Liszewski, Stanisław

Turyzm/Tourism

Polish

Repozytorium Uniwersytetu Łódzkiego (University of Lodz Repository)

Stanislaw LiszewskiIV SEMINARIUM NAUKOWE GEOGRAFÓW UNIWERSYTETÓW PROWANSALSKIEGO I ŁÓDZKIEGO nt. „AKTUALNE PROBLEMY OSADNICTWA TURYSTYCZNEGO I OBSZARÓW CHRONIONYCH W POLSCE I WE FRANCJI” (28.05.-3.06.1994 r.)LE IVème SÉMINAIRE SCIENTIFIQUE DES GÉOGRAPHES UNIVERSITÉ DE PROVENCE ET UNIVERSITÉ DE ŁÓDŹ: „PROBLÈMES ACTUELS DE LA COLONISATION TOURISTIQUE ET DES ESPACES PROTÉGÉS EN POLOGNE ET EN FRANCE” (28.05.-3.06.1994)THE 4th SCIENTIFIC SEMINAR OF THE GEOGRAPHERS OF THE PROVENCE AND ŁÓDŹ UNIVERSITIES ON: „THE CURRENT PROBLEMS OF THE TOURIST SETTLEMENT AND THE REGIONS PROTECTED IN POLAND AND FRANCE” (28th M AY-3rd JULY 1994)W ramach trwającej od 1974 r. umowy o bezpośredniej współpracy pomię­dzy Uniwersytetem Łódzkim a Uniwersytetem de Provence (dawniej Uniwer­sytet Aix-Marseille II -  Francja) utrzymywane są żywe kontakty naukowe geo­grafów zajmujących się problematyką osadnictwa i turyzmu. Kontakty te zao­wocowały m. in. cyklicznymi seminariami naukowymi organizowanymi prze­miennie w Polsce i we Francji. Pierwsze tego typu seminarium odbyło się w maju 1988 r. w Polsce (Folia Geographica 1991), drugie we wrześniu 1989 r. we Francji („Méditerraneé” 1989), trzecie ponownie w Polsce, w maju 1992 r. ( K a c z m a r e k  1993) i wreszcie czwarte na przełomie maja i czerwca 1994 r. we Francji.Seminaria te mają charakter spotkań roboczych zespołów naukowych pro­wadzących badania nad wspólną wcześniej uzgodnioną problematyką, na obsza­rze swoich krajów i służą prezentacji wyników badań oraz konfrontacji uzyska­nych rezultatów. Tradycyjnie w programie każdego seminarium przewidziana jest wycieczka studialna, która ma na celu ilustrację w terenie problemów ba­dawczych, które są następnie omawiane i dyskutowane w czasie sesji refera­towych.IV seminarium odbyło się w dniach od 28 maja do 3 czerwca 1994 r. w Uni­wersytecie de Provence (Aix-en-Provence), a wyjazd studialny obejmował deltę Rodanu oraz Langwedocję. Celem seminarium było przedyskutowanie aktual­nych trendów rozwojowych oraz sytuacji osadnictwa turystycznego w Polsce i we Francji, jak również wymiana poglądów na temat form zagospodarowaniai użytkowania turystycznego obszarów prawnie chronionych (parki narodowe, parki krajobrazowe itp.) w obu krajach.Seminarium rozpoczęło się od trzydniowej wycieczki studialnej. Pierwszego dnia trasa wycieczki wiodła z Aix-en-Provence przez Martiques w deltę Rodanu na obszary parku regionalnego Camargue. Tematem dnia było zagospodaro­wanie i użytkowanie obszaru chronionego Camargue. Prowadzący tego dnia se­minarium Frédéric Soulic zaprezentował genezę krajobrazu delty i prowadzoną tam działalność gospodarczą (wydobycie soli, uprawy ryżu, hodowla byków i koni), jak również rozwijającą się z dużym rozmachem działalność turystycz­ną. Ta ostatnia wykorzystuje specyficzne warunki naturalne, oferując coraz licz­niej odwiedzającym turystom zarówno podziwianie przyrody (rezerwat zoolo­giczny i botaniczny), jak również wypoczynek aktywny, zwłaszcza wędrówki konne. Nie bez znaczenia są tu imprezy folklorystyczne, których centrum znaj­duje się w miejscowości Saintes-Maries-de-la-Mer (m. in. przepęd byków przez miasto, corrida). Funkcja turystyczna jest tu coraz bardziej widoczna co przeja­wia się m. in. w przekształcaniu miejscowego osadnictwa. Część dużych farm, tracąc dotychczasowe podstawy ekonomiczne (nieopłacalność uprawy ryżu), przystosowuje swoje zabudowania na hotele, restauracje czy ośrodki jazdy konnej. Skala tego zjawiska nie znajduje odpowiednika w polskich parkach na­rodowych czy krajobrazowych. Dzień zakończył się noclegiem w Arles, mieścieo bogatej historii i licznych zabytkach m. in. rzymskich.Drugi dzień wycieczki studialnej prowadziła Pani prof. Lise Coulet. Trasa tego dnia przebiegała z Arles przez Aiques-Mortes do la Grande-Motte i dalej wybrzeżem Morza Śródziemnego przez Sète, le Cap d'Agde do Beziers. Tema­tem dnia było osadnictwo turystyczne na wybrzeżu Morza Śródziemnego, jego formy zagospodarowania i zróżnicowanie morfologiczne. Trasa wycieczki zos­tała tak zaplanowana, aby można się było zapoznać zarówno z przekształce­niami, jakie poczyniła turystyka w tradycyjnym osadnictwie rybackim m. in. na odcinku między Sète a Marseillan (hoduje się tu m.in. ostrygi), jak również z zupełnie nowymi, wybudowanymi niemal na „surowym korzeniu” „aglo­meracjami turystycznymi” . Drugą z wymienionych form poznaliśmy zwiedzając La Grande Motte, Balaruc-les-Bains oraz le Cap d'Agde. Oglądany tego dnia pas wybrzeża Morza Śródziemnego zaliczony jest do najmłodszych regionów turystycznych Francji. Ze względu na swoje zagospodarowanie, jak i liczne miasta oraz obiekty zabytkowe, pełni on funkcje wypoczynkowe i krajoznawcze ( P t a s z y c k a - J a c k o w s k a ,  J a c k o w s k i  1974). Obok upraw winnej latorośli, turystyka stała się obecnie jedną z głównych form działalności gospo­darczej w Langwedocji. Drugi dzień wycieczki zakończyło zwiedzanie starego, tradycyjnie żyjącego z handlu i przetwórstwa winnej latorośli, miasta Béziers.Trzeci i ostatni dzień wycieczki studialnej poświęcony był w całości poz­naniu Carcassonne. Miasto to, którego początki sięgają 1 w. p.n.e. (obóz rzym­ski) należy dziś do najbardziej znanych obiektów zabytkowych w Europie. Naj­starsza część miasta -  La Cité -  otoczona jest olbrzymim, bardzo dobrze zacho­wanym zespołem średniowiecznych murów obronnych pochodzących z V I- -XIII w. W obrębie murów zachował się zamek książęcy z XII w. oraz kościół St.-Nazaire (XI-XIV w.) Carcassonne (najstarsza jego część) jest klasycznym przykładem miasta żyjącego dziś z turystyki, której podporządkowane zostało praktycznie wszystko, a cała ta część miasta, zachowując zarówno układ jak i morfologię średniowieczną, przystosowana została na potrzeby przybywają­cych tu turystów. Celowi temu służą nie tylko zabytki, ale wszystkie sklepy, ho­tele, restauracje i bary a nawet wielki, współcześnie wybudowany amfiteatr, przylegający do starych fortyfikacji. Rozwój infrastruktury turystycznej w tym mieście jest dobrym przykładem pokazującym, jak można konsumować ekono­micznie walory turystyczne pozostawione nam przez historię.Drogę powrotną z Carcassonne do Aix-en-Provence odbyliśmy przemiesz­czając się autostradą południową przez Narbone, Montpellier, Nimes i Arles.Kolejna część seminarium poświęcona była prezentacji referatów zarówno przez pracowników Uniwersytetu Provansalskiego jak i Uniwersytetu Łódz­kiego. Łącznie, w czasie dwóch sesji referatowych, którym przewodniczyli kolej­no: prof. M. Rościszewski z Instytutu Geografii i Przestrzennego Zagospodaro­wania PAN w Warszawie, dr E. Dziegieć z Uniwersytetu Łódzkiego oraz prof. A. de Reparaz z Uniwersytetu de Provence, wygłoszono dziewięć referatów.W sesji pierwszej referaty przedstawili: prof. S. Liszewski -  Miejscowości turystyczne w Polsce w okresie transformacji ustrojowej, prof. A. de Reparaz -  Agroturystyka we Francji na przykładzie regionu Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże (PACA), dr E. Dziegieć -  Parki narodowe w Polsce, ich specyfika i aktualne problemy, mgr R. Wiluś -  Walory turystyczne parków krajobra­zowych w Polsce.Po każdym referacie wywiązywała się bardzo ożywiona dyskusja, w czasie której konfrontowano omawianą problematykę na terenie Polski i Francji. Odwo­ływano się również do przykładów, które były prezentowane w czasie wycieczki studialnej, zwłaszcza na terenie parku regionalnego Camargue, jak również do obszarów chronionych poznanych w czasie seminariów w Polsce (1988, 1992 r.)Druga sesja składała się z pięciu referatów, które kolejno wygłaszali: prof. B. Barbier -  Struktura organizacyjna turystyki w regionie Prowansja-Alpy- -Lazurowe Wybrzeże (PACA), dr S. Kaczmarek -  Strategia rozwoju turystycz­nego na przykładzie gminy podmiejskiej w okolicach Łodzi, mgr B. Włodar­czyk -  Turystyka w Świętokrzyskim Parku Narodowym, mgr V. Manonne -  Kolej turystyczna w Sewenach, i na zakończenie prof. M. Rościszewski -  Euro­region Nysa.Również i w tej sesji dyskusja odbywała się po każdym wystąpieniu. Zarów­no referaty jak i dyskusja wyraźnie wskazały na różnice jakie występują w procesie rozwoju turystyki we Francji i w Polsce. Francja należy dziś do tej grupy państw -  i to nie tylko w Europie -  w których turystyka nosi wszelkieznamiona działalności gospodarczej, nazywanej niezbyt szczęśliwie, przemys­łem turystycznym. Dotyczy to nie tylko zagospodarowania turystycznego na ob­szarach ogólnie dostępnych (np. wybrzeże Langwedocji) ale również na ob­szarach chronionych, czego przykładem był park regionalny Camargue. Na tym tle rozwój turystyki w Polsce znajduje się w fazie początkowej, co z jednej stro­ny stawia przed nami konieczność podjęcia ważnych, wymagających znacznych nakładów finansowych decyzji, z drugiej zaś umożliwia, przy podejmowaniu tych decyzji, ominięcie błędów popełnianych w innych krajach. Ta ostatnia u- waga odnosi się zwłaszcza do wprowadzenia funkcji turystycznej na obszary chronione.Na zakończenie seminarium odbyło się spotkanie jego uczestników z dy­rekcją i pracownikami Instytutu Geografii Uniwersytetu Prowansalskiego, w czasie którego wspomniano dwudziestoletnią współpracę obu placówek nau­kowych, snując plany na przyszłość.Ostatniego dnia pobytu we Francji zorganizowana została wycieczka po Marsylii, w czasie której mogliśmy zapoznać się m. in. z nowo zagospodarowa­nym odcinkiem plaży, położonym na południe od centrum tej wielkiej aglo­meracji portowej południowej Francji.W podsumowaniu IV seminarium wszyscy jego uczestnicy podkreślali duże waloiy poznawcze oraz teoretyczne tego spotkania. Rokuje to dobrze na przysz­łość i dalszą współpracę między zespołami geografii turyzmu obu uniwersytetów.Bezpośrednimi organizatorami IV seminarium byli prof. Bernard Barbieri dr Claudine Durbiano, którzy dołożyli wielu starań, aby to kolejne spotkanie geografów Aix i Łodzi przebiegło w sposób merytorycznie owocny, sprawny organizacyjnie i tradycyjnie już w bardzo dobrej, przyjaznej atmosferze.PIŚMIENNICTWOFolia Geographica, 1991, Przemiany przestrzeni wiejskiej w Polsce i we Francji pod  wpływem urbanizacji i turystyki, Acta Universitatis Lodzensis, z. 14, Łódź.K a c z m a r e k  S., 1993, Sprawozdanie z  3 seminarium „Łódź-Abc” nt. „Aktualne problemy turystyki w Polsce i we Francji oraz ich konsekwencje w organizacji przestrzeni", „Turyzm”, t. 3, z. 2."Méditerranée", 1989, t. 69, Tourisme rural en montagne: les Hautes-Alpes et les Tatry, Aix-Mar- seille-Avignon-Nice.P t a s z y c k a - J a c k o w s k a  D., J a c k o w s k i  A., 1975, Turystyka w regionie Langwedo- cja-Roussillon, „Ruch Turystyczny”, z. 2.Prof, dr hab. Stanisław Liszewski Wpłynęło:Katedra Geografii Miast i Turyzmu 15 czerwca 1994 r.Uniwersytet Łódzkial. Kościuszki 2190-418 Łódź

The 4th Scientific Seminar of the Geographers of the Provence and Łódź Universities on: „The Current Problems of the Tourist Settlement and the Regions Protected in Poland and France” (28th May - 3rd July 1994)

http://dspace.uni.lodz.pl:8080/xmlui/bitstream/11089/29510/1/Turyzm_1994_2_Liszewski_S.pdf

The 4th Scientific Seminar of the Geographers of the Provence and Łódź Universities on: „The Current Problems of the Tourist Settlement and the Regions Protected in Poland and France” (28th May - 3rd July 1994)

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Repozytorium Uniwersytetu Łódzkiego (University of Lodz Repository)