Dobrzańska, Barbara

Turyzm/Tourism

Repozytorium Uniwersytetu Łódzkiego (University of Lodz Repository)

R E C E N Z J E  -  C O M P T E S  R E N D U S  C R I T I Q U E S  -R E V I E W S„TURYZM” 1996, t. 6, z. 2EUGENE J. HALL, 1994, ENGLISH FOR CAREERS. THE LANGUAGE OF  TOURISM IN ENGLISH, PRENTICE HALL REGENTS, ss. 118Celem niniejszego opracowania jes t zwrócenie uwagi profesjonalistów z dziedziny geografii turyzmu oraz hotelarstwa na kilka pozycji z serii „English for Careers”, wydanych nakładem Prentice Hall. Seria ta jes t przeznaczona dla ludzi pragnących rozszerzyć swą wiedzę z zakresu języka angielskiego o słowni­ctwo profesjonalne związane z konkretnym zawodem bądź dziedziną wiedzy. Dla potrzeb geografów najważniejszymi pozycjami tej serii są: The Language o f  Tourism in English, The Language o f  Hotels in English, The Language o f  Restaurants and Catering in English.Wszystkie książki tej serii napisane są w podobnej konwencji. Każda składa się z kilku tekstów-artykulów na wyodrębniony temat. Każdy artykuł otwiera li­sta zdefiniowanych terminów specjalistycznych. Terminy te są następnie użyte w tekstach, co pozwala czytelnikowi na precyzyjne określanie ich znaczenia. Każdy z artykułów zamyka zestaw ćwiczeń językowych oraz proponowane te­maty do dyskusji. Liczne ilustracje, zwłaszcza dokumentów obiegowych, wspo­m agają proces poznawczyNajw ażniejszą z wymienionych książek, stanowiącą wprowadzenie do tu­ryzmu, jes t The Language o f  Tourism (Język turystyki). Książka obejmuje dzie­więć rozdziałów zajmujących się kolejno wybranymi aspektami turyzmu.Rozdział pierwszy „Przemysł turystyczny” wprowadza podstawowe pojęcia, definiuje i ukazuje różnorodne zależności. Wśród najważniejszych znajdujemy definicję turyzmu, turystyki krajowej i zagranicznej, typy podróży oraz podróż­nych, w tym szczególny typ podróży związany z uczestnictwem w kongresie, konferencji czy misji rządowej.Ścisła zależność między gwałtownym rozwojem turystyki a rozwojem tanie­go transportu masowego jes t przedstawiona w ujęciu historycznym, począwszy od firmy \ . Cook & Son, która w 1841 r. zorganizowała pierwszą imprezę turys­tyczną w Anglii, aż do roli transportu lotniczego, który obecnie umożliwia łatwy i szybki dostęp do najodleglejszych zakątków świata.Kolejna część rozdziału jes t poświęcona omówieniu współzależności mię­dzy industrializacją i urbanizacją a rozwojem masowej turystyki. Zawarto w nim analizę motywów aktywności turystycznej mieszkańców iniast oraz podkreślono pozytywny wpływ polityki rządowej subwencjonowania turystyki rekreacyjnej, tzw. social tourism.Rozdział ten zamyka omówienie znaczenia rozwoju turystyki w krajach roz­wijających się oraz towarzyszące mu zjawisko drenażu inwestorskiego.Rozdział drugi zajmuje się związkami między rozwojem turystyki i środków transportu masowego. W skład listy podstawowych terminów angielskich wcho­dzą definicje rejsu, promu, samolotu czarterowego, odrzutowca pasażerskiego itp., oraz cały ciąg skrótów tak chętnie używanych przez Anglików, np. CIT (dla imprezy z samolotem czarterowym), IT (dla imprezy obejmującej transport i za­kwaterowanie).Znaczenie i wykorzystanie różnych środków transportu są  omówione w uję­ciu historycznym, począwszy od XIX w. Oprócz tradycyjnych, omówiono wy­korzystanie statków rejsowych na morzach południowych oraz zjawisko prze­kształcania okrętów liniowych w rejsowe.Szereg pojęć związanych z transportem lotniczym przedstawiono na tle współzawodnictwa między liniami czarterowymi a regularnymi, zwanego „Bit­wą o Atlantyk”, opisując przy okazji system opłat za przelot, system funkcjono­wania na rynku turystycznym, sposoby przechwytywania klientów itp. Podkre­ślono również wysoki stopień zależności linii lotniczych od instytucji rządo­wych, jak  np. CAB -  Civil Aeronautics Board (loty krajowe w USA), czy 1ATA -  International Air Transport Association (dobrowolne zrzeszenie międzynarodo­wych linii lotniczych).W rozdziale trzecim omówiono bazę noclegową i gastronomiczną. Przedsta­wiono historyczny rozwój obiektów, takich jak  gospoda, zajazd, dom turysty, pensjonat, hotel, schronisko, ośrodki campingowe i caravaningowe, nawet przy­stań morską lub condominium. Przy omawianiu poszczególnych obiektów opisa­no szczegółowo ich wyposażenie. Na szczególną uwagę zasługują praktycznie u nas nieznane, marinas, tzn. przystanie dla posiadaczy łodzi i jachtów , które oprócz stanowiska w doku oferują dostęp do wody pitnej, elektryczności, telefo­nu i innych usług, w zależności od standardu. Ciekawym również kierunkiem rozwoju bazy turystycznej jest tzw. condominium, tj. zespół budynków na tere­nie ośrodka turystycznego. W zespole takim poszczególny nabywca staje się właścicielem mieszkania oraz współwłaścicielem ziemi i terenu rekreacyjnego należącego do danego condominium.N a przykładzie Costa Esmeralda na Sardynii omówiono tendencję łączenia różnych form bazy noclegowej i gastronomicznej w obrębie poszczególnych ośrodków turystycznych. Przykładowy ośrodek obejmuje hotele o zróżnicowa­nych stawkach, przystanie morskie, wyszukane urządzenia rekreacyjne, tereny mieszkalne, a nawet trochę przemysłu lekkiego. Posiada własne linie lotnicze. Jest starannie wkomponowany w naturalnie zachowany krajobraz.Łączenie bazy noclegowej z gastronomiczną jes t tendencją trwałą. Powstał termin packaged hotel, czyli kompleks hotelowy obejmujący hotel, restaurację, kawiarnię, night bar, snack bar, room service itp. Istnieje również tendencja wyposażania obiektów hotelowych w urządzenia skierowane na turystykę kon­gresową.Kolejny rozdział zajmuje się wpływem polityki rządowej na rozwój turyzmu w poszczególnych krajach oraz sposobami jego promocji. W większości przy­padków zadaniem polityki rządowej jes t ułatwianie i promowanie turyzmu. Jest ona realizowana przez łagodzenie przepisów paszportowo-wizowych znanych jako red  tape, oraz efektywne konstruowanie przepisów dotyczących infrastruk­tury, ułatwienia podatkowe, inwestycje, programy szkoleniowe, prowadzenie prac badawczych itp. W niektórych przypadkach zadaniem polityki rządowej jest zniechęcanie obywateli do wyjazdu. Dzieje się tak w wypadku wystąpienia tourist deficit, który ma miejsce np. w USA, którego obywatele wywożą o wiele więcej pieniędzy podróżując po świecie, niż turyści zagraniczni przywożą do USA.W kolejnej części rozdziału omówione są zadania izb turystyki, w tym gro­madzenie danych statystycznych przy użyciu różnych technik oraz prace badaw­cze analizujące np. cele turystyczne, a także social impact, czyli wpływ tu­rystyki na rozwój danego regionu. Prace służą głównie określeniu aktualnego i prognozowanego potencjału rynku w celu ułatwienia planowania.Rozdział piąty poświęcony jest promocji. Określa jej cele i typy, omawia rolę organizacji rządowych i terytorialnych w promowaniu turyzmu. Do podsta­wowych celów promocji zaliczono zachowanie istniejącego rynku odbiorców, poszerzenie go oraz likwidację odchyleń sezonowych. Typy promocji są omó­wione szczegółowo w powiązaniu z różnymi środkami masowego przekazu, z przedstawieniem różnych technik oraz różnych materiałów reklamowych. Podkreślono również rolę travel writers publikujących regularne raporty z po­dróży. Polskiego czytelnika zainteresuje zapewne forma promocji znana jako familiarization trip. Jest to bezpłatna impreza udostępniana ludziom zaangażo­wanym w sprzedaż, zachęcająca do promowania danego obiektu. Organizatorem takich imprez je s t z reguły dział public relations.Rozdział szósty poświęcony jest tour operators, czyli hurtownikom operują­cym na rynku turystycznym. Ich odbiorcami są głównie biura i agencje turysty­czne, czyli detaliści na tym rynku. Produktem jaki sprzedają jes t packaged tour, czyli kompleksowa impreza zbiorowa, której cechy są szczegółowo omówione. Autor wyróżnia dwa podstawowe typy imprez. Jedna to pakiet wakacyjny z ho­telem jako  miejscem pobytu, a druga to impreza poznawcza, odbywana pod kie­rownictwem wyspecjalizowanych przewodników, tzw. guided tour.W dalszej części rozdziału autor przedstawia kilku najważniejszych tourope- ratorów działających na rynku amerykańskim oraz zakres ich działania. Sygna­lizuje również konieczność zmian w metodach operowania, wywołanych gwał­townym rozwojem. Niektórzy operatorzy zostali wchłonięci przez conglome­rates, tj. ogromne korporacje działające w wielu różnych typach biznesu. Inni dzia­ła ją  w ścisłej współpracy z liniami czarterowymi i sieciami hoteli. Podejmowa­ne są również próby działań innowacyjnych. Powstały np. mail order firms, tzn. fir­my prowadzące marketing drogą korespondencyjną poprzez katalogi wysyłkowe.Rozdział siódmy omawia podstawowe atrakcje turystyczne i rozrywkę. Do atrakcji krajobrazowych zaliczono plaże, góry, parki narodowe, pomniki przyro­dy itd. Omówiono różne cele wycieczek poznawczych. Przedstawiono typowe obiekty rozrywkowe, jak teatry, wystawy, kasyna, ale również i wesołe miaste­czka czy parki typu „Disney World” na Florydzie. Autor przytacza wiele auten­tycznych celów turystycznych wykorzystywanych w zestawianiu pakietów ofer­towych, podkreślając potrzebę różnorodności w ofertach handlowych.Rozdział ósmy jest poświęcony omówieniu działalności retail travel agent, czyli agenta operującego na rynku jako detalista. Agencje turystyczne sprzedają wszelkie rodzaje produktów turystycznych, współpracują z liniami lotniczymi, touroperatorami i przewoźnikami, ale ich głównym odbiorcąjest indywidualny turysta. Artykuł opisuje typową agencję turystyczną, jej wyposażenie, metody reklamy, zakres usług w ofercie, sposoby operowania na rynku, sposoby gene­rowania dochodu itp.W rozdziale dziewiątym „Careers in Tourism” przedstawiono najważniejsze zawody występujące w turystyce. Wśród wielu możliwych wyróżniono zawód konsultanta doradcy turystycznego, zawód przewodnika turystycznego, kierow­nika wycieczek oraz tzw. social director, tzn. organizatora aktywności turys­tycznej i rozrywkowej. Ostatnia część rozdziału jest poświęcona programom szkoleniowym prowadzonym przez korporacje hotelowe dla potrzeb własnych. Autor podkreśla również istnienie rządowych programów szkolenia pracowni­ków turyzmu. Wymienia także słynne szkoły i uniwersytety oferujące programy kształcenia w dziedzinie turyzmu i hotelarstwa.Jak wynika z powyższego opisu, książka obejmuje wiele tematów. Obszary, po których porusza się autor, to nie tylko nazewnictwo wybranych przedmiotów czy obiektów, ale również pojęcia i terminy ekonomiczne, socjologiczne, praw­ne w powiązaniu z turyzmem. Ta właśnie różnorodność, a nie trudna do oceny zawartość merytoryczna, stanowi jej główną zaletę. Druga zaleta tkwi w szcze­gółach i zawiera się w możliwości dotarcia do nazwy w jej właściwym kon­tekście. Po przeczytaniu, czytelnik z pewnością odróżni familiarization trip od incentive trip, travel agenta od tour operatora. Na pewno będzie wiedział, że plan podróży w języku fachowym to itinerary, prawidłowo odróżni concessionaire od franchisee czy cruise od voyage. To właśnie umiejętność odróżniania wielu odcieni znaczeniowych stanowi o wysokim stopniu zaawansowania w języku i temu ta książka służy. Zachęcam.Mgr Barbara Dobrzańska Wpłynęło:Studium Języków Obcych 15 maja 1996 r.Uniwersytet Łódzkiul. Polskiej Organizacji Wojskowej 3/590-255 Łódź

Eugene J. Hall, 1994, English for Careers. The Language of Tourism in English, Prentice Hall Regents, ss. 120

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w