16 research outputs found
A Study on the International Implementation System for Port State Control
ํญ๋ง๊ตญํต์ ๊ฐํ๋ฅผ ์ํ ๊ตญ์ ์ ์ดํ์ ๋ ์ฐ๊ตฌ
์์ ํธ
ํด์์ ์ฑ
ํ๊ณผ ํด์ฌ๋ฒ๋ฌด์ ๊ณต
ํ๊ตญํด์๋ํ๊ต ๋ํ์
๊ตญ๋ฌธ์ด๋ก
ํด์์์ ๊ณผ ํด์์ค์ผ๋ฐฉ์ง๋ฅผ ์ํ์ฌ ๊ตญ์ ํด์ฌ๊ธฐ๊ตฌ๊ฐ ๋ค์ํ ํ์ฝ, ์ฝ๋, ๊ฒฐ์ ๋ฑ์ ์ฑํํ๊ณ ์ํํจ์ผ๋ก์จ ๊ตญ์ ํด์ด๋ถ์ผ์ ๋ฌผ์ ๊ธฐ์ค๊ณผ ์ธ์ ๊ธฐ์ค์ ์ด์ ์ ๋๋นํ์ฌ ๋งค์ฐ ๋์ ์์ค์ ๋๋ฌํ๊ฒ ๋์๋ค.
๊ทธ๋ฌ๋ ๋ํ์ ๋ฐ์ ํด์์ฌ๊ณ ๋ ์ต๊ทผ๊น์ง๋ ๊ณ์ํ์ฌ ๋ฐ์ํ๊ณ ์์ผ๋ฉฐ ๊ทธ ์ฃผ์์์ธ์ผ๋ก ์ผ๋ถ ์ฒด์ฝ๊ตญ๋ค์ด IMO ํด์ฌํ์ฝ์ ์์ ํ๊ณ ํจ๊ณผ์ ์ธ ์ดํ์ ํ์ง ๋ชปํ๊ณ ์๋ค๋ ๊ฒ์ ์ธ์์ ๊ฐ์ด ํ๊ณ IMO ํด์ฌํ์ฝ์ ํจ๊ณผ์ ์ผ๋ก ์ ์ฉํ๊ณ ์คํํ ์ ์๋ ์ดํ์ ๋์ ํ์์ฑ์ ๊ณต๊ฐํ๊ฒ ๋์๋ค.
์ด๋ฌํ ์ ์์ ํญ๋ง๊ตญํต์ ์ ๋๋ ๊ธฐ๊ตญ์ด IMO ํด์ฌํ์ฝ์ ๋ํ ์ฑ
์๊ณผ ์๋ฌด๋ฅผ ์ถฉ์คํ ์ดํํ์ง ๋ชปํ๋ ๊ฒ์ ๋ํ ๋ณด์์ผ๋ก ํญ๋ง๊ตญ์ ์๋ฐ์ ์ผ๋ก ๊ธฐํญํ๋ ์ ๋ฐ์ ๋ํ์ฌ ๊ฒ์ฌ์ ํต์ ๋ฅผ ์ค์ํจ์ผ๋ก์จ ๊ธฐ์ค๋ฏธ๋ฌ์ ์ ์ ๊ฑฐ ๋ฐ IMO ํด์ฌํ์ฝ์ ์ดํ์์ค์ ๋์ด๋๋ฐ ๊ฒฐ์ ์ ์ธ ์ญํ ์ ์ํํ๊ณ ์๋ค.
๊ธฐ์ค๋ฏธ๋ฌ์ ์ ์์ ํ ๊ทผ์ ์ ๋ชฉํ๋ก ํ๊ณ ์๋ ํญ๋ง๊ตญํต์ ์ ๋์ ๋ฐ์ ์ ์ต๊ทผ์ New Inspection Regime์ด๋ผ๋ ์๋ก์ด ์ ๊ฒํ์์ ๋์
ํ์ฌ IMO ํด์ฌํ์ฝ์ ์ดํ๊ณผ ๊ด๋ จํ ํด์ดํ์ฌ์ ์ ๋ฐ์์ ๊ด๋ฆฌ ์ฑ
์๋ถ๋ถ๊น์ง ๋ฐ์ํ๊ณ ์์ด ํด์ดํ์ฌ๋ ์ด์ ๋ํ ์ ์ ํ ๋์ฑ
๋ง๋ จ์ด ํ์ํ๊ฒ ๋์๋ค.
์ด์ ๊ด๋ จํ์ฌ, ํด์ดํ์ฌ๋ New Inspection Regime์ ๋์ํ๊ธฐ ์ํด ์ ์ ์ ์ธ ์ ๋ฐ์์ ๊ด๋ฆฌ ์์คํ
๊ตฌ์ถ์ ์ํ ํฉ๋ฆฌ์ ์ธ ํฌ์์ ๊ต์กํ๋ จ์ ์ํํ์ฌ์ผ ํ๋ฉฐ, ์ง์ญ๋ณ MOU์์ ์ํํ๋ ์ ๊ฒ๊ด๋ จ ์ ๋ณด๋ฅผ ์ค์๊ฐ์ผ๋ก ํ์ธํ์ฌ ์ ๋ฐ์ด ํด๋น์ง์ญ์ ๊ธฐํญํ์ฌ ํญ๋ง๊ตญํต์ ์ ๊ฒ์ ๋ฐ๋ ๊ฒฝ์ฐ์ ๋๋นํ ์ ์๋๋ก ์ ๋ฐ์ ์ถฉ๋ถํ ์ ๋ณด๋ฅผ ์ ๊ณตํ์ฌ์ผ ํ๋ค. ๋ํ ์ ๋ฐ์ ๋
ธํํ๋ ์ค๋น๋ฅผ ๊ต์ฒดํ๊ณ ๊ฐ์ข
๊ธฐ๊ธฐ๋ค์ ์ ์์ ์ธ ์๋์ ์ํ ๋ณด์์ ๋น์๋ ์ต์ ์ ๋
ธ๋ ฅ์ ๊ธฐ์ธ์ฌ ์ ๋ฐ๋ณ ์ํ๋๋ฅผ ๋ฎ์ถ๋ ์์
์ ์ง์ํ์ฌ์ผ ํ๋ค.
ํํธ ํญ๋ง๊ตญํต์ ์ ๋์ ๋ํ์ฌ ๊ตญ์ ํด์ฌ๊ธฐ๊ตฌ๊ฐ ์ฒด์ฝ๊ตญ, ๊ธฐ๊ตญ, ์ฐ์๊ตญ, ํญ๋ง๊ตญ์ ๋ํ์ฌ IMO ํด์ฌํ์ฝ ์ดํ์ ์ํ ์ ๋์ ๊ฒ์ฌ๋ฅผ ์ํํ๋ ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋๋ฅผ ๋์
ํ๊ณ ์ด๋ฅผ ์์ฐจ์ ์ผ๋ก ๊ฐ์ ํํ๊ธฐ๋ก ํ ๊ฒฐ์ ์ ๋ฐ๋ง์ถ์ด ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ ์ ๋ถ๋ฅผ ๋น๋กฏํ ๊ด๋ จ๊ธฐ๊ด์ ์ด๋ฌํ ํ๋ฆ์ ํจ๊ณผ์ ์ผ๋ก ๋์ํ๋๋ฐ ํ์ํ ์กฐ์น๋ค์ ์ดํํ์ฌ์ผ ํ๋ค.
๊ตญ์ ํด์ฌ๊ธฐ๊ตฌ์ ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋์ ๋ํ ๋์๋ฐฉ์์ผ๋ก ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ๋ ์ต๊ทผ ํด์ฌ์์ ๋ฒ์ ๊ฐ์ ์ ๊ณํ ์ค์ด๋ฉฐ, ๊ฐ์ ๊ณํ๊ณผ ๊ทธ ๋์๊ฐํ ๋ฐฉ์์ผ๋ก ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋์ ์ฃผ๊ธฐ์ ๋ง๋ 7๋
๋จ์์ ๋์๊ณํ์ ํตํ์ฌ ๋ด๋น ๋ถ์๊ฐ ์
๋ฌด๋ฅผ ์ ๋ดํ๊ฒ ํ์ฌ ์
๋ฌด์ ์ฐ๊ณ์ฑ์ ๊ฐํํ๊ณ , ์
๋ฌด ์ฌ๋๊ถ์ ํ์คํ ๊ตฌ๋ถํ๊ณ ํด๋น ๋ถ์์ ์
๋ฌด ์ฐ์์ฑ๊ณผ ์ฑ
์์ ๋ถ์ฌํจ์ผ๋ก์จ ์ด๋ฅผ ๋์ฑ ๊ณต๊ณ ํ ํ์ฌ์ผ ํ๋ค. ๋ํ ๋ด๋น๋ถ์๋ฅผ ์ง์ ํ๊ฑฐ๋ ์ ์คํ์ฌ ์๊ฒฉ ์๋ ์ธ๋ ฅ์ ๋ฐฐ์น ๋ฐ ์ง์์ ์ธ ๊ต์กํ๋ จ์ ์ํํ์ฌ ์ ๋ฌธ์ฑ์ ๊ฐํํ๊ณ , ์ถ๊ฐ์ ์ผ๋ก ์ค์ง์ ์ธ ํ์ฝ ์ดํ์ฃผ์ฒด์ธ ์ฐ์
๊ณ์ ํด๋น ๊ธฐ๊ด๊ณผ์ ํ๋ ฅ์ ๊ฐํํ์ฌ ์ค์ง์ ์ด๊ณ ์ ํจํ ๋ฒ์ ๊ฐํธ ๋ฐ ํ์ ์กฐ์น๊ฐ ์ด๋ฃจ์ด์ง๋๋ก ํ์ฌ์ผ ํ ๊ฒ์ด๋ค.
์์ธ๋ฌ ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ๋ ๊ตญ์ ํด์ฌ๊ธฐ๊ตฌ A๊ทธ๋ฃน ์ด์ฌ๊ตญ์ด์ ์ฌ๋ฌด์ด์ฅ์ ๋ฐฐ์ถํ ์ ์ง ํด์ด๊ตญ์ผ๋ก์ ๋จ์ํ ํญ๋ง๊ตญํต์ ๋ ํ์๊ตญ๊ฐ์ฌ์ ๋์ ๋ฐ๋ฅธ ๊ฐ์ฌ๋ฅผ ์ํ ๋ฒ์ ์ ๋น ๋ฐ ์์คํ
๊ตฌ์ถ์ด ์๋ IMO ํด์ฌํ์ฝ์ ์์ ํ๊ณ ํจ์จ์ ์ธ ์ ์ฉ๊ณผ ์ฒด์ฝ๊ตญ, ๊ธฐ๊ตญ, ์ฐ์๊ตญ, ํญ๋ง๊ตญ์ผ๋ก์์ ์ฑ
์๊ณผ ๊ถ๋ฆฌ๋ฅผ ๋คํ๊ธฐ ์ํ ํด์ฌ์์ ์ฒด๊ณ์ ์ ๋ฐ๊ฒ์ฌ์ฒด๊ณ๋ฅผ ๊ฐ์ถ์ด ๋๊ฐ์ผ ํ ๊ฒ์ด๋ค. |A Study on the International Implementation System
for Port State Control
An, Jeong-Ho
Department of Maritime Law and Policy
Graduate School of Korea Maritime and Ocean University
Abstract
The international maritime regulation and standard for physical and personnel criteria has reached a very high level through an adoption and implementation of various conventions, codes and resolutions by IMO. However, critical marine accidents has been continued to occur until recently and the main cause has realized that some states have failed to achieve the full and effective implementation of the IMO conventions. Therefore, IMO member states agreed the need for implementation system to improve those issues.
In this regard, the port state control scheme have played a decisive role in eliminating the sub-standard vessels and improving the implementation performance of IMO conventions by carrying out the inspection and the control to voluntarily calling vessels in complementary with flag state's responsibility.
The port state control scheme aiming at completely eliminating the sub-standard vessel has recently been introduced to the New Inspection Regime including the responsibility of vessel safety management of shipping company so that shipping company require appropriate measures for coping with NIR.
Therefore, I here suggest that the shipping company should execute a reasonable investment for an establishment of vessel safety management system and education and provide sufficient up-to-date information of port state control under regional MOU to prepare PSC for next calling vessels. Also, shipping company should continue to give an efforts reducing ship's risk by replacing old machinery and ensuring proper maintenance for safe operation.
