Voorliggende tekst werd geschreven in opdracht van de werkgroep ‘schaaloptimalisatie’ binnen de Vlaamse adviesraad voor bestuurszaken (Vlabest). Er werd in overleg met de werkgroep afgesproken dat de tekst inspiratie moet bieden voor het schaaldebat in Vlaanderen, en meerbepaald voor het vervolgtraject na de eerste fase van de regioscreening die in 2012 werd voltooid (Regioscreening. Bestuurlijke regionale samenwerking in Vlaanderen. Inventarisatie en analyse. 24 april 2012). De Vlabest heeft er immers altijd voor gewaarschuwd dat die regioscreening geen vrijblijvende oefening mag blijven (zie daarvoor het advies van de Vlabest op het rapport van de regioscreening – advies van 2 oktober 2012). De resultaten van die regioscreening bieden immers een ideale vertrekbasis om te komen tot een doorlichting van de bestuurlijke samenwerking in Vlaanderen. De Vlabest wijst er in haar advies van 2 oktober 2012 op dat bij die regioscreening te weinig aandacht ging naar de bestuurskracht van de lokale besturen. Vertrekkende vanuit die vaststelling legt de voorliggende tekst daar dan ook de nadruk op. In een eerste luikje bekijken we kort wat we onder bestuurskracht begrijpen. Dat werd bewust beknopt gehouden, vermits er reeds voldoende definiëringen bestaan van het concept. Bovendien werd daar in het verleden ook al heel wat over gepubliceerd. Het volgende luik handelt over het meten van die bestuurskracht. Hiervoor kijken we over de grens richting Nederland. Daar werd de laatste jaren immers heel wat ervaring opgedaan met zogenaamde bestuurskrachtmetingen. We brengen dit instrument in beeld en gaan na wat de voor- en nadelen zijn die eraan verbonden zijn. In een volgend luik schetsen we het vervolgtraject. Wat na een bestuurskrachtmeting? Welke gevolgen worden daaraan gekoppeld? Wat gebeurt er met de resultaten? De nadruk daarbij ligt op gemeentelijke fusies en intergemeentelijke samenwerking als twee mogelijke sporen van schaalaanpassing van het lokaal bestuursniveau. Vooraleer over te gaan tot het besluit trachten we uit de Nederlandse ervaringen enkele lessen te trekken voor de Vlaamse bestuurlijke context
