Relacja człowiek – zwierzę w językowym obrazie świata Tuaregów

Abstract

The article deals with the image and concept of camel in the Tuareg language. The analysis is based on discourse, mainly from the early 20th century, devoted to the traditional model of society grounded in nomadism. It shows the importance of camels for Tuareg culture and identity. The position of the camel goes beyond its utilitarian function: it is central to the system of social practices and Tuareg identity. The camel is a friend, a companion in arms, an advisor; the animal looks, knows, makes decisions. The concept of camel reveals a deep human-animal relationship that shapes human roles, sets the goals for the entire community, and determines how people function. Thanks to the symbiotic relationship between people and camels, we can speak not only about “camels of the people” but also “people of the camels”.Autorka bada pojęcie wielbłąda w języku Tuaregów. Przedstawiona analiza tekstów głównie z początku XX wieku dotyczy społeczeństwa tradycyjnego, czyli takiego, które opiera swój byt na koczownictwie. Ukazuje znaczenie wielbłąda w kontekście kultury i tożsamości Tuaregów. Dowodzi, że  wykracza on poza swoją funkcję użytkową, będąc centralnym elementem systemu praktyk społecznych oraz tożsamości Tuaregów. Wielbłąd to przyjaciel, towarzysz broni, doradca. Wielbłąd patrzy, wie, podejmuje decyzje. Pojęcie wielbłąda pozwala odkryć głęboką relację człowiek - zwierzę, która kształtuje role życiowe człowieka, wyznacza cele całej społeczności i decyduje o funkcjonowaniu ludzi. Jest to relacja o charakterze symbiotycznym,  pozwalająca mówić o wielbłądach ludzi, ale też o ludziach wielbłądów.