Taha Toros Arşivi, Dosya No: 12-Ruşen Eşref Ünaydın.

Not: Gazetenin "Kitap" köşesinde yayımlanmıştır

Hızlan, Doğan

Istanbul Sehir University Repository

0 - 12,
8 CUMARTESİ, 27 Temmuz 2002 0-9 - i  .i
DOĞAN HIZLAN
d h i z l a n @ h u r r i y e t . c o m . t r
Atatürk zaferini 
ilk ona anlattı
RÖPORTAJ
türünün ustalarından 
birinin, Ruşen Eşref 
Ünaydın'ın Bütün 
Eserleri yayınlanıyor.
Diziden iki kitabı 
tanıtacağım bugün.
İkisi de türünün 
unutulamaz 
örnekleridir.
Biri Anafartalar 
Kumandanı Mustafa 
Kemal ile Mülakat, 
diğeri de dönemin 
edebiyaüçılannı 
tanıtan, sorularla onların önemli 
özelliklerini öne çıkaran Diyorlar ki.
Ünaydın'ın bütün kitaplarım okumak, 
bir okurun onun hakkında bütüncül bir 
değerlendirme yapmasına olanak tanır.
Yayma Necat Birinci - Nuri Sağlam 
14 cilt halinde hazırladılar ve Önsöz'de 
Anafartalar Kumandanı Mustafa Kemal 
ile Mülâkat'm ilk olma özelliğinin altını 
çiziyorlar:
"Anafartalar'da kazandığı zaferin 
hemen ardından Mustafa Kemal Paşa'yı, 
şahsî özellikleri ve askerî dehasıyla ilk 
defa Türk ve dünya kamuoyuna tanıtan 
da Ruşen Eşref Ünaydın'dır."
Ruşen Eşref Ünaydın, Başlarken'de, 
süslü, etkileyici bir üslupla Kumandan'm 
portresini çizer:
"Bu mülakat, kahramanın kendinden 
o vakit dinlediğim askerî, vatanî bir 
menkıbedir. Bu sade ve 
asil hikâyeden 
Çanakkale'nin ve Mustafa 
Kemal'in büyüklüğü 
yanyana duruyor.
Yalnız o harbin 
kahramanı kalmak bile 
bir kumandan için öyle 
büyük bir şandır ki 
onunla hem kendi, hem 
milleti, hem de tarih 
iftihar duyar."
Ünaydın'ın mülâkatmı 
okuyan genç röportajcılar, 
bu türün sadece bir soru 
bombardımanından ibaret 
olmadığım 
öğreneceklerdir.
Konuşmayı yaptığı 
kişinin portresini çizerken 
ve mekânı tasvir ederken, 
elbette bir edebiyatçı 
kimliğini farkediyorsunuz.
Zaferin yazılışı, öyle 
uygun bir konuşma 
ritmine döşenmiş ki, okur kendini 
cephede hissediyor.
İddiam şudur ki, Ruşen Eşref 
Ünaydın'ın bu mülakatım okumadan, 
Anafartalar Zaferi'nin boyutunu 
anlayabileceğimizi sanmıyorum.
Mustafa Kemal'in söylediklerini 
algılayışı, onun bütün bir kurtuluş 
serüveninin içine oturtuşu, yıllar sonra 
bu kitabı hala okunur ve zevk alınır 
kılıyor.
(Ruşen Eşref Ünaydın, Bütün 
Eserleri, cilt 2, Röportajlar II, 
Hazırlayanlar Necat Birinci - Nuri 
Sağlam, Türk Dil Kurumu Yayınlan )
RUGAN 
AYAKKABILI 
DİPLOMAT
ÜNAYDIN'ın 
Diyorlar ki kitabı 
zamanın önemli 
edebiyatçılarıyla 
yapılmış röportajlardan 
oluşuyor.
Kişilerin adlarım
sıralamak, kitabın edebiyat tarihi ve 
bugünkü çalışmalar açısından önemini 
yeterince gösteriyor:
Abdülhak Hâmid Bey, Nigâr Hanım, 
Sami Paşazade Sezai Bey, Cenab 
Şahabeddin Bey, Hüseyin Cahid Bey, 
Süleyman Nazif Bey, Rıza Tevfik Bey, 
Mehmed Emin Bey, Halide Edib 
Hanım, Hamdullah Subhi Bey, Ziya 
Gökalp Bey, Köprülüzade Mehmed 
Fuad Bey, Ömer Seyfeddin Bey, Refik 
Halid Bey, Fazıl Ahmed Bey, Ahmet 
Haşim Bey, Ali Kemal Bey, Yakup Kadri 
Bey.
Ünaydın'ın ilk konuştuğu kişi, 
Abdülhak Hamid. Evini, mekanı, ortamı 
öylesine ustaca tasvir ediyor ki, o 
bilgilerden yola çıkıp şairin eserlerini 
yeniden yorumlayabilirsiniz.
Yazdıklarıyla hayatı ya da insanda 
bıraktığı izlenim 
arasındaki ayrımı ve 
gelgitleri bu 
konuşmalardan 
öğrenebiliyorsunuz.
Zaten Ünaydın, ortam 
tasvirleri yaparken, 
eserlerinden yola çıkarak 
bize karşılaştırmalı bir 
portre çalışması sunuyor.
Halide Edib 
bölümünde onun 
yazdıklarıyla 
konuşmalarım 
karşılaştırıyor ve çoğu 
okurunun katılabilceği bir 
saptamada bulunuyor: 
"Halide Hanım 
kitaplarının dolambaçlı, 
ihmalli, yekâhenk 
üslûbundan büsbütün 
başka bir eda ile 
konuşuyor.
Altın kadar pürüzsüz, 
nazik ve tanna sesinde 
kısa ve tok cümleler vazıh ve beliğ 
çınlıyor; onlarda ne yapranmış lügatler, 
ne de herkesin görüp söylediği müpte- 
zel ihtisaslar! Hep yeni ve hep şahsî!.."
Diyorlar ki'yi okurken, sadece bir 
dönemde edebiyatçılarla yapılmış 
röportajla karşılaşmıyorsunuz, soru 
sormasını büen, konuşacağı kişilerin 
kitaplarım önceden okumuş olan bir 
yazarın edebiyat tarihine tuttuğu ışığı 
görüyorsunuz.
Ruşen Eşref Ünaydın'ın kitaplarım 
okumalısınız. Geçmişin iyi bir röportajcısı 
değil o. Bugün aynı işi yapanlara hocalık 
edecek ustalığı taşıyor.
D O Ğ A N  H IZ LA N 'IN  SEÇTİKLERİ
Ü ç Film Birden Vedat Türkali G e n d a ş
Rom an Sanatı M ilan Kundera C a n
Bir A rzu yu  Beslem ek M ahir Ö ztaş Y K Y
Y a şark en  ve Ö lürken Selim İleri D oğan
A ğ a ç  Kurdu M ylene Dressler Lâl
i
Ruşen Eşref Ünaydm, 
Bütün Eserleri, Cilt 1 
Röportajlar ı, 
Hazırlayanlar: Necat 
Birinci - Nuri Sağlam, 
Türk Dil Kurumu 
Yayınlan
Taha Toros Arşivi


Atatürk zaferini ilk ona anlattı

http://openaccess.marmara.edu.tr//bitstream/11424/169133/3/001517233006.pdf

Atatürk zaferini ilk ona anlattı

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository