Kłopocki, Kamil

Polish

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w

Konferencja naukowa „Wielkie nadzieje, wielkie rozczarowania. Ład wiedeński a europejska wspólnota”

  Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny  

RUCH PRAWNICZY, EKONOMICZNY I SOCJOLOGICZNYRok LXXVIII – zeszyt 3 – 2016IV. SPRAWOZDANIA I INFORMACJEKONFERENCJA NAUKOWA „WIELKIE NADZIEJE, WIELKIE ROZCZAROWANIA. ŁAD WIEDEŃSKI A EUROPEJSKA WSPÓLNOTA”Poznań, 9-10 czerwca 2015 r.Minęło 200 lat od czasu, gdy przywódcy szesnastu europejskich krajów spotkali się w Wiedniu, aby obradować nad stworzeniem nowego ładu na kontynencie zmąconym trwającą kilkanaście lat epoką napoleońską. W rocznicę tych wydarzeń Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, Wydział Prawa i Administracji oraz Instytut Historii Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza wspólnie zor-ganizowały ogólnopolską konferencję zatytułowaną „Wielkie nadzieje, wielkie rozczarowania. Ład wiedeński a europejska wspólnota”, która odbyła się na WPiA (Collegium Iuridicum Novum) oraz w siedzibie PTPN w dniach 9-10 czerwca 2015 r. W harmonogramie wydarzenia zaplanowano pięć paneli, z których jeden, studencki, odbył się pod auspicjami działającego przy WPiA UAM oraz zajmującego się problematyką prawnoeuropejską Koła Naukowego Futurum Europae. Do wygłoszenia referatów zaproszono specjalistów z takich dziedzin, jak: historia, prawo, etnologia, geografia, ekonomia, teologia i politologia, którzy reprezentowali różne ośrodki, a mianowicie Kraków, Toruń, Warszawę, Wrocław i Poznań.Głównym celem konferencji było przypomnienie tego jakże ważnego w dziejach Europy wyda-rzenia, którego historia stanowi podstawę do ukazania i zrozumienia aktualnych aspektów tworze-nia ładu w Europie, w tym tworzenia go pod sztandarami Unii Europejskiej. Europa po II wojnie światowej, podobnie jak 200 lat temu, zmagała się z problemami, których rozwiązanie w wyniku podjęcia współpracy doprowadziło do powstania Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali, a w latach dziewięćdziesiątych – Unii Europejskiej. Po dekadach owocnej współpracy nowe wyzwania sta-wiają pytanie m.in. o kierunki dalszej integracji na starym kontynencie. Perspektywa tzw. Grexitu, a więc możliwego wystąpienia Grecji ze strefy euro, a w konsekwencji opuszczenia UE, oraz Bre-xitu, oznaczającego dyskutowane od wielu lat wystąpienie Wielkiej Brytanii ze Wspólnoty, a także konflikty skupione w rejonie Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej, powodujące bezprecedensowy, niepohamowany napływ do Europy obywateli państw ogarniętych kryzysami – zmuszają do dys-kusji nad kształtem Unii, jak również ewentualnego zredefiniowania dotychczasowej integracji. Te wszystkie wydarzenia były impulsem do zorganizowania tej interdyscyplinarnej konferencji.Wprowadzenia dokonali przedstawiciele głównych organizatorów: Prezes PTPN prof. UAM dr hab. Andrzej Gulczyński, Dziekan WPiA prof. dr hab. Roman Budzinowski oraz Dyrek-tor Instytutu Historii prof. dr hab. Józef Dobosz. Mówcy, wskazując, że Poznań jest ważnym ośrodkiem w zakresie badań nad prawem międzynarodowym i europejskim, przypomnieli syl-wetki wybitnych profesorów poznańskich, których kariera naukowa skupiła się właśnie wokół zagadnień prawnomiędzynarodowych. Już w okresie międzywojennym działał tu prof. Bohdan Winiarski – sędzia Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości w Hadze, po wojnie – Alfons Klafkowski, autor podręczników prawa międzynarodowego, wieloletni dziekan i rektor, prezes Trybunału Konstytucyjnego. Działalność tę podjęli ich uczniowie, profesorowie: Anna Michalska (prowadząca pionierskie badania w zakresie praw człowieka), Jan Tyranowski (zajmujący się prawem traktatów, integralności terytorialnej i granic państw) oraz Jan Sandorski (specjalista w zakresie prawa międzynarodowego i praw człowieka). Kongres wiedeński to także początek dziejów nowoczesnej dyplomacji, a WPiA UAM w gronie absolwentów ma również wielu dyplo-Sprawozdania i informacje268matów: profesora prawa międzynarodowego Krzysztofa Skubiszewskiego, który był ministrem spraw zagranicznych w latach 1989-1993, w gabinetach czterech kolejnych premierów RP, i został odznaczony Orderem Orła Białego; prof. Skubiszewski był także sędzią MTS w Hadze. Profesor Hannę Suchocką, wieloletnią ambasador przy Stolicy Apostolskiej. Następnie Remigiusza Henczela, ambasadora przy Biurze ONZ w Genewie, czy w końcu Iwo Byczewskiego, ambasadora RP w Tunezji. Nie można zapomnieć o prof. Zdzisławie Kędzi, pełniącym funkcję przewodniczącego Komitetu Praw Gospodarczych, Społecznych i Kulturalnych ONZ. Te i inne aspekty aktywności wybitnych poznańskich profesorów przypomniano również na specjalnie przygotowanej wysta-wie dokumentów, fotografii, a także publikacji. Konferencję otworzył jej gość specjalny, Podsekretarz Stanu w MSZ prof. dr hab. Artur Nowak-Far, specjalista z dziedziny prawa europejskiego. Jego przemówienie przerodziło się w uroczystość wręczenia medalu „Bene Merito” w uznaniu wybitnych zasług w pracy na rzecz polskiej dyplomacji i polityki zagranicznej prof. Janowi Sandorskiemu, który swoją całą karierę zawodową związał z WPiA UAM. Uroczystość ta była okazją do przybliżenia sylwetki Profesora Sandorskiego, który w trakcie wielu lat pracy był m.in. ekspertem Ministerstwa Spraw Zagra-nicznych, członkiem Doradczego Komitetu Prawnego MSZ (do 2013 r.) i doradcą delegacji polskiej na sesje Zgromadzenia Ogólnego ONZ w Nowym Jorku. Po części oficjalnej rozpoczęto pierwszy panel konferencji zatytułowany „Kongres wiedeń-ski i jego postanowienia jako podstawa europejskiego ładu”, podczas którego referaty wygłosili prof. Hanna Suchocka oraz prof. Jan Sandorski, a treść wystąpień skupiła się wokół problema-tyki współczesnej dyplomacji oraz prawa traktatów w kontekście postanowień kongresu wie-deńskiego. W dalszej części, moderowanej przez Zastępcę Dyrektora Instytutu Historii UAM i Sekretarza Generalnego PTPN prof. Przemysława Matusika, obrady poświęcono refleksji historycznej, a wypowiadali się profesorowie Krzysztof Marchlewicz, Waldemar Łazuga, Grze-gorz Kucharczyk, Tomasz Schramm i dr Bartosz Hordecki. Tematy referatów dotyczyły pozycji państw zaborczych na i po kongresie, wpływu traktatu wiedeńskiego na pokój w Europie oraz porównania systemu wiedeńskiego z systemem wersalskim. W tym samym czasie trwała część studencka konferencji, którą poświęcono nakreśleniu syl-wetek najznakomitszych polskich dyplomatów ostatnich 200 lat. W tej części czynny udział wzięli prezes KN Futurum Europae Kamil Kłopocki, doktoranci WPiA UAM oraz Szkoły Głównej Han-dlowej: Jakub Kruczek, Marcin Lis, Jarosław Kola oraz studenci. Przypomniano postacie m.in. Władysława Bartoszewskiego, Stanisława E. Nahlika, Stanisława Patka, Augusta Zaleskiego i Eugeniusza Romera. Część studencka była także podsumowaniem pierwszego cyklu wykładów zatytułowanego Poznańska Akademia Dyplomacji, w ramach którego odbywały się spotkania z czynnymi, jak również byłymi dyplomatami i pracownikami Ministerstwa Spraw Zagranicz-nych. Na zaproszenie organizatora cyklu i współorganizatora konferencji, KN Futurum Europae, WPiA UAM odwiedzili z wykładami Karsten Klepsvik, ambasador Królestwa Norwegii w War-szawie, dr Edyta Kwiatkowska-Faryś, była I sekretarz i radca w Ambasadzie RP w Buenos Aires oraz była zastępca szefa placówki w Ambasadzie RP w Madrycie, Staffan Herrström, ambasador Szwecji w Warszawie, Jan Wojciech Piekarski, wieloletni ambasador w Belgii i Luksemburgu oraz Izraelu, a nadto prof. Hanna Suchocka. Kolejny panel zatytułowany „Naród, państwo, region a europejska wspólnota” obejmował referaty prof. Marii Zmierczak (UAM), dr Anny Tarnowskiej (UMK) i ks. prof. Piotra Mazur-kiewicza (UKSW). Tematy referatów dotyczyły rozwoju świadomości narodowej w Europie, idei konstytucjonalizmu w stosunkach europejskich oraz Kościoła jako wspólnoty międzynarodowej. Kolejna grupa wystąpień dotyczyła roli regionu w kształtowania europejskiego ładu, poczynając od doświadczeń francuskich (dr Sławomir Dorocki, mgr Paweł Brzegowy z Uniwersytetu Pedago-gicznego w Krakowie), refleksji nad pojmowaniem regionu jako podmiotu i przedmiotu oddziały-wania Unii Europejskiej (dr hab. Katarzyna Kokocińska, UAM) oraz rolą Parlamentu Europej-skiego wobec dyskursu naród – państwo – region (dr Filip Kaczmarek, Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu). Pierwszy dzień obrad zwieńczył zorganizowany w siedzibie PTPN koncert „Od Wiednia po Poznań. Europejskie brzmienia”. W programie znalazły się utwory Beethovena, Haydna, Straussa, Moniuszki, Wieniawskiego, Radziwiłła oraz Chopina, w tym Trio g-moll op. 8 dedy-kowane Antoniemu Radziwiłłowi, który był namiestnikiem Wielkiego Księstwa Poznańskiego, ale i kompozytorem i mecenasem sztuki. Wykonania podjęli się Aleksandra Lesner (skrzypce), Sprawozdania i informacje 269Maria Rutkowska (fortepian), Tomasz Lisiecki (wiolonczela), Rafał Korpik (bas). Repretuar nie był przypadkowy, o czym ze szczegółami opowiedział prowadzący koncert dr Przemysław Krzywo-szyński. Przedstawił on w barwny sposób nie tylko polityczne, lecz także muzyczno-artystyczne powiązania Wiednia z Wielkopolską i Poznaniem, które – jak podkreślił – były miejscami tras koncertowych oraz działalności kompozytorskiej w XIX w. uwzględnionych w programie twórców. Drugiego dnia konferencji obrady przeniosły się do sali posiedzeń PTPN. Pod przewodnictwem dr. Wojciecha Szafrańskiego (UAM) i dr. hab. Tomasza R. Szymczyńskiego (UAM) wygłoszono referaty w ramach panelu zatytułowanego „Instrumenty wprowadzania europejskiego ładu”. Dr Jacek Przygodzki (UWr), dr Krystyna Sikorska-Dzięgielewska (UAM), dr Ligia Henczel--Wróblewska (UAM), dr hab. Paweł Cichoń (UJ), prof. Tomasz Kruszewski (UWr), dr hab. Marian Małecki (UJ) i dr Przemysław Krzywoszyński (UAM) podjęli zagadnienia związane z wprowa-dzaniem ładu po kongresie na ziemiach polskich poprzez tworzenie instytucji parlamentarnych, zastanawiali się nad koncepcjami tworzenia wielonarodowościowych organizmów państwowych oraz nad znaczeniem referendum jako formy współodpowiedzialności za losy Europy XIX-XXI w.Ostatnia część konferencji poświęcona była kulturowym następstwom podziału Europy doko-nanym na kongresie wiedeńskim. Wygłoszono referaty dotyczące wpływu owych rozstrzygnięć na kulturę książki i prasy (prof. Bożena Koredczuk, UWr), muzyki (prof. Marcin Gmys, UAM), teatru (prof. Magdalena Piotrowska, UAM). Z kolei prof. Violetta Julkowska (UAM) omówiła kwestię przedstawiania kongresu wiedeńskiego w podręcznikach szkolnych, a dr hab. Tomasz R. Szym-czyński (UAM) poświęcił swe rozważania wyzwaniom interpretacyjnym w zakresie mythos i logos ładu europejskiego. O widocznych do dziś społeczno-kulturowych podziałach ziem polskich mówił prof. Jacek Schmidt (UAM), a dr Agnieszka Wysokińska (UW) opowiedziała o trwałości dawnych gra-nic we współczesnym krajobrazie społeczno-ekonomicznym Europy. Ostatni referat zatytułowany Mapa wyborcza Europy Środkowej jako obraz struktury długiego trwania wygłosił dr Tomasz Padło (Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie). Konferencji towarzyszyły ponadto specjalnie przygotowane ekspozycje. Poznańskie Towarzy-stwo Przyjaciół Nauk wystawiło ze swej kolekcji dokumenty i druki z czasów kongresu, a także polskie i zagraniczne mapy i opracowania o kongresie, w tym o jego konsekwencjach dla ziem pol-skich. Natomiast w Collegium Iuridicum Novum zorganizowano wystawę fotografii zatytułowaną „Koniec Świata. O granicy, której nie ma”. Autorem prac był dr Tomasz Padło, geograf i artysta. Jego zdjęcia ukazywały obecne przejawy podziałów dokonanych na kongresie wiedeńskim. Wszystkie elementy składające się na konferencję – odbywającą się pod honorowym patro-natem Ministra Spraw Zagranicznych Grzegorza Schetyny, Marszałka Województwa Wielkopol-skiego Marka Woźniaka i Prezydenta Miasta Poznania Jacka Jaśkowiaka dały efekt prawdziwego święta nauki, które zaowocowało żywą, wielodyscyplinarną dyskusją zarówno w salach obrad, jak i w kuluarach. Można mieć nadzieję, że poczynione ustalenia i wnioski przybliżą nas do rozwiąza-nia problemów i sprostania wyzwaniom, które stawia przed nami integracja europejska. Kamil Kłopocki

Kamil Kłopocki

Crossref

Ruch Prawniczy Ekonomiczny i Socjologiczny

https://pressto.amu.edu.pl/index.php/rpeis/article/download/6413/6436

Konferencja naukowa „Wielkie nadzieje, wielkie rozczarowania. Ład wiedeński a europejska wspólnota”

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w

Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny

Crossref

Konferencja naukowa „Wielkie nadzieje, wielkie rozczarowania. Ład wiedeński a europejska wspólnota”

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w

Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny

Crossref

Biblioteka Nauki - repozytorium artykuÅÃ³w