Szczęsna, Danuta

Acta Universitatis Lodziensis Kształcenie Polonistyczne Cudzoziemców

Polish

Repozytorium Uniwersytetu Łódzkiego (University of Lodz Repository)

A C T A  U N I V E R S I T A T I S  L O D Z I E N S I S  KSZTAŁCENIE POLONISTYCZNE CUDZOZIEMCÓW 17, 2010     Danuta Szczęsna Biuro Uznawalności Wykształcenia i Wymiany Międzynarodowej   Certyfikacja języka polskiego jako obcego  w latach 2004–2008  (komunikat)   System certyfikacji języka polskiego jako obcego opiera się na dwóch filarach – jeden to standardy wymagań egzaminacyjnych, opracowane na podstawie wskaźników biegłości zawartych w wytycznych Rady Europy (ESOKJ 2003), drugi zaś stanowią podstawy prawne: znowelizowana Ustawa o języku polskim (Ustawa... 2003) i w jej następstwie wydane przez Ministra Edukacji Narodowej  i Sportu rozporządzenia: o powołaniu Państwowej Komisji Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego (Rozporządzenie... 2003a) i o egza- minach certyfikatowych (Rozporządzenie... 2003b). Egzaminy są przeprowadzane od 2004 r. i do 1 września 2008 r. odbyło się ich 61 w 19 ośrodkach na trzech kontynentach. Państwowe komisje egzamina-cyjne udawały się tam, skąd zgłosiło się co najmniej 10, a od 2006 r.   Tabela 1. Ośrodki egzaminacyjne w latach 2004–2008 Ośrodek  egzaminacyjny Egzaminy Egzami-nowani Ośrodek  egzaminacyjny Egzaminy Egzami-nowani Warszawa  14 424 Pekin 1 17 Kraków  11 296 Cieszyn 1 15 Chicago  3 145 Kijów 1 14 Nowy Jork  4 122 Madryt 1 14 Berlin  7 100 Paryż 1 13 Poznań  3 57 Katowice 1 8 Bratysława  3 41 Ateny 1 7 Wrocław  4 39 Łódź 1 7 Tokio 1 28 Lublin 1 7 Lille  2 22 Razem 19 61 1376  [599] Danuta Szczęsna  600 – 15 kandydatów. Do egzaminu certyfikatowego z języka polskiego przystąpiło 1376 kandydatów pochodzących z 55 krajów. Certyfikat poświadczający znajomość języka polskiego jako obcego uzyskało 1127 osób (82% wszystkich zdających). Kandydaci traktują egzamin z języka polskiego niezwykle poważnie, a wy-magania stawiane przez twórców standardów egzaminacyjnych mobilizują zdających do solidnych studiów. Egzamin stanowi wyzwanie, ale ci, którzy do niego przystępują, zyskują ogromną, choć niewymierną, satysfakcję. Otrzymują też poddającą się „wymiarowi” informację zwrotną ze wskazaniem stopnia opanowania poszczególnych sprawności. Zawarte są one w załączniku do certyfikatu.    Examination report  Name: x x Born in: Chicago, USA; on: 01.01.1989  passed an examination in Polish as a Foreign Language  on level: Zaawansowany (aiming at C2 of the Council of Europe’s CERF) receiving grade: Good (B) and was issued a State Certificate of Proficiency in Polish as a Foreign Language no.: 197/759/08 The candidate scored above the required 60% of marks in each of the five sub-tests demonstrating the following skill profile:    Wykres 1. Przykładowy suplement do certyfikatu  Sub-test-score (max. = 40 points)  Certyfikacja języka polskiego jako obcego...  601 Certyfikat, będący urzędowym dokumentem potwierdzającym znajomość języka uchodzącego na świecie za dość trudny, a dla niektórych nawet egzo-tyczny, uznawany jest przez coraz więcej podmiotów. Gdy tworzono system certyfikacji, nie było do końca jasne, kto będzie z niego korzystał i równolegle nie pojawiły się przepisy, które jednoznacznie określałyby przydatność urzędo-wego poświadczania znajomości języka. Po kilku latach funkcjonowania systemu wiele instytucji widzi konieczność wprowadzenia takich regulacji, szczególnie wobec rosnącej mobilności pracowników i osób studiujących. Pracodawcy i władze wielu polskich uczelni stawiają cudzoziemcom konkretne oczekiwania w zakresie znajomości języka polskiego. Nawet jeśli cudzoziemcy odbywają studia w języku angielskim, to uczelnie zachęcają do nauki języka polskiego, stosując m.in. zniżki opłat w wypadku przedłożenia certyfikatu. Do egzaminu przystępują również na stałe zamieszkali za granicą polscy obywatele lub osoby mające inne jeszcze, oprócz polskiego, obywatelstwo (np. Polonia amerykańska). Po wejściu do Unii Europejskiej Polska stała się krajem atrakcyj-nym dla wielu nacji. Migracje – podejmowane ze względów ekonomicznych lub politycznych – powodują, że coraz liczniejsze grupy zainteresowane są opano-waniem języka kraju osiedlenia i dokładają starań, by uzyskać dokument potwierdzający nabytą biegłość językową. Pierwszy uchodźca zdawał egzamin  z języka polskiego jesienią 2006 r. Na przestrzeni 2 lat na poziomach B1 i B2 było ich już blisko dwudziestu (z Czeczenii, Białorusi i krajów afrykańskich),  a do jesiennych egzaminów w roku 2008 zgłosiło się kolejnych ośmiu, w tym również na poziom C2. Pierwotnie zakładano, że egzaminy będą przeprowadzane głównie w pol-skich ośrodkach akademickich, prowadzących kursy języka polskiego dla zagranicznych studentów oraz w dużych skupiskach Polonii. Szybko okazało się jednak, że to nie zagraniczni studenci stanowią większość zdających. Sytuacja na rynku pracy skłania młodych ludzi do nauki języka i poddania się egzamino-wi. Wielu kandydatów, wyprzedzając decyzje ustawodawców i oczekiwania przyszłych pracodawców, traktuje certyfikat jako dokument, potwierdzający znajomość najważniejszego słowiańskiego języka Unii Europejskiej. Pierwszy egzamin poza granicami Polski przeprowadzono w Berlinie już w sesji jesiennej 2004 r. Niemcy stanowili do niedawna najliczniejszą grupę zdających.  