Handel ludźmi: aspekty społeczne, normatywne i edukacyjne

Abstract

In this article the issue of human trafficking and the struggle for identifying and overcoming that phenomenon has been drawn out. The purpose of the pursued analyses is an answer to the question why, since all the states and international organizations are interested in weeding that crime out, it has been still commonly committed and profits drawn out of it grow by the year. While searching for the answer, three aspects of the understanding of human trafficking have been addressed: the social aspect in which, on the basis of Anne Gallagher’s text of 2017, the analysis of four false and dangerous assumptions regarding human trafficking and commonly taken by the public opinion has been undertaken; the normative aspect in which, referring to the regulations of the human trafficking crime in the Polish penal law, the classical distinction between the negative and positive freedoms has been emphasized. The two kinds of freedom are conceived as goods against which the human trafficking crime is directed every time; finally, the educational aspect in which, while presenting the findings of a few empirical research projects in the area of the future medical staff training, it has been noticed that the relevant issues are hardly present in academic education of the group of professionals who meets the human traffic victims the most often. The analyses of the three research areas were carried out using different research approaches; successively: discussing the main theses of Anne Gallagher’s text; analyzing the philosophical and legal concepts of negative and positive freedoms; finally, reviewing the empirical research cases in the before mentioned area. A conclusion that one can draw from this article indicates that in each in the title areas – social, legal, and educational – some significant difficulties appear that make the fight against human trafficking so complex and so far from a positive outcome.W niniejszym artykule została zarysowana problematyka handlu ludźmi oraz starań o rozpoznanie i przezwyciężenie tego zjawiska. Celem prowadzonych analiz jest odpowiedź na pytanie, dlaczego, skoro wszystkim państwom oraz organizacjom międzynarodowym zależy na wyeliminowaniu tego przestępstwa, jest ono wciąż powszechnie popełniane, a zyski z niego rosną z roku na rok. Poszukując odpowiedzi na to pytanie, odwołano się do trzech aspektów rozumienia handlu ludźmi: aspektu społecznego, w którym – bazując na tekście Anne Gallagher opublikowanym w 2017 r. – zajęto się analizą czterech fałszywych i niebezpiecznych założeń związanych z handlem ludźmi przyjmowanych powszechnie przez opinię publiczną; aspektu normatywnego, w którym, odwołując się do regulacji przestępstwa handlu ludźmi w polskim prawie karnym, podjęto namysł nad klasycznym rozróżnieniem dwóch rodzajów wolności – wolności negatywnej („wolności od”) oraz wolności pozytywnej („wolności do”) jako dóbr, przeciwko którym każdorazowo skierowane jest to przestępstwo; aspektu edukacyjnego, w którym prezentując wyniki wybranych badań empirycznych w obszarze zainteresowania handlem ludźmi ze strony instytucji kształcących przyszłych lekarzy, zwrócono uwagę na ograniczoną obecność tej problematyki w przygotowaniu akademickim grupy zawodowej, która w swojej pracy najczęściej spotyka się z ofiarami handlu ludźmi. Analizy trzech powyższych aspektów zostały przeprowadzone za pomocą różnych podejść badawczych, kolejno – omówienia głównych tez tekstu Anne Gallagher, analiz filozoficzno-prawnych pojęcia wolności negatywnej oraz wolności pozytywnej, wreszcie przeglądu badań empirycznych we wskazanym powyżej obszarze. Wniosek, jaki można wyciągnąć z niniejszego tekstu, wskazuje, że w każdym z tytułowych obszarów – społecznym, prawnym i edukacyjnym – ujawniają się istotne trudności sprawiające, że walka z handlem ludźmi jest tak złożona i tak daleka od pozytywnego rozstrzygnięcia