Международный Казахско-Турецкий Университет имени Ахмеда Ясави
Abstract
Linguistics deals with the problem of onomastics, the object of research iszoonimic names. From the scientific point of view, the peculiarities of the study, partialclassification of zoonimic names have been demonstrated. Several reasons for the insufficient studyof this field in the language have been identified. Internal and external extralinguistic factors havebeen singled out in the consideration of zoonim names. The ethnolinguistic nature of zoonymicnames in the Kazakh language, especially those related to animal names, has been analyzed.Zoonymic names are of great importance in our language as one of the ways of defining nationalidentity and worldview. We can notice that the names of four cattle of our people contain certainethno-cultural information. The basis of national peculiarities in zoonimic names originates fromTurkic cognition and is also manifested in the language of modern Turkic peoples. By consideringthe semantic ethnocultural character of each of the zoonimic names, we can make a hugecontribution to modern ethnolinguistic science. Today it is known that the science of languagedevelops in an external extra-linguistic direction rather than an internal factor.By taking each name in a language as national-cultural information, we can look into the pastand present of our language. Zoonymic names are also very rich in linguistic units that conveyinformation from our national existence. Therefore, the study of this area complements the field ofetymology, ethnolinguistics. The issues discussed in the article contribute to the future developmentof the ethnolinguistic branch of language science.Тіл білімінің жалқы есімдерді зерттейтін саласы ономастика мәселесі қарастырылып, зоонимдік атаулар зерттеу нысаны болады. Ғылыми тұрғыдан зоонимдік атаулардың зерттелуі, ішінара жіктелуіндегі ерекшеліктер көрсетілді. Тілдегі бұл саланың аз зерттелуінің бірнеше себептері анықталды. Зоонимдерді қарастырудағы ішкі және сыртқы экстралингвистикалық факторлар айқындалған. Қазақ тіліндегі зоонимдік атаулардың әсіресе мал атауларына байланысты атаулардың этнолингвистикалық сипаты талданған. Ұлт болмысы мен дүниетанымын айқындаудың бір жолы ретінде зоонимдік атаулар тілімізде зор маңызға ие. Халқымыздың төрт түлік малға ат қоюының өзінде белгілі бір этномәдени ақпарат жатқанын байқай аламыз. Зоонимдік атаулардағы ұлттық ерекшеліктердің негізі түркілік танымнан бастау алып, бүгінгі түркі тектес ұлттар тілінде де көрініс береді. Әрбір зоонимдік атаулардың мағыналық этномәдени сипатын қарастыру арқылы бүгінгі этнолингвистика ғылымына зор үлес қоса аламыз. Бүгінде тіл ғылымы ішкі фактордан гөрі сыртқы экстралингвистикалық бағытта дамып жатқаны мәлім. Тілдегі әрбір атауларды ұлттық мәдени ақпарат деп қабылдай отырып, тіліміздің өткені мен бүгініне көз жүгірте аламыз. Зоонимдік атаулар да ұлттық болмысымыздан ақпарат беруші тілдік бірліктерге өте бай. Сондықтан бұл саланы зерттеу этимология, этнолингвистика саласын толықтырады. Мақалада қарастырылған мәселелер тіл ғылымының этнолингвистика саласының болашақ дамуына үлес қосары анық.В лингвистике рассматривается проблема ономастики, объектомисследования выступают зоонимические имена. С научной точки зрения былипродемонстрированы особенности изучения, частичной классификации зоонимическихназваний. Было выявлено несколько причин малоизученности этой области в языке.Выделены внутренние и внешние экстралингвистические факторы при рассмотрениизоонимов. Проанализирован этнолингвистический характер зоонимических названий вказахском языке, особенно связанных с именами животных. Зоонимические названия имеютбольшое значение в нашем языке как один из способов определения национальногосамосознания и мировоззрения. Мы можем заметить, что в самом названии четырехкрупного рогатого скота нашего народа содержится определенная этнокультурнаяинформация. Основа национальных особенностей в зоонимических названиях берет своеначало от тюркского познания и проявляется и в языке современных тюркских народов.Рассматривая смысловой этнокультурный характер каждого из зоонимическихназваний, мы можем внести огромный вклад в современную этнолингвистическую науку.Сегодня известно, что наука о языке развивается во внешнем экстралингвистическомнаправлении, а не во внутреннем факторе. Воспринимая каждое имя в языке какнационально-культурную информацию, мы можем заглянуть в прошлое и настоящее нашегоязыка. Зоонимические названия также очень богаты языковыми единицами, которыепередают информацию из нашего национального бытия. Поэтому изучение этой областидополняет область этимологии, этнолингвистики. Вопросы, рассмотренные в статье, вносятвклад в будущее развитие этнолингвистической отрасли науки о языке.Linguistics deals with the problem of onomastics, the object of research iszoonimic names. From the scientific point of view, the peculiarities of the study, partialclassification of zoonimic names have been demonstrated. Several reasons for the insufficient studyof this field in the language have been identified. Internal and external extralinguistic factors havebeen singled out in the consideration of zoonim names. The ethnolinguistic nature of zoonymicnames in the Kazakh language, especially those related to animal names, has been analyzed.Zoonymic names are of great importance in our language as one of the ways of defining nationalidentity and worldview. We can notice that the names of four cattle of our people contain certainethno-cultural information. The basis of national peculiarities in zoonimic names originates fromTurkic cognition and is also manifested in the language of modern Turkic peoples. By consideringthe semantic ethnocultural character of each of the zoonimic names, we can make a hugecontribution to modern ethnolinguistic science. Today it is known that the science of languagedevelops in an external extra-linguistic direction rather than an internal factor.By taking each name in a language as national-cultural information, we can look into the pastand present of our language. Zoonymic names are also very rich in linguistic units that conveyinformation from our national existence. Therefore, the study of this area complements the field ofetymology, ethnolinguistics. The issues discussed in the article contribute to the future developmentof the ethnolinguistic branch of language science