Z każdym rokiem rośnie atrakcyjność certyfikatu wśród wschodnich sąsiadów – od roku 2008 wiodącą grupą są Ukraińcy, co ilustruje tab. 2.  Największym zainteresowaniem cieszy się egzamin na poziomie B2, przy-stępuje do niego ok. 40% wszystkich zdających. Na poziom B1 decyduje się 36%, zaś poziom zaawansowany jest wybierany przez prawie jedną czwartą kandydatów. Kilka osób po uzyskaniu certyfikatu na niższym poziomie przystę-powało do egzaminu na poziomie wyższym w następnych sesjach. Niestety, zdarzają się też sytuacje odwrotne, gdy kandydat bez skutku kilka razy próbuje pokonać barierę poziomu B1.  Danuta Szczęsna  602 Tabela 2. Kraje, z których do egzaminów do 1.09.2008  przystąpiło ponad 50 osób Lp. Obywatelstwo Zdający 1. Ukraina 199 2. Niemcy 189 3. Polska 182 4. USA 121 5. Rosja 63 6. Francja 60 7. Japonia 58 8. Polska/USA 53 9. Hiszpania 52 10. Białoruś 51  Tabela 3. Rezultaty egzaminów certyfikatowych w latach 2004–2008 Ocena Poziomy celujący bardzo dobry dobry dost. niedost. Razem B1 36 157 161 43 97 494 B2 19 178 176 64 97 534 C2 16 130 108 39 55 348 Razem 71 465 445 146 249 1376 Na wniosek szkół polonijnych, których uczniowie kończą naukę przed uzy-skaniem pełnoletności, obniżono w roku 2006 do 16 lat dolną granicę wieku osób dopuszczanych do egzaminu. O ile w latach 2004–2005 osoby w wieku do lat 20 stanowiły 10% zdających, to od 2006 r. co trzeci kandydat to osoba, która nie ukończyła 20. roku życia.  Zarówno instytucje krajowe, jak i szkoły zagraniczne oczekują od Państwowej Komisji Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego uzupełnienia oferty egzaminacyjnej o brakujące ogniwa, czyli egzaminy na poziomie A1, A2  i C1. Trwają prace przygotowawcze, które pozwolą na rozszerzenie skali.  System certyfikacji języka polskiego stanowi poważny dorobek polskiej glottodydaktyki. Na materiałach egzaminacyjnych szkolą się przyszli nauczycie-le języka polskiego jako obcego. Pierwsza praca magisterska, analizująca egzaminy certyfikatowe z języka polskiego powstała w 2007 r., w następnym roku akademickim obroniono kilka kolejnych. Wnikliwemu oglądowi badaczy poddawane są testy egzaminacyjne, sprawdzające opanowanie poszczególnych sprawności, stanowiąc materiał badawczy do pierwszych, poświęconych tej materii, rozpraw doktorskich. W roku 2008 egzaminy certyfikatowe z języka polskiego jako obcego poddane zostały audytowi ALTE (Association of Language Testers in Europe). Certyfikacja języka polskiego jako obcego...  603 Mimo że pojawiło się tu sporo cyfr i tabel, należy pamiętać, że system certy-fikacji tworzą ludzie, z zaangażowaniem przygotowujący testy i sesje egzamina-cyjne, wpisując egzaminy z języka polskiego w szerszy kontekst, któremu standardy wyznaczają uznane w świecie egzaminy certyfikatowe z języków obcych.    Bibliografia   Europejski system opisu kształcenia językowego: uczenie się, nauczanie, ocenianie, 2003, Council of Europe, CODN, Warszawa. Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 roku o zmianie Ustawy o języku polskim, „Dziennik Ustaw”,  nr 73, poz. 661.  Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 X 2003 r. w sprawie Państwowej Komisji Poświadczania Znajomości Języka Polskiego jako Obcego i państwowych komisji egzaminacyjnych, 2003a, „Dziennik Ustaw”, nr 191, poz. 1870.  Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 15 X 2003 r. w sprawie egzaminów  z języka polskiego jako obcego, 2003b, „Dziennik Ustaw”, nr 191, poz. 1871.   

Certyfikacja języka polskiego jako obcego w latach 2004–2008 (komunikat)

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w

http://dspace.uni.lodz.pl:8080/xmlui/bitstream/11089/9499/1/65-szczesna.pdf

Certyfikacja języka polskiego jako obcego w latach 2004–2008 (komunikat)

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Repozytorium Uniwersytetu Łódzkiego (University of Lodz Repository)

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w

Certyfikacja języka polskiego jako obcego w latach 2004–2008 (komunikat)

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Repozytorium Uniwersytetu Łódzkiego (University of Lodz Repository)

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w