Фактори на ризик за појава на кардиоваскуларни болести кај професионалните возачи

Abstract

Aim of the paper was to determine the presence of risk factors for cardiovascular diseases (CVD) such as arterial hypertension, hyperlipidemia, hyperglycemia, overweight, smoking; and (ii) to analyze the link between the requirements of their job and the resources available to them. Materials and methods: A descriptive and analytical cross-sectional study was conducted involving 210 professional drivers who underwent a medical examination at the Institute for Occupational Health of the Republic of North Macedonia. The examination was done in order to assess their ability to drive a motor vehicle; they were also given a questionnaire to fill in so as to compare the requirements of the job and the resources available to them for doing their job. Results: One third of the respondents had increased levels of triglycerides, glycemia and cholesterol in their blood (33.3%, 28.1%, and 21.4%, respectively); almost half (44.2%) of them were active smokers. One third of the respondents (31.9%) were obese, with BMI >30 (kg/m2). The resources available to the professional drivers for doing their job exceed the requirements of the job and this situation has a protective effect on the occurrence of risk factors for CVD. Conclusion: The high prevalence of risk factors for CVD among professional drivers can lead to development of CVD and increased incidence thereof, which can negatively impact on their ability for safe driving. Hence the need for interventions to prevent these risk factors, including the need to invest in the resources available to professional drivers for doing their job.  Целта на трудот  беше да се детерминира присуството на факторите на ризик за појава на кардиоваскуларни болести (КВБ): артериска хипертензија, хиперлипидемија, хипергликемија, зголемена телесна тежина, пушачки статус, и да се анализира нивната поврзаност со барањата и ресурсите на работното место. Материјал и методи: дескриптивно-аналитичка студија на пресек, во која кај 210 професионални возачи беа анализирани дел од резултатите добиени при здравствениот преглед спроведен во Инситутот за медицина на трудот на РСМ при оценката на способноста за управување со моторно возило и резултатите за барањата и ресурсите на работното место добиени со соодветен прашалник. Резултати: Една третина од испитаниците имаа покачени вредности на триглицеридите во крвта (33,3%); гликемијата беше зголемен кај 28,1%,  холестеролот во крвта беше зголемен кај 21,4% и речиси половина (44,2%) од испитуваните професионални возачи беа активни пушачи. Третина (31,9%) од испитаниците беа обезни со BMI >30 (кг/м2). Ресурсите на работното место со кои располагаат испитуваните професионални возачи беа поголеми од барањата на работното место и овој модел има протективно дејство врз појавата на испитуваните фактори на ризик за КВБ. Заклучок: Високата преваленција на факторите на ризик за КВБ кај професионалните возачи може да придонесе за зачестена појава и развој на КВБ што, пак, може да влијае врз нивната способност за безбедно управување со моторно возило. Оттаму, произлегува потребата од интервенции за нивна превенција вклучително и инвестиција во ресурсите на работното место