45 research outputs found
Zale偶no艣膰 mi臋dzy czasem trwania cukrzycy typu 2 a nasileniem wybranych powik艂a艅 sercowo-naczyniowych u pacjent贸w choruj膮cych na nadci艣nienie t臋tnicze
Wst臋p Celem obecnej pracy by艂o okre艣lenie zwi膮zku
mi臋dzy czasem trwania cukrzycy typu 2 a wyst臋powaniem
powik艂a艅 sercowo-naczyniowych: dysfunkcji
rozkurczowej lewej komory (LVDD) i przerostu
lewej komory (LVH) u pacjent贸w choruj膮cych na
nadci艣nienie t臋tnicze.
Materia艂 i metody Badaniami obj臋to 63 osoby choruj膮ce
na nadci艣nienie t臋tnicze ze wsp贸艂istniej膮c膮 cukrzyc膮
typu 2. 艢rednia wieku pacjent贸w w艂膮czonych
do badania wynosi艂a 63,65 ± 12,04 roku. 艢redni czas
trwania cukrzycy wynosi艂 9,76 ± 8,97 roku. Na podstawie
kryterium mediany czasu trwania cukrzycy
w badanej grupie wyodr臋bniono 2 podgrupy: I — os贸b
choruj膮cych na cukrzyc臋 typu 2 kr贸cej ni偶 7 lat (n =
32), II — os贸b choruj膮cych na cukrzyc臋 typu 2 d艂u偶ej
ni偶 7 lat (n = 31). Wykonano badanie echokardiograficzne,
oceniono funkcj臋 rozkurczow膮 lewej
komory oraz geometri臋 lewej komory.
Wyniki W grupie I znamiennie rzadziej rozpoznawano
LVH i LVDD ni偶 w grupie II (LVH — I:
40,6%, II: 61,3%, p < 0,05; LVDD — I: 21,9%, II:
32,3%, p < 0,05). W ca艂ej badanej grupie wyst臋powa艂y
istotne statystycznie korelacje liniowe mi臋dzy czasem
trwania cukrzycy a wybranymi parametrami echokardiograficznymi: LVMI (r = 0,37, p < 0,05), RWT (r =
0,39, p < 0,05) oraz E/E’ (r = 0,51, p < 0,05). Regresja
logistyczna wykaza艂a, 偶e starszy wiek i d艂u偶szy czas
trwania cukrzycy stanowi膮 niezale偶ne czynniki ryzyka
LVH, a wy偶sze BMI i d艂u偶szy czas trwania cukrzycy
niezale偶ne czynniki ryzyka LVDD.
Wnioski U os贸b z nadci艣nieniem t臋tniczym d艂u偶ej
choruj膮cych na cukrzyc臋 typu 2 powik艂ania sercowo-
–naczyniowe zdaj膮 si臋 bardziej wyra偶one i zdaj膮 si臋
wyst臋powa膰 z wi臋ksz膮 cz臋sto艣ci膮 ni偶 u os贸b z nadci艣nieniem
t臋tniczym kr贸cej choruj膮cych na cukrzyc臋
typu 2. Czas trwania cukrzycy typu 2 stanowi niezale偶ny
czynnik ryzyka LVDD oraz LVH
Complicated Holter tracing with an incidence of inappropriate mode switch due to sensing abnormalities in a patient with dual-chamber pacemaker
24-hour Holter monitoring of a 59 year-old man with DDDR pacemaker (programmed mode:
DDD) implanted for sick sinus syndrome with paroxysmal atrial fibrillation was performed
one month after implantation, due to palpitations. Several episodes of rapid pacing of decreasing
rate were detected. Intracardiac recording stored in the pacemaker memory had shown episodes
of atrial lead oversensing, which led to the mode switch, resulting in DDIR mode. Signals
which caused oversensing were not seen in Holter tracing. (Cardiol J 2011; 18, 1: 94-96
Endothelial function in patients with cardiovascular diseases. Part II: endothelial dysfunction in patients with hypertension and coronary heart disease
Obecnie przyjmuje si臋, 偶e mo偶e istnie膰 zwi膮zek mi臋dzy
wyst臋powaniem subklinicznych stan贸w zapalnych
a zachorowalno艣ci膮 na nadci艣nienie t臋tnicze.
Jak do tej pory nie ustalono jednoznacznie, czy
zwi臋kszone warto艣ci wska藕nik贸w procesu zapalanego
s膮 wynikiem pierwotnego zaka偶enia, kt贸re prowadzi
do przyspieszonego rozwoju mia偶d偶ycy i nadci艣nienia
t臋tniczego, czy te偶 maj膮 one charakter wt贸rny
do uszkodzenia 艣ciany naczyniowej w przebiegu
choroby nadci艣nieniowej. Wydaje si臋, 偶e towarzysz膮ce
stanom zapalnym uszkodzenie 艣r贸db艂onka mo偶e
stanowi膰 wa偶ne ogniwo w patogenezie pierwotnego
nadci艣nienia t臋tniczego. Dysfunkcja 艣r贸db艂onka ma
znacz膮cy udzia艂 zar贸wno w patogenezie, jak
i w przebiegu klinicznym chor贸b uk艂adu kr膮偶enia,
w tym nadci艣nienia t臋tniczego i choroby niedokrwiennej
serca oraz wi膮偶e si臋 ze zwi臋kszonym ryzykiem
wyst膮pienia niekorzystnych incydent贸w sercowo-naczyniowych. W niekt贸rych przypadkach genetycznie
uwarunkowanego nadci艣nienia t臋tniczego
upo艣ledzenie czynno艣ci 艣r贸db艂onka wyprzedza rozw贸j
nadci艣nienia, co wskazuje, 偶e dysfunkcja 艣r贸db艂onka
mo偶e by膰 jego pierwotn膮 przyczyn膮. Z kolei
nadci艣nienie t臋tnicze samo w sobie, bez wzgl臋du na
jego pierwotn膮 przyczyn臋, mo偶e wt贸rnie upo艣ledza膰
czynno艣膰 艣r贸db艂onka.At present it is thought that there may be the connection
between subclinical inflammatory conditions and the incidence
of hypertension. Up till now it has not been yet established
clearly if the increased levels of inflammatory process
markers result from primary inflammation promoting the
development of atherosclerosis and hypertension or if this
phenomenon is only secondary to the impairment of vascular
wall in the course of hypertensive disease. It seems that
endothelial dysfunction accompanying some inflammatory
conditions may be an important clue in pathogeny of primary
hypertension. Endothelial dysfunction takes an important
part as well in the development as in the clinical
evaluation of circulatory system diseases including hypertension
and coronary heart disease and is related to increased
risk of cardiac events. In some cases of genetically associated
hypertension the endothelial dysfunction is primary to the
development of hypertension which indicates that it may be
the cause of hypertension. On the other hand hypertension
itself regardless of its primary cause may impair the function
of endothelium
Endothelial function in patients with cardiovascular diseases. Part I: humoral factors and assessment of endothelial function
艢r贸db艂onek uwa偶any jest obecnie za narz膮d wydzielania
wewn臋trznego o bardzo du偶ej aktywno艣ci. Precyzyjnie
regulowana r贸wnowaga pomi臋dzy pochodz膮cymi
ze 艣r贸db艂onka czynnikami o dzia艂aniu rozszerzaj膮cym
i zw臋偶aj膮cym jest istot膮 homeostazy
naczyniowej. Spo艣r贸d czynnik贸w naczynioaktywnych
utrzymuj膮cych homeostaz臋 naczyniow膮 kluczow膮
rol臋 odgrywaj膮 tlenek azotu oraz endotelina-1.
Badanie funkcji 艣r贸db艂onka mo偶e si臋 opiera膰 na ocenie
rozszerzalno艣ci t臋tnic w badanym 艂o偶ysku naczyniowym
(kr膮偶eniu wie艅cowym lub obwodowym)
oraz okre艣laniu st臋偶e艅 kr膮偶膮cych wska藕nik贸w funkcji
艣r贸db艂onka i miejscowego stanu zapalnego tocz膮cego
si臋 w naczyniach.Endothelium acts as an organ secreting actively various
substances. The vascular homeostasis is based on the precisely
regulated balance between vasodilatative and vasoconstrictive
factors derived from endothelium. Out of numerous
vasoactive factors maintaining vascular homeostasis
the key role belongs to nitric oxide and endothelin-1. The
determination of endothelial function may be based on
flow mediated vasodilatation tests (in coronary and peripheral
circulation) and on the laboratory tests of the specific
markers of the endothelial function and local inflammatory
process present in vessels
Heart rate turbulence in patients with essential hypertension and different patterns of left ventricular geometry and hypertrophy
Wst臋p Analiza parametr贸w turbulencji rytmu serca
(HRT) jest nieinwazyjn膮 metod膮 umo偶liwiaj膮c膮
ocen臋 zagro偶enia nag艂ym zgonem sercowym. Celem
obecnej pracy jest ocena parametr贸w turbulencji rytmu
serca u chorych z pierwotnym nadci艣nieniem t臋tniczym
w zale偶no艣ci od typu geometrii i przerostu
lewej komory serca.
Materia艂 i metody Badania wykonano u 44 chorych,
w tym u 24 kobiet (艣redni wiek 54,2 ± 10,7 roku)
i u 20 m臋偶czyzn (艣redni wiek 51,9 ± 9,5 roku) chorych
z pierwotnym nadci艣nieniem t臋tniczym. Na
podstawie wska藕nika masy lewej komory (LVMI)
i wzgl臋dnej grubo艣ci 艣ciany (RWT) chorych podzielono
na cztery grupy: z prawid艂ow膮 geometri膮
(n = 11), przebudow膮 koncentryczn膮 (n = 10),
przerostem koncentrycznym (n = 15) oraz przerostem
ekscentrycznym (n = 8). U wszystkich badanych
wykonano 24-godzinn膮 rejestracj臋 EKG metod膮 Holtera, a nast臋pnie dokonano analizy parametr贸w
HRT: TO - pocz膮tek turbulencji wyra偶ony
w % oraz TS - nachylenie turbulencji wyra偶one
w ms/odst臋p RR.
Wyniki W grupie chorych na nadci艣nienie t臋tnicze
z przerostem ekscentrycznym parametr TO by艂 istotnie
wy偶szy (-0,65 ± 0,17% vs. –1,44 ± 0,31%; p < 0,01),
a parametr TS znamiennie ni偶szy (4,40 ± 1,91 ms/odst臋p RR vs. 9,21 ± 2,58 ms/odst臋p RR; p < 0,001)
ni偶 w grupie chorych na nadci艣nienie t臋tnicze z prawid艂ow膮
geometri膮 lewej komory serca.
Wnioski U chorych na pierwotne nadci艣nienie t臋tnicze
z nieprawid艂ow膮 geometri膮 i przerostem lewej
komory HRT jest zmniejszona w por贸wnaniu z chorymi
na nadci艣nienie t臋tnicze z prawid艂ow膮 geometri膮
lewej komory serca. Najbardziej obni偶ona HRT
w grupie os贸b z pierwotnym nadci艣nieniem t臋tniczym
powik艂anym przerostem ekscentrycznym
wskazuje, 偶e jest to grupa chorych szczeg贸lnie nara偶onych
na wyst膮pienie niekorzystnych incydent贸w
sercowo-naczyniowych.Background Heart rate turbulence analysis is a non-invasive
method enabling to estimate sudden cardiac death risk. The
aim of the study was to estimate heart rate turbulence parameters
in patients with essential hypertension with regard to
different geometry and types of left ventricular hypertrophy.
Material and methods Studies were performed in a group
of 44 people: 24 women (54.2 ± 10.7 years old) and in
20 men (51.9 ± 9.5 years old) with essential hypertension.
All patients were divided according to left ventricular mass
index (LVMI) and relative wall thickness (RWT) measured
by echocardiography into four groups: normal geometry
(n = 11), concentric remodelling (n = 10), concentric
hypertrophy (n = 15) and eccentric hypertrophy (n = 8). In
each patient 24-hour ECG Holter recording was performed
and then turbulence onset (TO) expressed in % and turbulence
slope (TS) expressed in ms/RR interval were estimated.
Results In the group of patients with eccentric hypertrophy
parameter TO was significantly higher (–0.65 ± 0.17%
vs. –1.44 ± 0.31%; p < 0.01) and parameter TS was significantly
lower (4.40 ± 1.91 ms/RR vs. 9.21 ± 2.58 ms/RR;
p < 0.001) in comparison to subjects with normal geometry
of left ventricular.
Conclusions Heart rate turbulence is decreased in people
suffering from essential hypertension with abnormal geometry
and left ventricular hypertrophy. The highest decrease
in heart rate turbulence in patients with essential
hypertension complicated by eccentric hypertrophy may
show that this group of patients is specially predisposed to
cardiovascular complications
The influence of contrast medium used during coronary angiography procedure on nitrite/nitrate and endothelin-1 levels in blood of patients with arterial hypertension
Wst臋p Patomechanizmy powoduj膮ce pojawienie si臋
nefropatii kontrastowej (CIN) nie s膮 do ko艅ca poznane.
Prawdopodobnie znaczenie ma upo艣ledzenie
funkcji 艣r贸db艂onka wyst臋puj膮ce w nadci艣nieniu t臋tniczym.
Celem pracy by艂a ocena wp艂ywu 艣rodka kontrastowego
stosowanego podczas koronarografii na
st臋偶enia kreatyniny i dw贸ch wybranych parametr贸w
funkcji 艣r贸db艂onka, takich jak st臋偶enie tlenku azotu
(NO) - oznaczonego metod膮 po艣redni膮 przez pomiarmiar
azotyn贸w/azotan贸w (NO2-/NO3-) - oraz endoteliny-
1 (ET-1) we krwi u chorych z nadci艣nieniem
t臋tniczym poddanych post臋powaniu zmniejszaj膮cemu
ryzyko nefropatii kontrastowej.
Materia艂 i metody Badanie przeprowadzono u 72
os贸b (58 m臋偶czyzn i 14 kobiet; 艣rednia wieku: 57,4
± 10,7 roku) choruj膮cych na nadci艣nienie t臋tnicze.
Wszystkie osoby ze wzgl臋du na stwierdzon膮 chorob臋
wie艅cow膮 poddane by艂y koronarografii z u偶yciem niejonowego
艣rodka kontrastowego. Stosowano u nich
prewencj臋 CIN, polegaj膮c膮 na nawadnianiu do偶ylnie
roztworem 0,9% NaCl oraz podawaniu doustnie acetylocysteiny
zar贸wno przed, jak i po badaniu angiograficznym.
Oceniano st臋偶enia kreatyniny we krwi
przed i we wczesnym okresie po koronarografii. Funkcj臋
艣r贸db艂onka okre艣lano, badaj膮c krew pod k膮tem st臋偶enia
endoteliny-1 i po艣rednio tlenku azotu poprzez
oznaczenie st臋偶e艅 azotyn贸w/azotan贸w przed badaniem
po 1 i 6 godzinach od badania.
Wyniki St臋偶enia kreatyniny oraz endoteliny-1 we
krwi zar贸wno przed, jak i po koronarografii nie r贸偶ni艂y
si臋 istotnie statystycznie. Natomiast analizuj膮c
st臋偶enia tlenku azotu w surowicy, wykazano, 偶e godzin臋
i 6 godzin po koronarografii by艂y one znamiennie
ni偶sze ni偶 przed badaniem (p < 0,01).
Wnioski Przeprowadzone badania wskazuj膮, 偶e u偶ycie
艣rodk贸w kontrastowych stosowanych podczas koronarografii
mo偶e zmniejsza膰 st臋偶enia azotyn贸w/
/azotan贸w, powoduj膮c zaburzenie funkcji 艣r贸db艂onka.
Zastosowanie zar贸wno przed, jak i po koronarografii
do偶ylnego nawadniania roztworem soli fizjologicznej
oraz doustnego podawania acetylocysteiny,
pomimo stwierdzanego obni偶enia st臋偶enia azotyn贸w/
azotan贸w, mo偶e by膰 skuteczne w zapobieganiu
nefropatii kontrastowej.
Nadci艣nienie T臋tnicze 2007, tom 11, nr 5, strony 406-411.Background Mechanisms underlying manifestation of
contrast-induced nephropathy (CIN) are still not clear.
Endothelial dysfunction present in patients with arterial
hypertension may probably be one of the factors. The aim
of the study was to determine the influence of contrast medium
used during coronary angiography on creatinine serum
level and two parameters connected with endothelial
function such as nitric oxide (NO) measured indirectly by
nitrite/nitrate concentration and endothelin-1 (ET-1) in patients
with arterial hypertension in whom some protective
strategies against contrast-induced nephropathy were used.
Material and methods Studies were carried out in 72 patients
(58 men and 14 women, mean age: 57.4 ± 10.7 years)
with arterial hypertension. In all patients coronary angiography
with the use of non-ionic contrast medium was performed
due to symptoms of coronary heart disease. Prophylactic
therapy of intravenous hydration with 0.9% NaCl and
acetylcysteine prior to and after coronary angiography was
used. Serum creatinine level before and early after
coronarography was measured. Endothelial function wasestimated by concentrations endothelin-1 and indirectly nitric
oxide by measurement of nitrite/nitrate in blood before
and then one and six hours after the invasive procedure.
Results Serum creatinine level as well as endothelin-1 in
plasma did not change significantly after the examination.
Serum nitric oxide concentration was significantly lower
after coronary angiography after one and after six hours in
comparison with measurements before the invasive procedure
(p < 0.01).
Conclusions Performed studies show that the use of contrast
media during coronary angiography may decrease
level of nitrite/nitrate causing endothelial dysfunction. Preventive
therapy with hydration and orally administered
acetylcysteine before and after coronary angiography may
be an effective protective strategy, even though the decrease
in nitrite/nitrate level is detected.
Arterial Hypertension 2007, vol. 11, no 5, pages 406-411
Is there influence of hypertension on the endothelial function in patients with ischaemic heart disease?
Wst臋p Nadci艣nienie t臋tnicze jest jednym z najwa偶niejszych
czynnik贸w ryzyka choroby niedokrwiennej
serca. Celem pracy by艂o por贸wnanie funkcji 艣r贸db艂onka
u pacjent贸w z potwierdzon膮 angiograficznie
stabiln膮 chorob膮 niedokrwienn膮 serca w zale偶no艣ci
od wsp贸艂istnienia nadci艣nienia t臋tniczego lub jego
braku.
Materia艂 i metody Badaniami obj臋to 54 osoby z udokumentowan膮
angiograficznie mia偶d偶yc膮 naczy艅
wie艅cowych, u kt贸rych stopie艅 nasilenia dolegliwo艣ci
wie艅cowych mie艣ci艂 si臋 w II lub III klasie CCS. Grup臋 I stanowi艂o 32 chorych, u kt贸rych ponadto
stwierdzono nadci艣nienie t臋tnicze (艣r. wieku 60,6 ±
10,5 roku). Do grupy II w艂膮czono 22 osoby bez nadci艣nienia
t臋tniczego (艣r. wieku 57,4 ± 10,5 roku).
Funkcj臋 艣r贸db艂onka okre艣lano, badaj膮c st臋偶enia we
krwi: tlenku azotu (NO), endoteliny 1 (ET-1), rozpuszczalnej
cz膮steczki adhezji mi臋dzykom贸rkowej 1
(sICAM-1), interleukiny 1β (IL-1β), interleukiny 6
(IL-6) oraz interleukiny 10 (IL-10).
Wyniki St臋偶enia IL-6 (p < 0,05), sICAM-1 (p <
0,01) oraz ET-1 (p < 0,01) we krwi chorych z udokumentowan膮
angiograficznie mia偶d偶yc膮 naczy艅
wie艅cowych i wsp贸艂istniej膮cym nadci艣nieniem t臋tniczym
by艂y znamiennie statystycznie wy偶sze ni偶
u chorych z udokumentowan膮 angiograficznie mia偶d偶yc膮
naczy艅 wie艅cowych bez wsp贸艂istniej膮cego
nadci艣nienia t臋tniczego. Natomiast st臋偶enie NO
(p < 0,05) w surowicy chorych z potwierdzon膮 angiograficznie
mia偶d偶yc膮 naczy艅 wie艅cowych i nadci艣nieniem
t臋tniczym by艂o znamiennie ni偶sze ni偶
w grupie chorych bez nadci艣nienia t臋tniczego.
W dwuczynnikowej analizie wariancji wykazano
obecno艣膰 interakcji mi臋dzy wyst臋powaniem nadci艣nienia
t臋tniczego i p艂ci膮 m臋sk膮 w oddzia艂ywaniu na
st臋偶enie ET-1 w osoczu (F = 1,63; p < 0,01).
Wnioski Wyniki przeprowadzonych bada艅 wskazuj膮,
偶e u pacjent贸w z chorob膮 niedokrwienn膮 serca
wsp贸艂istniej膮c膮 z nadci艣nieniem t臋tniczym funkcja
艣r贸db艂onka jest bardziej upo艣ledzona ni偶 u os贸b
z chorob膮 niedokrwienn膮 serca bez stwierdzanego
nadci艣nienia t臋tniczego.Background Arterial hypertension is one of the most important
risk factors of the coronary heart disease (CHD). The
aim of the study was to determine the endothelial function in
patients with angiographically confirmed atherosclerosis of
coronary arteries and diagnosed hypertension and to compare
it with individuals with CHD without hypertension.
Material and methods Our studies were carried out in 54
people with angiographically confirmed CHD in II or III
class of angina symptoms according to CCS grading scale.
The first group consisted of 32 patients in which hypertension
was diagnosed (mean age 60.6 ± 10.5). To the
second group 22 individuals were included without hypertension
(mean age 57.4 ± 10.5). The endothelial function
was estimated by determination of serum concentrations
of nitric oxide (NO), soluble intercellular adhesion
molecule 1 (sICAM-1), interleukin 1β (IL-1β),
interleukin 6 (IL-6) and interleukin 10, and plasma level
of endothelin 1 (ET-1).
Results In patients with angiographically confirmed coronary
heart disease coexisting with hypertension serum concentrations
of IL-6 (p < 0.05), sICAM-1 (p < 0.01) and
plasma level of ET-1 (p < 0.01) were statistically significant
higher than in patients without hypertension. Serum
concentration of NO (p < 0.05) in patients with coronary
heart disease and hypertension was significantly lower in
comparison to patients without hypertension. Multifactorial analysis of variance revealed the interaction between
hypertension incidence and male gender in their effect on
endothelin-1 plasma concentration (F = 1.63; p < 0.01).
Conclusions Our studies show that in patients with coronary
heart disease coexisting with hypertension endothelial
function is more impaired than in patients with coronary
heart disease without hypertension
Environmental factors of obesity before and after COVID-19 pandemic: a review
In past decades the prevalence of overweight and obesity had grown rapidly. There are numerous factors contributing to this unfavorable change in people鈥檚 health. This review article investigates the environmental factors which may play a role in the prevalence of overweight and obesity and additionally the novel factors which appeared after the beginning of the COVID-19 pandemic, which caused the increase in BMI during the lockdown period. Most of the studies reveal that the COVID-19 pandemic and lockdown contributed to the growth of BMI in numerous countries and, eventually the prevalence of overweight and obesity increased. Studies suggest that the physical activity was decreased while sleep time and screen time were increased and the amount of food consumed increased, additionally more processed food with long shelf life was consumed. The diverse environmental factors may have an impact on obesity and overweight development taking into account policy and local school policy issues, socioeconomic status, lifestyle including physical activity, diet habits, and amongst others, more trivial causes such as uninteresting neighborhoods, lack of sense of security outside the place of residence or a long distance from shops. Still, this is the object of debate if air pollution is an environmental risk factor influencing the unfavorable trends towards increasing body weight
Znajomo艣膰 przyczyn nadci艣nienia t臋tniczego i skutk贸w jego nieleczenia w losowej grupie student贸w wybranych miast Polski
Background Arterial hypertension (AH) constitutes a well-known risk factor for cardiovascular diseases (CVD). The aim of the study was to evaluate the extent of knowledge on the causes and complications of arterial hypertension in randomly selected students from Polish cities: Kielce, Wroclaw and Zielona Gora.Material and methods The study was caried out in a group of 232 students (23.14 卤 1.23 years), among them students from Kielce constituted 37.5% of participants (subgroup I, n = 87), students from Wroclaw 29.7% (subgroup II, n = 69), and students from Zielona Gora 32.8% (subgroup III, n = 76). Among the examined was carried out questionnaire survey on knowledge of the causes of arterial hypertension and its complications.Results Among causes of arterial hypertension the most commonly selected answer was overweight and obesity (93.97% of the answers), drinking coffee (75.43%) and stress (72.41%). The incorrect answer chosen most often was drinking high amounts of coffee (75.43%). On the other hand, the most commonly missed important factor predisposing to the development of arterial hypertension was the incidence of kidney diseases (only 28.02% answers suggested the possible relation). Students have chosen myocardial infarction (89.22%), coronary artery disease (70.26%) and stroke (67.24%) as the common complications of arterial hypertension. The majority of respondents (76.29% ) did not indicate chronic renal failure as the possible consequence of arterial hypertension.Conclusions Knowledge on the causes of arterial hypertension and its complications among students from randomly selected big Polish cities: Kielce, Wroclaw and Zielona Gora is not sufficient and corresponds with the lack of the knowledge on CVD in general population.Wst臋p Nadci艣nienie t臋tnicze (NT) stanowi uznany czynnik ryzyka rozwoju chor贸b uk艂adu sercowo-naczyniowego (CVD). Celem badania by艂o okre艣lenie poziomu wiedzy na temat przyczyn NT i skutk贸w jego nieleczenia w losowej grupie student贸w wybranych miast Polski: Kielc, Wroc艂awia i Zielonej G贸ry.Materia艂 i metody Badanie przeprowadzono w grupie 232 student贸w (23,14 卤 1,23 lat), w艣r贸d kt贸rych studenci z Kielc stanowili 37,5% (podgrupa I, n = 87), studenci z Wroc艂awia 29,7% (podgrupa II, n = 69), a studenci z Zielonej G贸ry 32,8% (podgrupa聽III, n = 76). W艣r贸d badanych przeprowadzono badanie ankietowe dotycz膮ce wiedzy na temat przyczyn NT i skutk贸w jego nieleczenia.Wyniki W艣r贸d przyczyn NT najcz臋艣ciej wybierano nadwag臋 i oty艂o艣膰 (93,97% odpowiedzi pozytywnych), picie kawy (75,43%) oraz stres (72,41%). Najcz臋艣ciej b艂臋dnie wybieran膮 przyczyn膮 NT by艂o picie nadmiernych ilo艣ci kawy (75,43% ankietowanych zaznaczy艂o, 偶e picie kawy skutkuje rozwojem NT). Natomiast najcz臋艣ciej pomijany, rzeczywisty czynnik predysponuj膮cy do wyst膮pienia NT stanowi艂y organiczne choroby nerek (jedynie 28,02% badanych wskaza艂a na t臋 mo偶liwo艣膰). Najcz臋艣ciej jako skutki NT z podanych propozycji odpowiedzi wybierano zawa艂 serca (89,22% wskaza艅 pozytywnych), chorob臋 wie艅cowych (70,26%) oraz udar m贸zgu (67,24%). A偶 76,29% respondent贸w nie uzna艂o jako mo偶liwej konsekwencji NT przewlek艂ej niewydolno艣ci nerek.Wnioski Znajomo艣膰 przyczyn NT i skutk贸w jego nieleczenia w艣r贸d student贸w w wybranej losowo grupie student贸w Kielc, Wroc艂awia i Zielonej G贸ry jest niewystarczaj膮ca i wpisuje si臋 w niezadowalaj膮cy obraz wiedzy og贸艂u spo艂ecze艅stwa na temat CVD