Meanwhile, Korea government and related authorities should implement appropriate measures to response a IMO's decision enforcing IMO Member-state Audit Scheme which is systematic inspection to member state, flag state, coastal state and port state.
As a response of IMO Member-state Audit Scheme, our government is planning to revise the Maritime Safety Act. I suggest to strengthen its response based on the government's plan by ensuring the responsible department and enhancing task connectivity through 7 year period of response plan according to IMO Member-state Audit Scheme cycle, and by clearly identifying task discretion and responsibilities to the department for task continuity. Also, the government should enhance its professionality by appointing qualified personnel and continuously training even after assignment and practically revise a law and administrative action through the cooperation between the maritime industry which are actual actor of conventions and related authorities.
Lastly, as one of member of Council A group and Secretary General's country, Korea should improve and legislation maritime safety system and vessel inspection system not only for port state control or IMO Member-state Audit Scheme but for full and effective implementation of IMO conventions and responsibility as a member state, flag state, coastal state and port state.็ฎ ๆฌก
๊ตญ๋ฌธ์ด๋ก โ
ณ
Abstract โ
ถ
็ฌฌ1็ซ ๅบ่ซ 1
์ 1์ ์ฐ๊ตฌ์ ๋ฐฐ๊ฒฝ๊ณผ ๋ชฉ์ 1
์ 2์ ์ฐ๊ตฌ์ ๋ฒ์์ ๋ฐฉ๋ฒ 3
็ฌฌ2็ซ PSC ๆงชๅฟต ๋ฐ ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ์ ็พๆณ 5
์ 1์ PSC์ ์ผ๋ฐ์ ๊ฐ๋
5
โ
. PSC์ ์์ 5
โ
ก. PSC ์ ๋์ ๋ฐ์ 6
โ
ข. PSC์ ํน์ฑ 9
์ 2์ ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ์์์ PSC ์ด์ํํฉ 12
โ
. ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ PSC์ ๊ฐ์ 12
โ
ก. ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ PSC ํํฉ 15
็ฌฌ3็ซ PSC ้ฉ็จ์ ์ํ ๆณ็ ๆ นๆ 21
์ 1์ ๊ตญ์ ๋ฒ์ ๊ทผ๊ฑฐ 21
โ
. ์ ์ํด์๋ฒํ์ฝ์์ ๊ทผ๊ฑฐ 21
โ
ก. ๊ตญ์ ํด์ฌํ์ฝ์์ ๊ทผ๊ฑฐ 25
์ 2์ ๊ตญ๋ด๋ฒ์ ๊ทผ๊ฑฐ 38
์ 3์ IMO ๊ฒฐ์ ๋ฐ ๊ตญ๋ด ํ์ ๊ท์น์ ๋ฐ๋ฅธ ๊ทผ๊ฑฐ 42
โ
. IMO ๊ฒฐ์์ ๋ฐ๋ฅธ ๊ทผ๊ฑฐ 42
โ
ก. ๊ตญ๋ด ํ์ ๊ท์น์ ๋ฐ๋ฅธ ๊ทผ๊ฑฐ 46
็ฌฌ4็ซ PSC ๅผบๅ๋ฅผ ์ํ NIR ๅถๅบฆ์ ๅฐๅ
ฅ๊ณผ ๆนๅๆนๆก 48
์ 1์ NIR ์ ๋์ ๋์
๊ณผ ํ๊ฐ๋ฐฉ๋ฒ 48
โ
. NIR ์ ๋์ ๋์
48
โ
ก. NIR ์ ๋์ ํ๊ฐ๋ฐฉ๋ฒ 49
์ 2์ NIR ์ ๋์ ์ํ๊ณผ ๊ฐ์ ๋ฐฉ์ 51
โ
. NIR ์ ๋์ ์ํํํฉ 51
โ
ก. NIR ์ ๋๋ฅผ ํตํ ํ์ฝ์ดํ ๊ฐ์ ๋ฐฉ์ 62
็ฌฌ5็ซ IMO ๆๅกๅ ็ฃๆปๅถๅบฆ์ ๅฐๅ
ฅ๊ณผ ๆนๅๆนๆก 69
์ 1์ IMO ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋์ ๋์
69
โ
. IMO ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋์ ๊ฐ์ 69
โ
ก. IMO ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋์ ์ ์ฐจ 74
โ
ข. IMO ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋์ ๋น์ฌ๊ตญ ์๋ฌด 78
์ 2์ IMO ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋์ ๋์๊ณผ ๊ฐ์ ๋ฐฉ์ 83
โ
. IMO ํ์๊ตญ์ ๋์ํํฉ 83
โ
ก. ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ์ ๋์ํํฉ 85
โ
ข. IMO ํ์๊ตญ ๊ฐ์ฌ์ ๋๋ฅผ ํตํ ํ์ฝ์ดํ ๊ฐ์ ๋ฐฉ์ 88
็ฌฌ6็ซ ็ต่ซ 91
ๅ่ๆ็ป 95Maste
A Study on Limitation on the Application of Jurisdiction and its Improvement Measures fo Responding to International Maritime Crimes
Department of Maritime Law and Policy
Graduate School of Korea Maritime and Ocean University
Abstract
The maritime order was divided into high seas and territorial seas, maintained by flag states nationalism and coastal states nationalism. In the United Nations Convention on the Law of the Sea(UNCLOS), which was adopted as a codification effort of International customary law, the concept of EEZ and deep seabed was newly introduced, but flag states nationalism and coastal states nationalism are evaluated as the basic principles of the order of the ocean.
However, due to the imbalance in maritime management capabilities of the flag states and coastal states, it shows the limitation not only in implementation substantive rules in the sea but also in responding to International maritime crimes, which is a common International threat. The flag states primarily responsible for suppressing and cracking down on international maritime crimes does not exercise effective jurisdiction over its ships, so there are difficulties in preventing and punishing international maritime crimes. Also, most of the piracy cases occur in the Gulf of Aden due to the limitations of the management ability by coastal states.
UNCLOS, which regulates the basic order on maritime issues, focuses on how to allocate the jurisdiction of the flag states and coastal states for efficient use of ocean space. In other words, those regulations are established that flag states or coastal states does not consider causing damage to other states in violation of International law. However, depending on whether the nature of the crime violates the interests of the International community, third countries that are not related to the crime also recognize the exercise of universal jurisdiction. In UNCLOS, piracy, slave trading, and unauthorized broadcasting are recognized as infringing on the International common interests due to the nature of the crime, allowing the exercise of jurisdiction even to states not related to the crime. This is based on the perception that it is difficult to efficiently crackdown and suppress the crime only by exercising jurisdiction of the relevant states.
