Taha Toros Arşivi, Dosya No: 259-Melih Kibar.



Not: Gazetenin "Haftanın Konuğu" köşesinde yayımlanmıştır

Mehmet Akif

Istanbul Sehir University Repository

M
eh
m
et
 A
ki
f 
H
af
ta
nı
n 
Ko
nu
ğu
 
M
el
ih
 K
ib
ar
‘Ben
Tanrı’nın
B irden HjO, C2H5OH yazan kâğıt­lar, üzeri portelerle dolu defterlere dönüşmüş, güherçile ile ateşin ta­rihi buluşması gerçekleşmemiş de 
kimyasal reaksiyonlar armonilerle 
yer değiştirmiş. Ve Melih Kibar’ın Eurovi- 
sion Şarkı Yarışması dokuzunculuğuna dek 
uzanan müzik yaşamı başlamış. “Ben tan­
rının konservatuvarından mezunum!” di­
yen, elindeki diplomaya göre kimya mühen­
disi, oysa şimdi “full-time bir besteci” Me­
lih Kibar.
— Kimya formüllerinden 
onlara hiç benzemeyen müzik 
formüllerine geçişiniz nasıl ger­
çekleşmişti?
— Feci benziyor aslında. Kimyanın temel 
prensibi sentez; müziğin de... Müzikte ba­
şarılıysam kimya mühendisi olduğum için­
dir. Kimyadan müziğe dönüşüm aslında bir 
virüs sayesinde oldu. Aman AIDS virüsüyle 
karıştırmayın; benimki, müzik virüsü. Tah­
silim sürerken, sıkıntılarımı, üzüntülerimi, 
sevincimi evdeki piyanoma dökerdim. O 
günlerde Fecri Ebcioğlu, Sezen Cumhur 
ağabeylerimiz başta olmak üzere Türkçe 
sözlü hafif müzik radyolarımızdan duyul­
maya başladı. Önceleri besteci olmak aklım­
dan bile geçmiyordu. Sonra yapılanlara 
baktım. Ön tarafına Fransızca romantik bir 
parça koyuyorlar, ardına ne bileyim Hint­
çe midir nedir, bir müzik ekledikten sonra 
Türkçe seslendiriyorlar. Alın size Frankeş - 
tayn müziğin doğuşu. İşte ben bir Türk bes­
tecisinin neler yapabileceğini insanlara gös­
termek istedim.
Para kazanmak için müzik yapmak ters 
geliyordu. Eğitimimi tamamlayıp, karşı çı­
kanların hepsine göğüs gererek bir ilaç fab­
rikasında iş bu'dum. Sonra orada kalama­
dım ve işte kötü yola düştüm...
— Müziği Frankeştayn par­
çalardan kurtarıp gerçek Türk 
hafif müziğini oluşturabildiniz 
mi?
— Ne biçim bir yer ki burası, 14 yıl için­
de birbiriyle o kadar alakasız besteler yap­
tığım halde, kimse de çıkıp, “Yahu karde­
şim, senin türün ne? Hangisi gerçek Me­
lih?” diye sormadı. Onları yapan kimyacı 
Melih’ti. Onların çoğu sağdan soldan par-
1951 yılında İstanbul’da 
doğan Melih Kibar, 
İstanbul Alman 
Lisesi’ni, Boğaziçi 
Üniversitesi Kimya 
Fakültesi’ni, İngiltere’de 
College Swan See’yi 
bitirdi. İlk besteleri,
1972 yılında Timur 
Selçuk Orkestrasının 
çıkardığı uzunçalarda 
yer aldı.
konservatuvarından mezunum, çalar araklamaya gerek olmadığını göster­mek için yapılmış şarkılardı. Gerçek müzi­ğimi 2-3 yıl önce yapmaya başladım. 
“Halley” de bunlardan birisi.
Müzik mutfak gibi değil. Müziği Çin 
Mutfağı, Japon Mutfağı gibi ayrıma soka­
mazsınız. Tabii Türk bestecisi, bir İngiliz 
müzisyeninin bestelediği standart İngiliz 
müziğini yapamaz. Sen kendi öğelerinden 
çıkar, evrensel müziği yaparsın. Asıl olan 
müziktir.
— Peki aşçılığınız nasıldır?
— Ben çok iyi aşçıyımdır. Kimseye tarif 
veremem, çünkü emprovize bir aşçıyım. Ka­
rıma ben öğrettim. Çünkü yemek yapmak 
ile müzik yapmak arasında hiçbir fark yok. 
Dört kişi karabiberli sever de 2 kişi sevmez. 
Belki de karabiberi fazla kaçırmışsınızdır.
— Karabiber dediniz de ak­
lıma geldi. Türk halkı acılı se­
ver diye biberi biraz fazla ka­
tıyor musunuz? Uğraşınız “po­
püler müzik” üzerine, kısaca 
herkesin beğeneceği müzik üze­
rine. Bu herkesin beğeneceği 
müziğin bir formülü var mı?
— Bunun reçete gibi tarifini yapamam. 
Tlıtulabilmeniz için kişisel beğeniniz ile ge­
nel beğeninin uyuşması gerekli. Bende bu 
Allah vergisi bir şey. Peki, yeterli mi? De­
ğil. Bir reklam var; tavuğa bir tel batırıp pi­
şip pişmediğini öğreniyor adam. Ben de ka­
todumu halka batırıyorum.
Türk Müziği’nin çıkış noktası 9/8’lik 
ritmdir. Avrupa’da ise bu ritmi ancak yük­
sek sınıflarda okuturlar. Ama bizde bir kon­
sere bakarsınız ilkokul bile bitirmemiş adam 
alkışlarıyla 9/8’lik ritm tutuyor. Bir de ken­
dimize özgü makamlarımız var. Ben bun­
ları alır tamamen kullanırsam Türk sanat 
müziği olur. Ama arada kullanırsanız par­
ça beğenilir. Parçayı 9/8’lik ritmlerle dona­
tıp Türk jürisine sunarken Avrupa’ya git­
mezden önce bunları ayıklamıştım.
Bakın Türk halkı 25-30 km. hızla araba 
sürüyor olsa da çağdaş müzik dinlemeye 
alışmalıdır. Ama müzik yerine duygu sömü­
rüsü yapılıyor. Bazı insanlar var; sabah 
kalktığında ayna karşısında ‘Aaaa...” diye 
ağdalı Arapça müzikle traş olmak istemi­
yorlar. Çünkü onlar az sonra günün müt­
hiş ritmini yaşayacaklardır. İşte bunu yaka­
larsanız genel beğeniden ayrı düşmezsiniz.
— Bir de genel beğeniye uy­
gun ilhamların gelmesi diye bir 
sorun olmalı. İlham dediğiniz 
nasıl gelir?
— İki tane Melih var: Söyleşi yaptığın 
Melih ve besteci Melih. Söyleşi yaptığın, 
besteci olanı hakkında çok şey söyleyebile­
cek durumda değildir.
Gerek hocam Timur Selçuk’un, gerekse 
de opera sanatçısı Belkıs Aran’ın ettikleri 
ortak bir laf var: “Sen Tanrı’nın konserva- 
tuvanndan mezunsun.” Söyledikleri doğru 
olmasaydı, konservatuvar mezunlarının tü­
mü besteci olarak piyasada cirit atarlardı.
6
Herkes Türkçeyi, aynı dili kullanıyor ama 
ayiıı dili kullanıyor diye herkes şair olamı­
yor. Çünkü bestecilikte asıl olan, kendini 
müzikle anlatabilmektir. Müziği içimdeki 
duyarlılığı anlatmak için kullanıyorum. Çiğ­
dem, bestelerimi gördüğünde, “Bunu bes­
telerken neyi düşündün?” derdi, 
“Bilmiyorum” yanıtını verirdim. Çünkü 
gerçekten şimdi de bilmiyorum. O besteci 
Melih’in sorunu.
Komik gelecek ama, hüzünlüysem müt­
hiş neşeli, neşeliysem duygulu parçalar ya­
pıyorum. Komik değil mi?
— Yaptığı bestelerle 
TRT’nin kurduğu “Türk Mü­
ziği ve Halkını Koruma Hattı” 
nı en kolay aşan besteci oldu­
ğunuzu rahatlıkla söyleyebili­
