Taha Toros Arşivi, Dosya No: 12-Ümit Yaşar-Lütfi Oğuz Oğuzcan. Not: Makalenin devamında Lütfi Oğuzcan'ın "Babadan Oğula" ve Ümit Yaşar Oğuzcan'ın "Yazmak da Bana Düştü" başlıklı şirleri bulunmaktadır.Unutma İstanbul projesi İstanbul Kalkınma Ajansı'nın 2016 yılı "Yenilikçi ve Yaratıcı İstanbul Mali Destek Programı" kapsamında desteklenmiştir. Proje No: TR10/16/YNY/010

Oğuzcan, Lütfi

Istanbul Sehir University Repository

«Ülküsü Açık - Görüşü Aydın - Yolu Belli
AYLIK MİLLİYETÇİ  DERGİ
' ■
Lütfi OGUZCAN 
Ü, Yaşar OGUZCAN 
Rauf ERDİL 
Nimet TUFAN 
R. Cevat ULUNAY 
Adile AYDA 
Fethi ZABSIZ 
A. Hamdi ENGİNSOY 
Ratip KARAŞAHİN 
Erdal İLTER  
Te vfik  COŞKUN 
Dürdane YEŞİL
Büyük kaybım ız Lütfi OGUZCAN
Dün nasılsan bugün yine öylesin 
Gene gerçeklerde, gönüllerdesin
Yıl : 15 Haziran : 1975 Sayı 177
TT- ¿¿t I *
Bu Ayın Yazısı
PROTOKOL DUVARI
— Lûtfi Oğuzcan —
Bu konularda, bu dergide, bundan öncede birkaç yazı daha yazmıştım. Derginin 
değişmediği belli, konularda da bir değişiklik olmadığı bir gerçektir.
Türkiye Kuvayi Milliye Mücahit ve Gazileri Derneği, Genel Merkezi Adana'da ol­
mak üzere 5 Mart 1951 de kurulduğuna göre 25. kuruluş yılını tamamlamış bulunu­
yor. Bizden sonra askerî menşeli başka dernekler de kuruldu. Muharip Gaziler, Emin- 
su'lar, Emekli Assubaylar gibi. Bu derneklerin (kamu yararına çalışır) dernekler arasına 
alınıp alınmadığını bilmiyoruz. Ama, üçünün de (Devlet Protokolü) nde adları ve yer­
leri vardır. Fakat bunlardan çok daha önce kurulan ve 1953 den beri (Kamu yararına 
çalışır) vasfını koruyan (Türkiye Kuvayi Milliye Mücahit ve Gazileri Derneği) nin bu 
protokolde adı ve yeri yoktur.
Devlet protokolünde adı olmuş veya olmamış ne çıkar ? demeyiniz. Bu protokolde 
adımızın bulunmayışının acısını yıllardır biz çekeriz. Birçok bayramlarda protokolde adı 
olan derneklerin adları sıralanır, biz boynu.bükük bekleriz. Ya Muharip Gaziler, yahut 
Türkiye Muharipler deyince çaresiz biz de katılırız. Bazen kabul töreninin sonu­
na kadar beklediğimiz de olur. Bütün protokol mensupları kutlamayı kabul eden zatın 
huzuruna girer, çıkar; biz kapı eşiğinde, göğüslerimizde madalyalarımız açıkta kalırız.
Bazı yerlerde idare amirleri, kendi yetkilerine dayanarak veya şahsi insiyatiflerile 
bize değer ve yer verirler, kaderimizi yüceltirler. Bu idare amirlerine candan, yütekten 
şükranlarımızı sunarız. Amma, biz idare amirlerinin yetki veya insiyatif ile değil yasa yo­
lu ile (Devlet Protokolü) ne girmek isteriz. Kuvayi Milliyeciler olarak Kuvayi Milliye 
Mücahitlerini ye İstiklâl Savaşı gazilerini temsil eden bir dernek olarak bunu bir (HAK) 
gibi görüyor ve iştiyoruz.
Bilmiyenler varsa hatırlatmakta fayda görülüz ; 66 sayılı istiklâl Madalyası kanu­
nunun 10. maddesi şöyledir : "işbu madalya eshabına bilumum memurini mülkiye ve 
askeriye, zabıta vezaire tarafından hürmeti mahsusada bulunulacaktır.,, Demek ki bu 
isteğimiz aynı zamanda yasal bir haktır da...
Bilindiği gibi, Birinci Cihan Savaşı sonunda yurdumuzun birçok yerleri düşmanlar 
lar tarafından işgal edilmişti. Kurtuluş günleri bu yerlerde bir (Bayram) olarak kutlanır. 
Özel bir anlam taşıyan bu bayramların proğramlarını o yellerin belediyeleri düzenler. 
Katılanların bayramlarını ise oranın Mülkiye Amiri, Garnizon Komutanı ve Belediye Baş- 
kanları kutlar. Yalnız bunun Türkiye'de bir istisnası var : Mersin... Mersin’de bu kut­
lamaya Kuvayi Milliye Derneği Başkanı da katılır ve proğrama da böylece konur. Bu 
yıllardanberi böyledir. Diğer il, ilçe ve bucaklarda buna, gerçekten önemli olduğu halde 
önem verilmez ; niçin ?
Kanaatimizce, Kuvayi Milliye Derneği başkanının kutlamaya katılması bayramın 
mâna ve mahiyetini bir kat daha yüceltir. Bu da Vali, Kaymakam veya Belediye baş- 
kanlarının takdirine bırakılmamalı, yasal bir hak olarak tanınmalıdır.
Saygılarımızla (Evliyayi Umur) un dikkati nazarlarına sunarız.
NOT : Lütfi Oğuzcan'ın ölümünden önce kaleme aldığı bu başyazı Kuru­
cusu bulunduğu Dergimize son armağanı ve okuyucularına son seslenişidir.
3
Babadan Oğu l a
Gülersen gönlümde çiçekler açar 
Sevgiyle getirdik dünyaya seni 
İnsanlar şüphesiz ümitle yaşar 
Tanrı o ümide bağlaya seni,
Gerçekten olmadık para düşkünü 
Cihânın bir pula sattık köşkünü 
Yaktıksak kalbinde sanat aşkını 
Yüceltm ek istedik dehâya seni
Sen dönme yolundan çatılsın  kaşlar 
Ey oğul aldırma yarılsın başlar 
Kaç yıldır dört yana attığın taşlar 
Getirdi Eşref’le hizaya seni.
Bak! Dünya ne güzel bu sitem  niye 
Ettim  ben adımı sana hediye 
Mutluyum ey oğul babanım diye 
Çarptırma hicvinle cezaya beni.
Lütfi OĞUZCAN
YAZM AK DA BANA DÜŞTÜ
Gayrı hiç bir şeyin tadi kalmadı,
Arı bir yana, bal bir yana düştü.
Bekledik yıllarca meyva olmadı 
Ağaç bir yana dal bir yana düştü.
Kesildi sesimiz, soluklarımız,
Yoklukla büyüdü çocuklarımız 
Ham bir hayal imiş umduklarımız 
Mâzi bir yana, hâl bir yana düştü. 
Yolcusuyuz bir insafsız hancının 
Sebebi nedir ki bize hıncının?
Dedikleri çıkmıyacak falcının;
Fincan bir yana, fal bir yana düştü.
Doğru isen mükâfatın kovulmak, 
iyi isen nasibindir sağılmak.
Ummandayız, işten değil boğulmak 
Simit bir yana, sal bir yana düştü.
Kaç yüz sene sonra kalktık finişe,
Kim ayak uydurur şu kör gidişe?
Atlar bile isyan etti bu işe;
Eyer bir yana, nal bir yana düştü.
Ümit Yaşar OĞUZCAN
4
Lütti Oğuzcan’ın Ardından
Rauf E R D İ L 
Genel Sekreter
Çukurova, sinesinde yetiştirdiği kıymetli bir evlâdını, Türkiye K uv ay i Milliye 
Mücahit ve Gazileri Derneği, kurucusu ve Genel Başkanını, İnsanlık; İnsancıl d ü ­
şüncelerle dolu bir uzvunu kaybetti .
Yaradılışın en doğal kanunu olan ölüm, L ü tf i  Oğuzcan ağabeyimizi de söküp 
aldı aramızdan. Sevgilileri kaybederek matem tu tm ak  ve mersiye yazm ak en b ü ­
yük bahıtsızlık.
K im  derdi ki, şaka gibi gözlerini hayata yuman Genel B aşkan  Lütfi Oğuzcan 
ın arkasından  da ağlıyecağız. Ne diyebiliriz, Bekanın sonrasızlığı içinde hepimiz 
fâni değilmiyiz?..
1315 yılında T arsu s ’da doğan Lü tfi  Oğuzcan’ın babası T arsu s ’un tanınmış a- 
ilelelerinden Hacı Abdulkadir Bedevi’dir. İlk ve orta öğrenimini Tarsus ve Ada- 
na’da tam amlıyan Oğuzcan, Genç yaşta  Türkocaklarında çalışmış, milli mücadele­
de Çukurova kurtuluşunda görev almıştır. Bilâhare 2. İnönü, Sak arya  ve büyük 
taarruz savaşlarına yedek subay olarak katılmış, yaralanarak gazilik mertebesine 
erişmiştir. Cumhuriyetten sonra Şıh Sait isyanına katdm ış, 2. Dünya savaşı s ıra­
sında da Eskişehir Mıntıka komutanlığı emir subaylığında bulunmuştur.
Tarsus, Mersin ve Eşkişehir’de Borsa Umumi Kâtipliği ile Mersin Liman Şir­
keti Umumi Kâtipliklerinde görev yapmış Adana, Tarsus ve Metsin Belediye 
Başkan Muavinliklerinde bulunarak buradan emekli olmuştur.
Esk i bir gazeteci olarak V akit  gazetesinde çalışarak mahalli gazetelerde m a­
kaleler yazdı. Eskişehir’de Türke doğru, Adaııa’da Seyhan ve Mersin’ de de Akde­
niz gazetelerini çıkardı. Son olarak 15 yıl aralıksız yönettiği Kuvayi Milliye der­
gisini çıkarmakla meşguldü. Çok okur, çok yazardı Geniş bir kültüre sahip olup 
hoş sohbetti. Paraya  önem vermeyen, yurtsever ve Atatürkçü bir karakten yap ı­
sına sahipti.
Çıplak doğan insanların gene çıplak vücutlarına toprağın amansız özlemi var­
dır. B u , değişmez yasadır. O’nun maddi varlığını büyük bir üzüntü ile kara to p ­
rağın bağrına terkederken, manevî varlığımu ruhlarda, kafalarda ve gönüllerde 
yaşayacağını düşünerek teselli bulmaktayız.
Maya ölür çanı kalır 
At ölür nalı kalır 
Bu bir fâni dünyadır ki 
Yiğit ölür ünü kalır..
Lütfi Oğuzcan’ın da eserleri, yurtseverliği ve mütevazı yaşantısı gelecek k u ­
şak lara  örnek bir insan olarak aktarılacaktır.
Geride bıraktığı evlâtlarına, eş ve akrabalarına, yakın arkadaşlarına baş sağ ­
lığı diler hatırası önünde saygı ve tazimle eğilirim.
Ruhu şad, hatırası aziz olsuu...
5
5W
W
ZÎ
:»I
W
W
2i
 5
SS
2
\
B A B A M I N  S A Ğ D I C I
S & T B K r
îtesgsszMCffi^îîesî; gE^Igg^H Sg& iiB SJtggsg
Lütfi Oğuzcan'a
Olmasa ne olur üzüm bağların, 
Yaşatacak bir lokma ekmeğin varya.. 
Hevenk hevenk muz dalların olmasın. 
Her an çağıldayan kalemin varya... 
Olmasa ne olur portakalların.
Boşa gitm em iş bir ömrün varya... 
Yokluk dünyana neden yanarsın? 
Adını sürdürecek, hâzinen varya... 
Olsa ne olurdu ekinlerin, tarlaların, 
Olanlar gibi sen de tepeden bakacaktın 
Mutluluğu yeter sana 
Ölm iyecek M ücahitlik adın varya...
Merain : 1 7 / 1 1 / 1 9 ^  
Nimet T U F A N
NOT : Sekiz yıl önce kaleme alman bu duygulu şiir bir teaadüf eseri elimize geç­
ti. Sanki bu günler için yazılmış, Nimet T ufan ’ı tebrik ederiz.
6
Lûtfi Oğuzcan'dan bir demet
B u l u n m u ş  S a h i f e l e r
Hazırlayan : Dürdane Yeşil
Bulunmuş sahifeler’ in (Merhumlar ve Gerçekler) bölümünün 8, dizisini (On- 
beşli) teşkil ediyor L ü tf i  Oğuzcan, çok önem verdiği bu kısa dizinin öyküsünü 
şöyle anlattı :
“ B u  şiirin değil, gerçek öyküsünün 60 yılın ötesinde kalan acı bir anısı var. 
O günden bugüne yani 19L6 dan 1976 ya kadar söylene gelen bir halk türküsü 
vardır; hepimiz bilir, zaman zaman da radyolarımızdan dinleriz :
Hey Onbeşli Onbeşli 
Tokat yollan taşlı 
Onbeşliler gidiyor 
Kızların gözü yaşlı
Evet, bu T okat türküsünü hepimiz bilir, duyarız; ama, niçin söylendiği hak­
kında hemen hemen çoğumuaun bir bilgisi yoktur. Açıklayayım:
B u  türküdeki (Onbeşli) den m aksat 1315 (1899) doğumlu olanlardır.
1914 de dünyayı dört yıl süre ile kasıp kavuran Birinci Cihan Savaşı y u rd u ­
muzu da sarmış, Almanların safında yer alan Osmanlı îm peratorluğu Galiçyadan 
K afkas la ra ,  I lom anyadan Filistin v,e Süveyş kanalına kadar birçok cephelerde sa ­
vaşm ak  zorunda kalmıştı.
B u  arada, karşımızdaki düşmanlar (İngiltere, Fransa, İta lya)  boğazları aşm ak 
suretile Istanbulu zaptetm ek ve Alman ordularının tazyiki altında bulunan Rus- 
yaya  bu yoldan yardım sağlam ak hevesine kapılmışlardı.
Çanakkale Savaşları tarihimizin en şanlı faka t  o nisbette çok Türk kanının 
döküldüğü bir savaş olmuş, K ahram an ordumuz sonunda düşmanların boğazları 
aşm ak umudunu kursaklarında bırakmış, onları yenmiş ve denize dökmüştü.
Bu, Çanakkale savaşının hepimizce bilinen bir yanıdır, bu savaşın herkes t a ­
rafından istenildiği kadar bilinmiyen fak a t  gerçek olan bir yönü daha vardır. Üç- 
yüzbin Türkün İstanbul yolunu kapam ak ve lmperatorluğum uzu kurtarm ak için 
seve seve kanını döktüğü 20— 40 arası genç bir nesil bu sav aşta  kemen hemen 
tamamen harcanmıştı. Onlular, Onbirliler, Onikililer, Onüç, Ondörtlüler...
Bilhassa Çanakkalenin erittiği aydın Türk gençliğinin, T ü rk  subayının orduda 
boşalan yerlerini doldurmak lâzım geliyordu, iş te  bunun içindir ki, 15 tilerin ye­
dek subaylığa hazırlanacakları 1916 da, kalanları da bu savaşın sonlarına doğru 
silâh altına alınmışlardır.
Onun için bu türküye (Benim çağdaşlarımın türküsü) diyebilirim.
Ben de Onbeşliyim. Beni de 1916 da, ders yılı başlarında okuldan almışlar 
ve Istanbulun Anadolu yakasındaki (İhtiyat Zabitleri Talimgâhı) na yollamışlar­
dı. 17 yaşında idim. Ama, silâhımın dipçiği topuğum a değmekle beraber çakı gibi 
bir subay adayı olmuş, Talimgâhı pekiyi derece ile bitirerek Pendikte bulunan 
(İhtiyat K üçük Zabit Namzetleri) alayına öğretmen olarak ayrılmıştım.
11
B u  talim gaha gönderilen 15 lilerin, dünyanın hiç bir yerinde görülmemiş olan 
bir öyküleri daha vardır : İçimizden cılız olanları seçmişler, kom ut verirken (ya­
rım adım ileri marş marş!..) dediği yani askerlikte (Marş!) olamıyacağını iddia 
ve kabul etmiş olmasından ötürü (Marş marş Mustafa bey) denilen bir zatın k u ­
m andasında, 'Yakacık'ta bir (Neşvünema - gelişip büyüme) taburu kurmuşlar, 
savaşın  sonuna kadar bu taburda  yetişen subayları cepheye göndermemişlerdi.
İşte, biz onbeşliler kızların son umudu olduğumuz için, bizleri de silâh a lt ı ­
na aldıklarında duygulu T ok at kızları bu türküyü yakm ışlar. Ben bu diziyi 1964 
de yazmışım. D ünyada hemen tek başımıza bırakıldığımız Kıbrıs davamızın en 
hüzünlü bir gününde yazmış olacağım.
O N B E Ş L İ
Hey orıbeşli, onbeşli 
Tokat yolları taşlı 
Onbeşliler gidiyor 
Kızların gözü yaşlı...
Tokat’ı duyarım
Meyvesi kadar yiğidi bol bir yurt parçası 
Onbeşliler yaşıyor şimdi altmış beş yaşı 
Amma, halâ dillerde bu türkü 
Halâ kızların gözü yaşlı 
Tanrım! Türkün çilesi dolmadı mı?
Rahmet kapıların Kapandı mı?
Tanrım Türkü koru, Türkü koru!..
Onbeşli’ye yeni kuşaklara  örnek olsun diye çok yer verdik. Şimdi devam  e- 
delim. B u  bölümün 9. dizisi (Fazilet) başlığını taşıyor.
F A Z İ L E T
Komşu kızının adı da Fazilet 
Amma kendisi bütün bir mahalleye dert 
Alınır satılır bir metah değil ki 
Ekilir, biçilir bir mal da değil 
On kuruşluk alıp bir saksıya dikesin 
işte : (Fazilet) budur d iyesi n 
Bazen bir maske, bazen de gerçek 
Fazilet, Fazilet...
Ek babam ek...
Mersin s 17/4/1962
(Mefhumlar ve gerçekler) bölümünün 10, dizisi N am us’ a ayrılmış. Lütfi  0 -  
ğuzcan şöyle diyor :
“ — Bizde (Namus) te lakkisi çok çeşitli yorumlara yol açmış. Daha açık bir 
deyimle herkesin bir (namus anlayışı) var. ö rn eğ in :  bir karaborsacının, bir v u r ­
guncunun namus telakkisi ile günlük kazancı ile geçinen, bir yeyip bin şükreden 
bir vatandaşın  namus telakkisi birbirine uymuyor. Vurguncu, bire aldığını bine 
satmanın, kaçakçı devletten vergi kaçırmanın bir (namussuzluk) olduğunu sanm ı­
yor. Vatandaşı soym aktan, p iyasada darlık yaratm adan , devlet kasasından para 
çalmadan adeta  zevk alıyor.
12
Hele kadınlarımız için namus telakkisini çok dar tutm uşuz Erkeği, dilediğini 
işlemekte özgür bırakırken, kadınlarımızı çok dar bir çerçeve içinde kısıtlamışız. 
Gerçi bu kısıtlama (kadın özgürlüğü) ne doğru gitmekte ise de bir çoklarımızın 
görüşü halâ Ortaçağın ötesinde kalıyor.
Yanlış anlaşılmasın, ben kadınlarımızı cinsel yaşam da başıboş bırakalım gibi 
bir ters görüşte değilim. A m m a, geleneklerimize sadık ka lm ak  şartiyle kadınları- 
zı daha özgür yetiştirme taraflısıyım. Hele onların en basit suçlarla bütün y a şam  
larını zehretmeyi ve zehredenleri de aslâ  a f  etmem. B u  kısa ve ibretli dizi, basit 
bir gösteriş uğruna baba evinden atılan, hiç bir tu tunacak dalı olmıyan, şimdi 
ne olduğunu, yaşamını nasıl sürdürdüğünü bilmediğim bir kız için yazılmıştı; H a ­
lâ acırım.,,
N A M U S
Namus’un hududu ne kadar da darmış
Bir püflük ömrü varmış
Kırıldı bir kâse gibi
Bir gence yan gözle baktı diye :
Adı çıktı KAHBE’ye!..
Mersin : 19/6/1965
B u bölümün 11. dizisi ( K I B R I S )  adım taşıyor. Lütfi  Oğuzcan bu dizinin öy­
küsünü de şöyle anlattı :
“ — Kıbrıs davasının hızlandığı 1963 lcrde biz de kendi ölçümüzde bir (Bağış  
Kam panyası)  açmış ve bazı varlıklı vatandaşlara  baş vurm uştuk. Hali - vakti çok 
yerinde, fakat bu gibi davalara  bigâne bir vatandaşın  yaptığımız m üracaatı na­
sıl karşıladığını an latm ak için bu diziyi yazmıştım.
K I B R I S  dâvasının millî şuur haline geldiği, getirildiği şu günlerde halâ bö y­
le düşünenler varmı? Sanmıyorum,,,
K I B R I S
Kıbrıs, Kıbrıs, Canım Kıbrıs 
Damarımda kanım Kıbrıs 
Şerefim, şanım Kıbrıs 
Canım Kıbrıs, canım Kıbrıs...
—Beyefendi size de geldik 
Kıbrıs için bir yardım 
—Ah sormayın, yandım, yandım 
İflâs kertesine dayandım 
Amma yine de Kıbrıs uğruna 
Malımız, canımız 
Feda olsun kanımız 
Ikibuçukluk bir makbuz..
İmzalayınız!..
Mersin : 22/4/1963
13
ÇOK KIYMETLİ YAZAR ve ŞAİR, DEĞERLİ 
GENEL BAŞKANIMIZ MÜCAHİT ve GAZİ 
LÜTFİ OĞUZCAN ’I DA KAYBETTİK
T E V F İ K  C O Ş K U N
i
22 Haziran tarihli Hürriyet gazetesini okurken (Lütfi  O -  
ğuzcan meras imle  defnedildi.) başlığı  gözüme diken gibi battı .  
Bir yanlışlık olacağı tesell isiyle yazıyı tekrar  t ekrar  okudum, 
Hazin akibetin doğruluğuna inanıncada öylesine sarsıldım ve 
acı duydum ki..
Daha dün Genel Kurul toplant ısında hayat dolu ve Kuvayi 
Milliye ruhunun sönmez, sars ılmaz irade ve azminin sahibinin 
zamansız  bu akibeti  onu tanıyanları ve Kuvayi Milliye camiası­
nı derin acıya düşürmüştür.
Tek tesell imiz  Kuvayi Milliye ruhunu yaşatmak ve kökleş­
t irmek  gayretinin müsbet  hatıralarının yaşayacağı ve Ü m it  
Yaşar gibi güzide bir hayrülhalef bırakmış olmasıdır.
Lütfi Oğuzcan Yedek Subay olarak katıldiğı Mercin cephesi 
mücadelesi  sonunda kurtuluş saadetini t a tm ış  olmasiyle birlik­
te  İstiklâl savaşı  harekâtına da kat ılarak düşmanı mağlup ve 
kahreden kahramanlar kafilesinden biri o lmak şerefini ve m ut­
luluğunu kazanmış, Mersin’e döndükten sonra da Kuvayi Milliye 
ruhunun ateşi  yazarı ve şairi o larak Kuvayi Milliye Mec­
muasını, her türlü güçlükleri yenerek yaşatmak ve gayeye ulaş­
t ırmak gayretiyle de yüceliklere ulaşmış ve başarılı olmuştur.
İki büyük mücadelenin gazisi o larakta  Dinimizin kutsal  say­
dığı mertebeyi kazanan Lütfi Oğuzcan, bu değerli Vatan hiz­
metleriyle aziz inşân olarak Hakkın rahmetine kavuşmuştur.
Tanrı mağfiret  etsin niyaziyle rahmetle anar,  kederli aile­
sine ve Kuvayi Milliye camiasına taziyetlerimi sunar, hayatta 
bulunan Mücahit ve Gazi arkadaş larımıza  da daha uzun öm ür­
ler dilerim.
Kadirli,  2 2 - 6 -  1975
2 7
İstanbul Şehir Üniversitesi Kütüphanesi 
Taha Toros Arşivi


Bu ayın yazısı:protokol duvarı

http://openaccess.marmara.edu.tr//bitstream/11424/134444/3/001641621010.pdf

Bu ayın yazısı:protokol duvarı

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository