Szkolne i akademickie zwyczaje związane z rozpoczęciem nauki na kolejnych szczeblach kształcenia. Wypowiedzi studentów w świetle teorii rytuałów przejścia

Abstract

In the paper which engages students’ thoughts on customs linked to learning at subsequent stages of education, I present the thesis that rites of passage accompany children and teenagers in crossing educational thresholds and that it is worth studying school culture from this perspective. The research I conducted shows that most students have come across initiation customs for newcomers to school and university communities. In their narrative stories, students paint a very vivid picture of junior high schools putting neophytes to painful tests (informally known as “hazing”), and secondary schools welcoming freshmen in a joyful and playful atmosphere. The majority of research participants are disappointed with how initiation is carried out, as they find formal ceremonies at the university and informal parties insufficient to meet desired ends. In the conclusion, I pose the question of how a formal rite of passage consciously practiced (as far as its structure, process and function are concerned) by educational institutions could contribute to changes in the culture of schools, especially junior high schools.W tekście wypowiedziami studentów na temat zwyczajów związanych z rozpoczynaniem nauki na kolejnych szczeblach kształcenia ilustruję tezę, że rytuały przejścia towarzyszą dzieciom i młodzieży w pokonywaniu progów edukacyjnych i że warto z tej perspektywy badać kulturę szkoły. Z przeprowadzonych przez mnie badań wynika, że większość studentów zetknęła się na swojej drodze ze zwyczajami inicjującymi adeptów do społeczności szkolnych i akademickich. W retrospektywnych opowieściach studentów bardzo wyrazisty jest obraz gimnazjum jako szkoły boleśnie doświadczającej neofitów (nieformalna „fala”) oraz szkół ponadgimnazjalnych wprowadzających uczniów w swoje mury w radosnej, zabawowej atmosferze. Uczestnicy badania w większości są rozczarowani przebiegiem inicjacji do roli studenta, uważają że formalne ceremonie w ramach akademii i nieformalne imprezy nie spełniają swoich funkcji. W konkluzji tekstu stawiam pytanie, na ile świadome wykorzystanie przez instytucje edukacyjne rytuału przejścia (w zakresie jego struktury, procesualnej natury i funkcji) mogłoby przyczynić się do zmian w kulturze szkół, szczególnie gimnazjalnych.328199Social Studies: Theory and Practic