However, the International common interests are limited to moral interests. The exercise of universal jurisdiction is based on the notion that the crime is exceptionally recognized if it violates the moral interests of the International common interests. Accordingly, the International community is reaching an agreement based on the efficiency of exercising jurisdiction over International maritime crimes, not on the nature of International maritime crimes. For example, to effectively respond to the piracy issue occurring in the waters of the Gulf of Aden, the UN Security Council resolution allowing the third state to exercise jurisdiction in Somalia's territorial waters and even territories was adopted. This perception of the International community is also found in the International Convention on the Suppression of Unlawful Acts Against the Safety of Maritime Navigation(SUA Convention). SUA Convention broadly recognizes criminal acts under the Convention to curb and prevent violent and terrorist acts at sea and recognizes that third state exercise jurisdiction if ships sailing in the territorial waters of certain states for efficient crackdown and suppression of International marine crimes. This can be understood in the same context as the International community adopting the UN Security Council resolution to cope with the piracy of Somalia and acknowledging police activities within Somaliaโs territorial waters as well as Somaliaโs territories to all states.
However, criminal activity under the SUA Convention are not recognized as infringing on common International interests, such as crimes subject to universal jurisdiction. This is because the International community limits the International common interests to the moral interests violated by serious and brutal crimes. Nevertheless, maritime violence that freely threatens navigation in high seas and marine pollution to marine spaces where all pollutants in the global environment are finally accumulated can be evaluated as infringing on the practical interests of the International community. In light of the trend of emphasizing the efficiency of exercising jurisdiction, the nature of crime is no longer useful as a theory to prevent abuse of universal jurisdiction and limit expansion in the sea, and its significance is expected to be further reduced in the future.
Moreover, it is urgent to come up with countermeasures for the exercise of jurisdiction in the International community in order to efficiently block and prevent maritime cyberattacks and fraudulent registries of ships, which are new concepts of International maritime crimes. Because cyberattacks transcend anonymity, temporal and spatial constraints, so cooperation between states are very important to block and suppress them, and can seriously affect the security of the individual state as well as the collective security of the International community. Nevertheless, due to differences in opinions between states, timely countermeasures have not been prepared. In addition, fraudulent registries of ships mass-produce sub-standard vessels but there is no flag state to take relevant measures in the event of an International maritime crimes in relation to such ships. Despite the infringement of the practical interests of the International community, fraudulent registries of a ship are not recognized as a crime of universal jurisdiction, and also the exercise of jurisdiction by a third state over fraudulent registries of ships is recognized as a serious violation of flag state nationalism. Therefore any jurisdiction over those issues has not been permitted to a third state.
As discussed above, not only marine violence and marine pollution, but also a new concept of International maritime crimes are rapidly diversifying and hindering the practical interests of the International community. As stated in the preamble of UNCLOS, various maritime problems are closely related to each other and should be considered as a whole, and measures to cope with International maritime crimes that violate the practical interests of the International community are needed.
Firstly, it is an improvement plan at the current legal system under UNCLOS and IMO Convention. In order to efficiently exercise jurisdiction recognized by UNCLOS, it is necessary to clearly understand the scope of enforcement jurisdiction and jurisdiction permitted by regulations related to International maritime crimes, and to legislation domestic laws necessary for the exercise of jurisdiction within a reasonable range. In addition, through the establishment and amendment of the IMO Convention, it is necessary to expand the scope of International maritime crimes and jurisdiction without substantial amendment to UNCLOS. In addition, it is necessary to preemptively set substantive rules to cope with new concepts of International maritime crimes and to supplement insufficient rules for existing crimes. Secondly, in order to identify the ocean as a common heritage of mankind and manage it in an integrated manner, International agencies such as the International Maritime Court and the International Maritime Police Agency should be established to set a new legal system that allows one agency to apply rules consistently.
The order of the ocean is changing from freedom of the ocean to the era of management. However, the effectiveness of related agreements has not been secured due to the limitations of the flag states nationalism and coastal states nationalism, which comply with and implement substantive rules in the sea, and there are also limitations in responding to International maritime crimes that threaten the interests of the international community. Under the current maritime legal system and the International community's notion of moral interests, measures to respond to International maritime crimes have been proposed. But, in the near future, it is looking forward to that an International consensus is formed that the concept of common International interests includes practical interests as well as moral interests, and those crimes causing International practical interest is admitted to exercise universal jurisdiction.
Keywords : UNCLOS, International Maritime Crimes, Universal Jurisdiction, Common interest of mankind, Integrated Management.ํด์์ ์ง์๋ ๊ณตํด์ ์ํด๋ก ๊ตฌ๋ถํ์ฌ ๊ธฐ๊ตญ์ฃผ์์ ์ฐ์๊ตญ์ฃผ์๋ก ์ ์ง๋์๋ค. ๊ตญ์ ๊ด์ต๋ฒ์ ์ฑ๋ฌธํ ๋
ธ๋ ฅ์ผ๋ก ์ฑํ๋ ํด์๋ฒํ์ฝ์์๋ EEZ์ ์ฌํด์ ๊ฐ๋
์ด ์๋กญ๊ฒ ๋์
๋์์ง๋ง ๊ธฐ๊ตญ์ฃผ์์ ์ฐ์๊ตญ์ฃผ์๊ฐ ํด์์ ๊ธฐ๋ณธ์ ์ธ ์์น์ด๋ผ๊ณ ํ๊ฐ๋๋ค.
๊ทธ๋ฌ๋ ๊ธฐ๊ตญ๊ณผ ์ฐ์๊ตญ์ ํด์๊ด๋ฆฌ ๋ฅ๋ ฅ์ ๋ถ๊ท ํ์ผ๋ก ํด์์์์ ์ค์ฒด์ ๊ท์น์ ์ดํํ๋ ๊ฒ์ ๋ฌผ๋ก ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ํ์ธ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ ๋์์ ํ๊ณ๋ฅผ ๋ณด์ด๊ณ ์๋ค. ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ๋ฅผ ์ต์ ํ๊ณ ๋จ์ํ๋๋ฐ ์ผ์ฐจ์ ์ธ ์ฑ
์์ด ์๋ ๊ธฐ๊ตญ์ด ์๊ตญ์ ์ ๋ฐ์ ์ ํจํ ๊ดํ ๊ถ์ ํ์ฌํ์ง ์์ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ์๋ฐฉ๊ณผ ์ฒ๋ฒ์ ์ด๋ ค์์ด ์์ผ๋ฉฐ, ์๊ตญ ์ฐ์์์ ๋ฐ์ํ๋ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ๋ฅผ ์ต์ ํด์ผํ๋ ์ฐ์๊ตญ์ ๊ด๋ฆฌ๋ฅ๋ ฅ์ ํ๊ณ๋ก ํด์ ์ฌ๊ฑด์ ๋๋ถ๋ถ์ด ์๋ด๋ง์์ ๋ฐ์ํ๊ณ ์๋ค.
ํด์๋ฌธ์ ์ ๋ํ ๊ธฐ๋ณธ์ง์๋ฅผ ๊ท์จํ๊ณ ์๋ ํด์๋ฒํ์ฝ์์๋ ํด์๊ณต๊ฐ์ ๋ํ ํจ์จ์ ์ธ ์ด์ฉ์ ์ํด ๊ธฐ๊ตญ๊ณผ ์ฐ์๊ตญ์ ๊ดํ ๊ถ์ ์ด๋ป๊ฒ ๋ฐฐ๋ถํ ๊ฒ์ธ๊ฐ์ ์ฃผ์์ ์ ๋๊ณ ์๋ค. ๊ธฐ๊ตญ ๋๋ ์ฐ์๊ตญ์ด ๊ตญ์ ๋ฒ์ ์๋ฐํ์ฌ ๋ค๋ฅธ ๊ตญ๊ฐ์ ์ํด๋ฅผ ๋ผ์น๋ ๊ฒ์ ๋ํด ํฌ๊ฒ ๊ณ ๋ คํ๊ณ ์์ง ์๋ ๊ฒ์ด๋ค. ๋ค๋ง, ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ๋ฅผ ํด๋น ๋ฒ์ฃ์ ์ฑ์ง์ด ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ด์ต์ ์นจํดํ๋๊ฐ์ ๋ฐ๋ผ ํด๋น ๋ฒ์ฃ์ ์ฐ๊ด์ด ์๋ ์ 3๊ตญ๋ ๊ดํ ๊ถ์ ํ์ฌํ ์ ์๋ ๋ณดํธ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๋ฅผ ์ธ์ ํ๊ณ ์๋ค. ํด์๋ฒํ์ฝ์์๋ ํด์ ํ์, ๋
ธ์๋งค๋งค, ๋ฌดํ๊ฐ๋ฐฉ์ก์ ๊ทธ ๋ฒ์ฃ์ ์ฑ์ง์ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ด์ต์ ์นจํดํ๋ ๊ฒ์ผ๋ก ์ธ์ ํ์ฌ ํด๋น ๋ฒ์ฃ์ ์ด๋ ํ ๊ด๋ จ์ด ์๋ ๊ตญ๊ฐ์๊ฒ๋ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๋ฅผ ํ์ฉํ๊ณ ์๋ค. ์ด๋ ๊ด๋ จ๋ ๊ตญ๊ฐ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๋ง์ผ๋ก ํด๋น ๋ฒ์ฃ์ ๋จ์๊ณผ ์ต์ ๊ฐ ํจ์จ์ ์ผ๋ก ์ดํ๋๊ธฐ ์ด๋ ต๋ค๋ ์ธ์์ด ๋ฐํ์ด ๋๋ค.
๊ทธ๋ฌ๋ ์ด๋์ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ด์ต์ ๋๋์ ์ธ ์ด์ต์ ํ์ ๋๋ค. ๋ณดํธ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๋ ํด๋น ๋ฒ์ฃ๊ฐ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ๋๋์ ์ด์ต์ ์นจํดํ ๊ฒฝ์ฐ์ ์์ธ์ ์ผ๋ก ์ธ์ ๋๋ค๋ ๊ด๋
์ ๊ธฐ์ดํ๋ค. ์ด์ ๊ตญ์ ์ฌํ๋ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ์ฑ๊ฒฉ์ด ์๋ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ์ ํจ์จ์ฑ์ ๊ธฐ์ดํ์ฌ ํฉ์๋ฅผ ์ด๋ฃจ์ด๋๊ฐ๊ณ ์๋ค. ์๋ด๋ง ํด์ญ์์ ๋ฐ์ํ๋ ํด์ ๋ฌธ์ ๋ฅผ ํจ๊ณผ์ ์ผ๋ก ๋์ํ๊ธฐ ์ํด ์๋ง๋ฆฌ์์ ์ํด ๋์๊ฐ ์ํ ์์ ์ 3๊ตญ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๋ฅผ ํ์ฉํ๋ ์ ์ ์๋ณด๋ฆฌ ๊ฒฐ์๊ฐ ์ฑํ๋๊ธฐ๋ ํ์๋ค. ์ด์ ๊ฐ์ ๊ตญ์ ์ฌํ์ ์ธ์์ SUA ํ์ฝ์์๋ ๋ฐ๊ฒฌ๋๋ค. SUA ํ์ฝ์ ํด์์์์ ํญ๋ ฅํ์ ๋ฐ ํ
๋ฌํ์๋ฅผ ์ต์ ํ๊ณ ์๋ฐฉํ๊ธฐ ์ํด ํ์ฝ์์ ๋ฒ์ฃํ์๋ฅผ ํญ๋๊ฒ ์ธ์ ํ๊ณ ์๊ณ , ์ด๋ฌํ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๋ํ ํจ์จ์ ์ธ ๋จ์๊ณผ ์ต์ ๋ฅผ ์ํด ํน์ ๊ตญ๊ฐ์ ์ํด๋ฅผ ํญํดํ๊ณ ์๋ ์ ๋ฐ์ผ์ง๋ผ๋ ๊ณตํด์์ผ๋ก ํญํด๊ฐ ์์ ๋ ๊ฒฝ์ฐ ์ 3๊ตญ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๋ฅผ ์ธ์ ํ๊ณ ์๋ค. ์ด๋ ์๋ง๋ฆฌ์ ํด์ ๋ฌธ์ ์ ๋์ํ๊ธฐ ์ํด ๊ตญ์ ์ฌํ๊ฐ ์ ์ ์๋ณด๋ฆฌ ๊ฒฐ์๋ฅผ ์ฑํํ๋ฉฐ ๋ชจ๋ ๊ตญ๊ฐ์๊ฒ ์๋ง๋ฆฌ์ ์ํด๋ ๋ฌผ๋ก ์๋ง๋ฆฌ์ ์ํ ๋ด์ ๊ฒฝ์ฐฐํ๋๊น์ง ์ธ์ ํ ๊ฒ๊ณผ ๊ฐ์ ๋งฅ๋ฝ์ผ๋ก ์ดํดํ ์ ์๋ค.
๊ทธ๋ฌ๋ SUA ํ์ฝ์์ ๋ฒ์ฃํ์๋ ๋ณดํธ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ์ ๋์ ๋ฒ์ฃ์ ๊ฐ์ด ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ด์ต์ ์นจํดํ๋ ๊ฒ์ด๋ผ ์ธ์ ๋์ง ์๊ณ ์๋ค. ๊ตญ์ ์ฌํ๋ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ด์ต์ ์ฌ๊ฐํ๊ณ ์ํํ ๋ฒ์ฃ์ ์ํด ์นจํด๋๋ ๋๋์ ์ด์ต์ ํ์ ํ๊ณ ์๊ธฐ ๋๋ฌธ์ด๋ค. ๊ทธ๋ฌ๋ ๊ณตํด์์ ์์ ๋ก์ด ํญํด๋ฅผ ์ํํ๋ ํด์ ํญ๋ ฅํ์ ๊ทธ๋ฆฌ๊ณ ์ง๊ตฌํ๊ฒฝ์ ๋ชจ๋ ์ค์ผ์์ด ์ต์ข
์ ์ผ๋ก ์ถ์ ๋๋ ํด์๊ณต๊ฐ์ ๋ํ ์ค์ผํ์๋ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ค๋ฆฌ์ ์ด์ต์ ์นจํดํ๋ ํ์๋ก ํ๊ฐ๋ ์ ์๋ค. ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ์ ํจ์จ์ฑ์ด ์ค์๋๋ ์ถ์ธ์ ๋น์ถ์ด ๋ณผ ๋ ๋ฒ์ฃ์ ์ฑ์ง์ ํด์์์ ๋ณดํธ์ ๊ดํ ๊ถ์ ๋จ์ฉ์ ๋ฐฉ์งํ๊ณ ํ์ฅ์ ์ ํํ๋ ์ด๋ก ์ผ๋ก์ ๋ ์ด์ ์ ์ฉํ์ง ์๊ฒ ๋์์ผ๋ฉฐ, ์์ผ๋ก๋ ๊ทธ ์์๋ ๋์ฑ ์ถ์๋์ด ๊ฐ ๊ฒ์ผ๋ก ์๊ฐ๋๋ค.
๋์ฑ์ด ์ ๊ฐ๋
๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ธ ํด์ ์ฌ์ด๋ฒ๊ณต๊ฒฉ๊ณผ ์์ฅ๊ตญ์ ๋ฌธ์ ๋ฅผ ํจ์จ์ ์ผ๋ก ์ฐจ๋จํ๊ณ ์๋ฐฉํ๊ธฐ ์ํด์๋ ๊ตญ์ ์ฌํ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๋ฅผ ์ํ ๋์๋ฐฉ์ ๋ง๋ จ์ด ์๊ธํ ์ํฉ์ด๋ค. ์ฌ์ด๋ฒ๊ณต๊ฒฉ์ ์ต๋ช
์ฑ๊ณผ ์๊ฐ์ ยท๊ณต๊ฐ์ ์ ์ฝ์ ์ด์ํ๋ฉฐ ๋ฐ์ํ๊ธฐ์ ์ด๋ฅผ ์ฐจ๋จํ๊ณ ์ต์ ํ๊ธฐ ์ํด์๋ ๊ด๋ จ ๊ตญ๊ฐ ๊ฐ์ ํ๋ ฅ์ด ๋งค์ฐ ์ค์ํ๋ฉฐ, ๊ฐ๋ณ๊ตญ๊ฐ์ ์๋ณด๋ ๋ฌผ๋ก ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ง๋จ์๋ณด์๋ ์ฌ๊ฐํ ์ํฅ์ ๋ฏธ์น ์ ์๋ค. ๊ทธ๋ผ์๋ ๋ถ๊ตฌํ๊ณ ๊ตญ๊ฐ ๊ฐ์ ๊ฒฌํด์ฐจ๋ก ์์์ ์ ํ ๋์๋ฐฉ์์ด ๋ง๋ จ๋์ง ๋ชปํ๊ณ ์๋ ์ค์ ์ด๋ค. ๋ํ, ์์ฅ๊ตญ์ ์ ๊ธฐ์ค๋ฏธ๋ฌ์ ์ ์์ฐํ๋ ๊ฒ์ ๋ฌผ๋ก ์ด๋ฌํ ์ ๋ฐ๊ณผ ๊ด๊ณ๋์ด ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ ๋ฐ์ ์ ์ด์ ๊ด๋ จํ ์ฑ
์์ ์ง๊ณ ์ ์ ํ ์กฐ์น๋ฅผ ์ทจํ ์ ์๋ ๊ธฐ๊ตญ์ด ์กด์ฌํ์ง ์๋๋ค๋ ๋ฌธ์ ๊ฐ ์๋ค. ์ด์ฒ๋ผ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ค๋ฆฌ์ ์ด์ต์ด ์นจํด๋์์์๋ ๋ถ๊ตฌํ๊ณ ์์ฅ๊ตญ์ ์ด ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ๋๋์ ์ด์ต์ ์นจํดํ๋ ๊ฒ์ผ๋ก ์ธ์ ๋์ง ์์ ๋ณดํธ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ์ ๋์์ผ๋ก ์ธ์ ๋์ง ์๊ณ ์์ผ๋ฉฐ, ์์ฅ๊ตญ์ ์ ๋ํ ์ 3๊ตญ์ ๋๋ฆฌ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ ์ญ์ ๊ธฐ๊ตญ์ฃผ์์ ๋ํ ์ค๋ํ ์นจํด๋ก ์ธ์๋์ด ์ด๋ ํ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๋ ์ธ์ ๋์ง ์๊ณ ์๋ค.
์ด์์์ ์ดํด๋ณธ ๋ฐ์ ๊ฐ์ด, ํด์ ํญ๋ ฅํ์์ ํด์์ค์ผ์ ๋ฌผ๋ก ์ ๊ฐ๋
๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ๋ ๋น ๋ฅธ ์๋๋ก ๋ค์ํ๋๊ณ ์์ผ๋ฉฐ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ค๋ฆฌ์ ์ด์ต์ ์ ํดํ๊ณ ์๋ค. ํด์๋ฒํ์ฝ ์ ๋ฌธ์์๋ ์ฒ๋ช
ํ๋ ๋ฐ์ ๊ฐ์ด ํด์์ ์ฌ๋ฌ ๊ฐ์ง ๋ฌธ์ ๋ค์ ์๋ก ๋ฐ์ ํ๊ฒ ๊ด๋ จ๋์ด ์์ผ๋ฉฐ ์ ์ฒด๋ก์ ๊ณ ๋ ค๋์ด์ผ ํจ์ ์๊ธฐํ๋ฉฐ, ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ค๋ฆฌ์ ์ด์ต์ ์นจํดํ๋ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ๋ฅผ ๋์ํ๊ธฐ ์ํ ๋ฐฉ์์ด ํ์ํ๊ฒ ๋์๋ค.
์ฒซ์งธ, ํด์๋ฒํ์ฝ ๋ฐ IMO ์ฐจ์์ ๊ฐ์ ๋ฐฉ์์ด๋ค. ๋จผ์ , ํด์๋ฒํ์ฝ์์ ์ธ์ ํ ๊ดํ ๊ถ์ ํจ์จ์ ์ผ๋ก ํ์ฌํ๊ธฐ ์ํด ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๊ด๊ณ๋ ๊ท์ ์ด ํ์ฉํ ์งํ๊ดํ ๊ถ๊ณผ ์ฌํ๊ดํ ๊ถ์ ๋ฒ์๋ฅผ ๋ช
ํํ ์ดํดํ๊ณ , ํฉ๋ฆฌ์ ์ธ ๋ฒ์ ๋ด์์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ์ ํ์ํ ๊ตญ๋ด๋ฒ์ ๋ง๋ จํด์ผ ํ ๊ฒ์ด๋ค. ๋ํ, IMO ํ์ฝ์ ์ ยท๊ฐ์ ์ ํตํด ํด์๋ฒํ์ฝ์ ์ค์ง์ ์ธ ๊ฐ์ ์์ด ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๋์๋ฒ์๋ฅผ ํ๋ํ๋ฉฐ ๊ดํ ๊ถ์ ๋ฒ์๋ฅผ ํ๋์์ผ์ผ ํ ๊ฒ์ด๋ค. ๋ํ, ์ ๊ฐ๋
๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๋์ฒํ ์ ์๋ ์ค์ฒด์ ๊ท์น์ ์ ์ ์ ์ผ๋ก ์ค์ ํ๊ณ ๊ธฐ์กด์ ๋ฒ์ฃ์ ๋ํด์๋ ๋ฏธ๋นํ ๊ท์น๋ค์ ๋ณด์ํ๋ ์์
์ ํด์ผ ํ๋ค.
๋์งธ, ํด์์ ์ธ๋ฅ ๊ณต๋์ ์์ฐ์ผ๋ก ์ ์ฒด์ ์ธ ํ๋์ ๊ฒ์ผ๋ก ํ์
ํ๊ณ ํตํฉ์ ์ผ๋ก ๊ด๋ฆฌํ๊ธฐ ์ํด ๊ด๋ฆฌ๋ฅ๋ ฅ์ ์ฐจ์ด์ ์ดํด๊ด๊ณ๋ฅผ ๋์ด์๋ ๊ตญ์ ํด์ฌ๋ฒ์์ด๋ ๊ตญ์ ํด์๊ฒฝ์ฐฐ๊ธฐ๊ด๊ณผ ๊ฐ์ ๊ตญ์ ๊ธฐ๊ด์ ์ค๋ฆฝํ์ฌ ํ๋์ ๊ธฐ๊ด์ด ๊ท์น์ ์ผ๊ด๋๊ฒ ์ ์ฉํ ์ ์๋ ์์คํ
์ ๊ตฌ์ถํ๋ ๊ฒ์ด๋ค.
ํด์์ ์ง์๋ ํด์์ ์์ ์์ ํด์์ ๊ด๋ฆฌ ์๋๋ก ๋ณํํด ๊ฐ๊ณ ์๋ค. ๊ทธ๋ฌ๋ ํด์์์์ ์ค์ฒด์ ๊ท์น์ ์ค์ํ๊ณ ์ดํํ๋ ์ฃผ์ฒด์ธ ๊ธฐ๊ตญ๊ณผ ์ฐ์๊ตญ์ ํ๊ณ๋ก ๊ด๋ จ ํ์ฝ์ ์คํจ์ฑ์ ํ๋ณดํ์ง ๋ชปํ๊ณ ์์ผ๋ฉฐ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ด์ต์ ์ํํ๋ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๋์์ ์์ด์๋ ํ๊ณ๋ฅผ ๋ณด์ด๊ณ ์๋ค. ํ์ฌ์ ํด์๋ฒํ์ฝ ์ฒด์ ์ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ๋๋์ ์ด์ต์ ๋ํ ๊ด๋
์๋ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ ๋์์ ์ํ ๋ฐฉ์์ ์ ์ํ์์ง๋ง, ๊ฐ๊น์ด ๋ฏธ๋์ ๊ตญ์ ๊ณต๋์ฒด์ ์ด์ต์ ๊ฐ๋
์ด ๋๋์ ์ธ ์ด์ต์ ๋ํ์ฌ ์ค๋ฆฌ์ ์ด์ต์ด ํฌํจ๋๋ค๋ ๊ตญ์ ๊ณต๊ฐ๋๊ฐ ํ์ฑ๋๊ณ ์ด๋ค ๋ฒ์ฃ์ ๋ํ ๋ณดํธ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ๊ฐ ์ธ์ ๋๊ธฐ๋ฅผ ๊ธฐ๋ํ๋ค.
์ฃผ์ ์ด : ํด์๋ฒํ์ฝ, ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ, ๋ณดํธ์ ๊ดํ ๊ถ, ์ธ๋ฅ ๊ณต๋์ ์ด์ต, ํตํฉ๊ด๋ฆฌ.็ฎ ๆฌก
Abstract iii
็ฌฌ1็ซ ๅบ่ซ 1
์ 1์ ์ฐ๊ตฌ์ ๋ฐฐ๊ฒฝ ๋ฐ ๋ชฉ์ 1
โ
. ์ฐ๊ตฌ์ ๋ฐฐ๊ฒฝ 1
โ
ก. ์ฐ๊ตฌ์ ๋ชฉ์ 11
์ 2์ ์ฐ๊ตฌ์ ๋ด์ฉ ๋ฐ ๋ฐฉ๋ฒ 12
โ
. ์ฐ๊ตฌ์ ๋ด์ฉ 12
โ
ก. ์ฐ๊ตฌ์ ๋ฐฉ๋ฒ 14
็ฌฌ2็ซ ๅ้ๆตทๆด็ฏ็ฝช์ ็ฎก่ฝๆฌ์ ๆงชๅฟต 16
์ 1์ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๊ฐ๋
๊ณผ ์ ํ 16
โ
. ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๊ฐ๋
16
โ
ก. ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ์ ํ๊ณผ ๊ตฌ๋ณ 17
์ 2์ ๊ดํ ๊ถ์ ๊ฐ๋
๊ณผ ๋ถ๋ฅ 22
โ
. ๊ดํ ๊ถ์ ๊ฐ๋
22
โ
ก. ๊ดํ ๊ถ์ ๋ถ๋ฅ 24
โ
ข. ๋ณดํธ์ ๊ดํ ๊ถ๊ณผ ๋๋ฆฌ๊ดํ ๊ถ 28
็ฌฌ3็ซ ๆตทๆดๆณๅ็ดไธ ๅ
ฌๆตท ๏งถๆชขๆฌ ้ฉ็จ ๅ้ๆตทๆด็ฏ็ฝช์ ๋ํ ็ฎก่ฝๆฌ 40
์ 1์ ํด์ ํ์์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ 40
โ
. ํด์ ํ์์ ๊ฐ์ ๋ฐ ์ฑ์ง 40
โ
ก. ํด์ ํ์์ ๋ํ ์ ์ ์๋ณด๋ฆฌ ๊ฒฐ์ 47
โ
ข. ํด์ ํ์์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ์ฌ๋ก ๋ฐ ํ๊ณ 52
์ 2์ ๋
ธ์๋งค๋งค, ๋ฌดํ๊ฐ๋ฐฉ์ก, ํฅ์ ์ ์ฑ๋ฌผ์ง, ๋ฌด๊ตญ์ ์ ์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ 68
โ
. ๋
ธ์๋งค๋งค 68
โ
ก. ๋ฌดํ๊ฐ๋ฐฉ์ก 70
โ
ข. ํฅ์ ์ ์ฑ๋ฌผ์ง 71
โ
ฃ. ๋ฌด๊ตญ์ ์ 74
็ฌฌ4็ซ ๆตทๆดๆณๅ็ดไธ ๅ
ฌๆตท ๏งถๆชขๆฌ ๆช้ฉ็จ ๅ้ๆตทๆด็ฏ็ฝช์ ๋ํ ็ฎก่ฝๆฌ 79
์ 1์ ํด์ ํญ๋ ฅํ์์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ 79
โ
. ํด์ ํญ๋ ฅํ์์ ๊ฐ์ ๋ฐ ์ฑ์ง 79
โ
ก. SUA ํ์ฝ์ ๊ดํ ๊ถ์ ๋ด์ฉ๊ณผ ๊ทผ๊ฑฐ 84
โ
ข. SUA ํ์ฝ์ ๊ดํ ๊ถ์ ํ์ฌ์ฌ๋ก ๋ฐ ํ๊ณ 95
์ 2์ ํด์์ค์ผ์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ๊ณผ ํ๊ณ 101
โ
. ํด์์ค์ผ์ ๊ฐ์ ๋ฐ ์ฑ์ง 101
โ
ก. ํด์์ค์ผ์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ์ ๋ด์ฉ ๋ฐ ๊ทผ๊ฑฐ 104
โ
ข. ํด์์ค์ผ์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฌ์ฌ๋ก ๋ฐ ํ๊ณ 119
์ 3์ ์ ๊ฐ๋
๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ์ ๋ํ ๊ดํ ๊ถ 129
โ
. ํด์ ์ฌ์ด๋ฒ๊ณต๊ฒฉ์ ๊ฐ์ ๋ฐ ์ฑ์ง 129
โ
ก. ํด์ ์ฌ์ด๋ฒ๊ณต๊ฒฉ ์ฌ๋ก ๋ฐ ๋์์ ํ๊ณ 130
โ
ข. ์์ฅ๊ตญ์ ์ ๊ฐ์ ๋ฐ ์ฑ์ง 135
โ
ฃ. ์์ฅ๊ตญ์ ์ ์ฌ๋ก ๋ฐ ๋์์ ํ๊ณ 136
็ฌฌ5็ซ ๅ้ๆตทๆด็ฏ็ฝช ๅฐๆ์ ็ฎก่ฝๆฌ ้ฉ็จไธ ้็์ ๆนๅๆนๆก 140
์ 1์ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ ๋์์ ๊ดํ ๊ถ ์ ์ฉ์ ํ๊ณ 140
โ
. ํด์๋ฒํ์ฝ์ ๊ดํ ๊ถ์ ํ์ฅ 140
โ
ก. ํด์๋ฒํ์ฝ ์ฒด์ ์ ๊ดํ ๊ถ ํ์ฅ์ ํ๊ณ 143
์ 2์ ๊ตญ์ ํด์๋ฒ์ฃ ๋์์ ๊ฐ์ ๋ฐฉ์ 145
โ
. ํด์๋ฒํ์ฝ ๋ฐ IMO ํ์ฝ์ ๊ฐ์ ๋ฐฉ์ 145
โ
ก. ๊ตญ์ ์ฌ๋ฒ๊ธฐ๊ด ์ค์น 156
็ฌฌ6็ซ ็ต่ซ 162
ๅ่ๆ็ป 169
๊ตญ๋ฌธ์ด๋ก 187Docto
Analysis of MBTI Heterogeneity Team Interaction in Creative Robotics Making and Programming Activity
A Quantitative Analysis of Performance Benefits of 3D Die Stacking on Mobile and Embedded Systems
1