Rola specjalistycznego sądu polubownego na przykładzie Sądu Arbitrażowego przy Stowarzyszeniu Brokerów Ubezpieczeniowych w Polsce z siedzibą we Wrocławiu

Abstract

The perceived crisis of the Polish judiciary is a significant opportunity for alternative dispute resolution methods and, above all, for arbitration. The science of civil law emphasises the numerous advantages of this alternative dispute resolution method. There is a noticeable trend in the arbitration judiciary towards specialisation of permanent arbitration courts in certain types of disputes, which allows for more efficient handling of disputes. In the pages of this academic and research article, the author isolates and analyses the rationale behind the need for specialisation within functioning permanent arbitration courts and then demonstrates the benefits of creating an arbitration court dedicated to the highly specialised brokerage industry. Specialised arbitration institutions have the advantage of providing better tailored – to specific sectors – arbitration rules with the aim of increasing the speed and efficiency of proceedings, as well as reducing their costs. The peculiarities of the brokerage industry, which touches on civil, commercial and administrative law with its issues, elude the traditional common courts. For these reasons, the Arbitration Court at the Association of Insurance Brokers in Poland, based in Wrocław, is a specialised arbitration court, offering its services mainly to participants in the insurance market, including insurance brokers in particular. Its functioning focused on the recognition of disputes in this narrow field of knowledge guarantees to the parties a professional approach to the resolution of their case, with a guaranteed knowledge of the nuances of the industry and an understanding of the rationale and needs of both parties to the dispute. Such a proposed approach to the topic (for the development of which dogmatic-legal, theoretical-legal methods, a review of literature and jurisprudence, as well as a case study were used) shows the advantages of the operation of a specialised court dedicated to the entities of the brokerage market, while on the other hand, it encourages a discussion on the legitimacy of profiling the activity of other permanent arbitration courts according to the needs and specifics of a given sector.Zauważalny kryzys polskiego wymiaru sprawiedliwości jest istotną szansą dla alternatywnych metod rozwiązywania sporów, a przede wszystkim dla sądownictwa polubownego. W nauce prawa cywilnego podkreśla się liczne zalety tej alternatywnej metody rozstrzygania sporów. W sądownictwie arbitrażowym zauważalna jest tendencja w zakresie specjalizacji stałych sądów polubownych w określonych rodzajach sporów, co pozwala na bardziej efektywne ich rozpatrywanie. Na łamach niniejszego artykułu naukowo-badawczego dokonano wyodrębnienia i analizy przesłanek przemawiających za koniecznością specjalizacji w ramach funkcjonujących stałych sądów arbitrażowych, a następnie wykazano korzyści płynące z utworzenia sądu arbitrażowego dedykowanego wysoce wyspecjalizowanej branży brokerskiej. Zaletą fachowych instytucji arbitrażowych jest zapewnienie lepiej dostosowanych – do konkretnych sektorów – zasad postępowania arbitrażowego, mających za przedmiot zwiększenie szybkości i efektywności postępowań, a także obniżenie ich kosztów. Branża brokerska, której problematyka występuje w prawie cywilnym, handlowym i administracyjnym, wymyka się tradycyjnemu sądownictwu powszechnemu. Z tych też przyczyn Sąd Arbitrażowy przy Stowarzyszeniu Brokerów Ubezpieczeniowych w Polsce z siedzibą we Wrocławiu jest wyspecjalizowanym sądem arbitrażowym, oferującym swoje usługi głównie uczestnikom rynku ubezpieczeń, w tym w szczególności brokerom ubezpieczeniowym. Jego funkcjonowanie ukierunkowane na rozpoznawanie sporów w tej wąskiej dziedzinie wiedzy gwarantuje stronom fachowe podejście do rozwiązania ich sprawy, przy zagwarantowaniu znajomości niuansów branży i zrozumienia racji oraz potrzeb obu stron sporu. Tak zaproponowane ujęcie tematu (do którego opracowania wykorzystano metody dogmatyczno-prawną, teoretyczno-prawną, przegląd literatury i orzecznictwa, a także studium konkretnego przypadku) z jednej strony ukazuje zalety funkcjonowania sądu specjalistycznego dedykowanego podmiotom rynku brokerskiego, z drugiej zaś zachęca do dyskusji nad zasadnością profilowania działalności innych stałych sądów polubownych pod potrzeby i specyfikę danej branży