Υποβοηθούμενη αναπαραγωγή του ανθρώπου-Βιοηθικοί προβληματισμοί

Abstract

Ο όρος Ιατρικώς Υποβοηθούμενη Αναπαραγωγή (ΙΥΑ) καλύπτει κάθε περίπτωση κυοφορίας και τεκνοποίησης που επιτυγχάνεται με μεθόδους άλλες πλην της φυσιολογικής ένωσης άνδρα και γυναίκας, οι οποίες εφαρμόζονται σε ειδικά οργανωμένες μονάδες ιατρικώς υποβοηθούμενης αναπαραγωγής (ΜΙΥΑ). Από τον ορισμό αυτό, προκύπτει πως η ΙΥΑ μπορεί να συμπεριλάβει μία σειρά από πράξεις, από την αρχική επίσκεψη εκτίμησης σε ένα γυναικολόγο-γενετιστή, μέχρι την τελική επιλογή της θεραπείας που θα υποβληθεί (σπερματέγχυση, ομόλογη ή ετερόλογη εξωσωματική γονιμοποίηση). Η σημασία των επιτευγμάτων της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής αποτυπώνεται καθημερινά σε όλα τα υπογόνιμα ζευγάρια που αναζητούν λύση για τη διεύρυνση της οικογένειάς τους στα κέντρα εξωσωματικής γονιμοποίησης. Πρόκειται για τον τομέα της ιατρικής που χάρισε την ελπίδα τεκνοποίησης, ενώ συνέβαλε σημαντικά και στην πρόληψη μετάδοσης κληρονομικών νοσημάτων στους απογόνους μέσω του προεμφυτευτικού ελέγχου. Μία σειρά  βιοηθικών προβληματισμών αναφύονται στο πλαίσιο των διαδικασιών της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, με πιο επίκαιρο τον τρόπο άσκησης του δικαιώματος αναπαραγωγής και της δημιουργίας οικογένειας  σε ειδικότερες περιπτώσεις ομόφυλων ενώσεων, μοναχικών ατόμων ή μέσω της παρένθετης μητρότητας. Άλλα ζητήματα που εγείρουν βιοηθικά διλήμματα είναι η περίπτωση της μεταθανάτιας γονιμοποίησης, οι οικονομικές και ψυχολογικές επιπτώσεις των ατόμων που υποβάλλονται σε θεραπείες τεχνητής γονιμοποίησης, ο δανεισμός γενετικού υλικού και η κρυοσυντήρηση των περισσευούμενων εμβρύων. Εξαιτίας της πολυπλοκότητας της κοινωνίας μας, δημιουργούνται ολοένα και περισσότερες προκλήσεις όσον αφορά στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, όμως με την αποδοχή και υιοθέτηση των βασικών αρχών της βιοηθικής είναι ευχερέστερο να τεθούν τα όρια δράσης του ατόμου στο πλαίσιο μιας κοινωνίας που σέβεται πανανθρώπινες αξίες. Έχοντας επίγνωση του βιοηθικού αντίκτυπου που μπορεί να έχει μια καθημερινή επιλογή του, το άτομο είναι έτοιμο να προχωρήσει στις απαραίτητες θυσίες για την υποστηρίξει.