riz. Siz ve halkın dışında böyle 
bir denetim mekanizmasını na­
sıl karşılıyorsunuz?
— TRT Eurovision dışında çağdaş mü­
ziğe yönelik ne yapıyor kuzum? Hiçbir:şey... 
Yönetim Kurulu’nda gemi azıya almış kişi­
ler, anlamadıkları müzikleri uydurma ge­
rekçelerle geri çevirirlerken, akılları 20 yıl 
geride çalışıyor. Bu şekilde hafif müziğin 
hiçbir yere gitmesine olanak yok. Bir görev­
li, Halley için, “Bu parçayı denetime gön­
derseydiniz, geçemezdi bile...” türünden bir 
laf etti. Sözlerde ‘şiiriyet’ arayan elemanla­
rın da bulunduğu TRT Kurumu pornogra­
fik filmlere fon müziği olabilecek yabancı 
parçalan yayınlarken hiç tereddüt bile et­
miyor. İşte bunlardan birinin sözleri, “Push 
in the bush”, “Gel bana çalılıklarda geçir” 
gibi anlam taşıyor. Ya da “Don’t mass with 
my too too /  Kıçımla oynama” gibi şarkı­
lar TRT antenlerinden bangır bangır tüm 
Türkiye’ye yayılıyor. Şimdi çocuklar bile İn­
gilizce biliyor. Ben bunların yayınlanması­
na karşı değilim veya biz niçin “kıçlı” şar­
kı yapmıyoruz da demiyorum. Ama bun­
ları rahatlıkla yayınlayan TRT Denetim Ku- 
rulu’nun Klips’in bir parçasındaki “Elektrik 
çarpmışa döndüm seni görünce” sözlerini 
“çok ayıp” karşılamasını anlayamıyorum. 
Şu anda TRT batmakta olan Hafif Müzik 
gemisindeki deliği kapayacak yerde, onu ka­
payacak tahtanın damarlarıyla uğraşıyor.
— Her ne kadar dünyadaki 
besteciler arasıra farklı konu­
lar bulabiliyorlarsa da bizdeki 
“pop müzik” bestecilerinin tek 
konusunu aşk oluşturuyor.
ağdaş müzik 
bir endüstridir 
ve gençliğe 
yöneldiği
oranda kalıcı 
olur, varlığını 
sürdürür. Çünkü plak  
alan, kasete para 
yatıran genç kitledir.
Yüzlerce şarkıyı dolduracak 
aşk konularını bulmak zor ol­
muyor mu?
— Elbette besteciler Türkiye’de kadın ma­
teryalini yeterince toplayamıyorlar. Adam 
şarkısında, “Kırık rakı kadehinin dibinde 
aşkı aradım” diyor. Diyor ama bu şarkıyı 
sattığı çocuk durakta kız kesmekle meşgul; 
ona ne kırık rakı kadehinden. O mutluluk­
tan uçmaya hazır bekliyor. Söz yazarları - 
çoğunlukla kadındırlar ya- hep gençlik aşk­
larını dile getiriyorlar. Bir de hayal güç­
lerini...
Bizde şarkı, “Sen gidince saksılardaki çi­
çekler soldu...” derken, yabana, “Sen gidin­
ce - dikkat edin ‘Sen’ sözcüğü onlarda da 
geçiyor - bu akşam konserveyi kim aça­
cak?” diyor. Veya “Televizyon programını
kiminle seyredeceğim?” İşte reel aşk.
Buradan bir özetlemeye gidecek olursak, 
çağdaş müzik bir endüstridir ve gençliğe yö­
neldiği oranda kalıcı olur, varlığım sürdü­
rür. Çünkü plak alan, kasete para yatıran 
genç kitledir. Müzik endüstrisi gençlerin ce­
bindeki paraya göz dikmiştir. Onlara yöne­
lik müzik yapmak zorundadır. Bırakın mut­
faktaki kadın da açsın radyosunu Erol Ev- 
gin’in nostaljik aşk şarkılarım dinlesin. Za­
ten o kadın yılda bir plak ya alır ya da al­
maz. Hatta hiç almaz.
