Taha Toros Arşivi, Dosya No: 323-Metin-Cenap An

Oral, Zeynep

Istanbul Sehir University Repository

+
Milliyet Pazartesi 2 Şubat 1998 Yöne
Duygu’nun seramikleri
Duygu Çakar Bağlan’m, Eski Türk 
Yazıtları ve Kutadgu Bilig’den alıntıların 
yer aldığı seramik sergisi bugün Şark 
Sigorta Sanat Galerisi’nde açılıyor. kültür sanat DüşüNurcaıL düşümkavrarıDevlet
Metin Ând’dan ulu 
bir ırmak
Zeynep ORAL
TİYATRO, sanat, kültür tarihçisi Metin And, yeryü- 
zündeki en çalışkan, en üretken insanlardan biri. 
Talat Halman’ın deyişiyle "Dallan ve ürünleri gör­
kemli bir hayat ağacı... Ve denebilir ki, tek başına bir 
orman...”
Yeni kitabı “Minyatürlerle Os­
manlI - İslam MitologyasT ulu bir 
ırmak... Yalnız geçmişin birikimi­
ni, zenginliğini, çok renkli, çok 
sesli büyüsünü kucağımıza getir­
mekle kalmıyor, yararlanmasını 
bilene nice ufuklar, alanlar açıyor.
Kitap, minyatürler aracdığıyla i- 
lerliyor. Daha doğrusu, minyatür­
lerin konulan aracılığıyla ilerliyor 
ve bu konulan Osmanlı - İslam 
kültürüyle ele alıyor.
“İslam bir din olarak, tek kitap, 
tek tann, tek peygamber ve çeşitli 
temel ilkelerindeki birlik ve tekli­
ğin yanı sıra, bir kültür olarak çe­
şitli toplumlarda değişik yorum ve 
yaklaşımlarla çeşitlilik göstermek­
tedir" dedikten sonra bu zengin 
çeşitliliği, her ülkenin kendi kül­
türü, İslam öncesi inançlan ve ef­
saneleri, daha önce aynı toprak­
larda yaşamış farklı toplumlann 
kültür, inanç ve akımlarla beslen­
mesini dile getiriyor. (Afrika’dakiy- 
le. Güneydoğu Asya’daki tslamın 
fa rk lılığ ı gibi) Osmanlı - İslam kül­
türünü etkileyen öğeleri belirtip, 
mitologya açısından zenginliğini 
vurgulamak için Metin And'ın de­
diğine katdmamak mümkün mü:
“Bunu anlamak için Evliya Çele- 
bi'yi okumak bile yetecektir.”
Ve 300 minyatür aracılığıyla bir 
yolculuğa çıkıyoruz. Soluk soluğa, 
bir serüvenden ötekine koşuyoruz. Söylenceler, des­
tanlar, kutsal kitaplar, ama en çok minyatürlü yaz­
malar (AcaibüT Mahlukat, Falname, Ahval - 1 Kıya­
met, Siyer - i Nebi, Şehname, “Burçlar Kitabı, Sü- 
leymanname, vb.) derken, Kaf Dağı’ndan Cudi Da- 
ğı’na, zeytin, hurma, incir, nar ve Vak - Vak ağaçlan 
arasından karanlık derin kuyulara ya da kehanet 
kuyularına, kutsal sulardan kutsal sayılara savru­
luyoruz.
Evrenin yaradılışından Nuh 
ve Tufan’a, peygamberlerin 
mucizelerinden mahşer ve ahi- 
rete uzanan bu yolculukta me­
lekler, şeytanlar, cinler arasın­
da Ye’cuc ve Me’cuc arasında 
kıstınlıveriyor, Simurg ya da 
Anka kuşuyla kanatlanıyor, ej­
derhalarla çatışıyor, gök cisim­
leri, burçlar arasında yolumu­
zu anyor, Yusuf ile Zeliha’nın 
aşkına ya da Mevlana’nm mu­
cizelerine tanıklık ediyoruz.
Kim demiş İslam’da resim 
yasaktır diye! Görün minya­
türleri! Şu yukarıda bir çırpıda 
sıraladıklanmın tümü minya­
türlerde. En küçük ayrıntısına 
dek, rengarenk işlenmiş tas­
virlerde... Ve orada resim sa­
natının muhteşem örnekleri. 
Kendi başlarına birer muci­
ze...
Metin And’ın bilgece ama 
aynı zamanda sonsuz bir ke­
yifle, akıcı bir dille bize aktar­
dığı öykülerin yanı sıra vurgu­
lamam gereken bir özelliği da­
ha var kitabın. Ersu Pekin’in 
mükemmel tasanmı! Mitolojik 
öyküyü okurken aynı anda 
minyatürü de görüyorsunuz. 
Pml pınl fotoğraflar ve kusur­
suz bir grafik düzenleme. 
Kültür yaşamımıza böyle bir 
eser kazandıran, kitabı yayınlayan Akbank’a ve e- 
meği geçen herkese teşekkürler.
‘Minyatürlerle
Osmanlı-İslam
Mitologyası’
Taha Toros Arşivi


Metin And'dan ulu bir ırmak...

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository