Przyszłość współpracy UE z państwami trzecimi w sprawie przekazywania danych pasażerów lotniczych. O skutkach opinii Trybunału Sprawiedliwości nr 1/15 dla wymiany danych PNR

Abstract

The system for transferring passenger data to the competent state authorities for the purpose of  combating  terrorism  and  serious  crime  began  to  develop  in  the  European  Union  after  the  United  States  had  requested  such  information  from  the  air  carriers.  As  a  result,  the  European  Union  started  the  process  of  preparing  agreements  with  third  countries  that  would  allow  the  transfer of such data, as well as setting up an intra-EU system for the exchange of data. In the Opinion  1/15  on  the  agreement  with  Canada,  which  was  to  be  concluded  by  the  European Union,  the  Court  of  Justice  explicitly  allowed  for  setting  up  PNR  data  exchange  systems,  but  subjected  this  to  important  limitations  and  guarantees  that  would  ensure  a  high  level  of  protection of the privacy and personal data of EU citizens. As a result, the agreement with Canada has not been concluded and negotiations with other countries have been put on hold. At the same time, EU agreements with the US and Australia remain in force, despite the fact that they contain provisions analogous to those found by the CJEU to be incompatible with the Charter of Fundamental Rights of the European Union and the Treaty on the Functioning of the European Union. The aim of this article is to review this situation, but also to analyze the implications of the Opinion 1/15 for the system of PNR data exchange in the European Union.System przekazywania danych pasażerów linii lotniczych właściwym organom państwowym do celów związanych z walką z terroryzmem i poważną przestępczością zaczął się w Unii Europejskiej rozwijać, odkąd Stany Zjednoczone zaczęły się domagać takich informacji. W efekcie, Unia Europejska  rozpoczęła  proces  przygotowania  umów  z  państwami  trzecimi,  które  pozwalałyby  na przekazywanie takich danych, jak i tworzenia wewnątrzunijnego systemu wymiany danych. W opinii 1/15 dotyczącej umowy z Kanadą, która miała być zawarta przez Unię, Trybunał Sprawiedliwości wyraźnie dopuścił tworzenie systemów wymiany danych PNR, jednakże obwarował to istotnymi ograniczeniami i gwarancjami, które miałyby zapewnić wysoki poziom ochrony prywatności i danych osobowych obywateli UE. W efekcie, do zawarcia umowy z Kanadą nie doszło, negocjacje z innymi państwami zostały wstrzymane. Jednocześnie umowy UE z USA i Australią obowiązują mimo tego, że zawierają sformułowania analogiczne do tych, które uznane zostały przez  TSUE  za  niezgodne  z  Kartą  Praw  Podstawowych  Unii  Europejskiej  i  Traktatem  o  funkcjonowaniu  Unii  Europejskiej.  Celem  artykułu  jest  zarówno  dokonanie  przeglądu  tej  sytuacji,  jak  i próba spojrzenia na skutki opinii 1/15 dla systemu wymiany danych PNR w Unii Europejskiej