r ürkiye’de bir besteci bir şey kazanmadığı için,.35yaşında olmama rağmen kazanabilen en 
genç besteciyim. Son 
beş yıl içinde TKT’de 
çalınan parçalarımın 
telif bedeli olarak 
171.576 TL. ödendi.
o
E
S
— Peki Türkiye’de bir beste­
cinin yıllık kazancı nasıldır?
Bu pazardan payına düşeni ye­
terince alabilmekte midir?
— Türkiye’de bir besteci hiçbir şey kazan­
madığı için, 35 yaşında olmama karşın, ka­
zanabilen en genç besteciyim. Son beş yıl 
içinde TRT radyo ve televizyonunda çalman 
parçalarımın telif bedelleri geçtiğimiz gün­
lerde ödendi. 171.576 lira tutuyormuş. -Yazı 
ile tamamı tamamına yüzyetmiş bir bin beş 
yüz yetmiş altı lira- Bu para ile Türkiye re­
kortmeniyim. Matematik olarak yaşama­
mın imkânsızlığını siz de kabul ediyorsunuz. 
Büyük başarı kazanan “Hisseli Hârikalar 
Kıımpanyası”mn müziklerini yaptım. Brüt 
-dikkatinizi çekerim net değil- 125 bin lira 
kazandım. Bana herkes “Aslansın Melih!” 
diyor. Ama ben, “Ben Melih Kibar’ım, ver 
oradan iki ekmek!” diyemiyorum. Reklam 
müziklerinden gelen parayla yaşıyorum. Bu 
parayla endüstrimi oluşturuyorum. Türki­
ye’de reklam müziklerinde görülen kalite­
nin pop müziğinde görülmemesinin nede­
ni, reklam müziklerinin karnımızı doyurma- 
sındaııdır.
— Sürekli yakmıyorsunuz.
Ama bu işin kolayı da var.
Anadolu’ya uzanır, yanık ses­
li, ciyak ciyak öten bir çocuk 
bulursunuz. Sizin teknolojik 
olanaklarınızla da birleştirince 
“Küçük Muharrem”, “Büyük 
Abdiirrezzak” veya “Orta 
Emrah” diye büyük “vatırım- 
sal sanatçı” yetiştirirsiniz. Ar­
dından da gelsin paralar...
— Bundan beş yıl önce arabeskle dalga 
geçen bir müzikal yapmıştım. İçinde salt 
dalga geçilmek üzere bestelenmiş arabesk 
parçalar da vardı. Arabeskçiler geldiler, 
“Aman Melih Ağabey sen niye arabesk yap­
ınıyorsun?” diye ellerime sarıldılar. Bakın 
şu ana kadar bin tane arabesk parçası ya­
pıldıysa 1001 ve 1002’ncileri benim yap­
mamda, Türkiye’nin müzik düzeyi açısın­
dan hiçbir sorun olmaz. Ama kazanacağım 
paralarla altyapımı oluşturabilir, kendi mü­
ziklerimi kaygısızca yapabilirim. Kadınla­
rın pazarlanmadığı ortamlarda müzik ya­
pılmasını sağlarım.
Ancak belli olmaz, belki Mercedes bil­
mem ne “SEL” otomobilleri alır, karımı bo­
şar, fıstıklarla yatlarda fink atarım. Belki 
de hep arabesk parçalar yaparım. Ama bun­
ları yapar mıyım bilmiyorum. Çünkü hiç bu 
kadar param olmadı. Fakat sonunda ‘tak’ 
edecek canıma ve kendi müziğimi yapmak 
için arabesk yapacağım. □
Turgut Özal ve sinema oyuncusu Kemal Sunal'ın oğlu Ali Sunal, Ali'nin 
sünnet düğününde. (Fotoğraflar: LEVENT ÇAĞLAR)
7
İstanbul Şehir Üniversitesi Kütüphanesi 
Taha Toros Arşivi


Ben Tanrı'nın konservatuvarından mezunum

http://earsiv.sehir.edu.tr:8080/xmlui/bitstream/11498/53677/1/001529160006.pdf

Ben Tanrı'nın konservatuvarından mezunum

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository