştırmanın nitel bölümünde elde edilen sonuçlara göre de okullardaki afet hazırlık çalışmalarına yönelik yapılan faaliyetlerin ve personel eğitimlerinin öğretmenler tarafından yetersiz bulunması, öğretmenlerin afet hazırlık kapsamında öz yeterlilikleri algı düzeyi ile örtüşmektedir. Araştırma ile elde edilen sonuçlar, toplumun eğitim lideri olan öğretmenlerin afet hazırlık bilinç düzeylerine yönelik kişisel gelişim gerektiren alanların belirlenmesi açısından literatüre katkı sunulması bakımından önemsenmektedir.Earthquakes are among the natural disasters that cause the most loss of life and property in the world and in our country. Individuals should be prepared to minimize the damages that may occur after natural disasters. The importance of disaster training in preparation for disasters cannot be denied. While the lifelong learning approach offers significant and significant benefits in the field of disaster education, it enables individuals to develop a deeper awareness and receive comprehensive education on how to behave before, during and after a disaster. This approach contains critical elements that encourage continuous learning and turns disaster education into a lifelong, dynamic and evolutionary process. It is important to provide disaster awareness training to different segments of the society, starting from an early age. Schools are one of the places where such studies are best carried out. Teachers are the most important element in increasing the disaster awareness levels of future generations in schools. The aim of the research is to determine teachers' disaster awareness perception levels and their opinions about disaster preparedness activities carried out in schools. In this study, mixed method was used and the study population in the quantitative part of the study consists of 2104 permanent teachers working in public schools in the 2023-2024 academic year in the Central District of Bartın Province under the Ministry of National Education. In the quantitative part of the study, the sample group consists of 330 teachers working in public schools, and in the qualitative part, the study group consists of 20 teachers. The numerical data obtained from the teachers who participated in the study were statistically analyzed according to their socio-demographic characteristics and the results are presented as a table under the title. According to the results obtained in the quantitative part of the study; It has been concluded that teachers' general awareness levels of disaster preparedness have a very high level of awareness in the sub-dimensions of perceived sensitivity, perceived seriousness, perceived benefits and perceived obstacles for disaster preparedness, while their perception levels remain at a lower level in the sub-dimensions of action takers and self-efficacy. According to the results obtained in the qualitative part of the research, the fact that the activities carried out for disaster preparedness in schools and personnel training are inadequate by the teachers coincides with the perception level of the teachers' self-efficacy within the scope of disaster preparedness. The results obtained from the research are considered important in terms of contributing to the literature in terms of identifying areas that require personal development regarding the disaster preparedness awareness levels of teachers, who are the educational leaders of the society