The written language that first developed in 13th-century Anatolia evolved, from the late 15th century onward, into the high language of the Turks, known as Ottoman Turkish. Western Turkish emerged as a written language during the period when the Anatolian Seljuk state weakened and the Beyliks (petty kingdoms) gained strength. The earliest surviving written works in Turkish date back to the late 13th century. In the following decades, the number of works increased, and they became more diverse in terms of genre and subject. The first Turkish works appeared in the courts of the Beyliks such as the Danismends, Aydinids, Germiyanids, Karamanids, and Ottomans. This development is attributed to the fact that these rulers did not know Persian or Arabic. However, new scholarly perspectives have challenged the validity of this view. This article examines the views on language of the authors who produced the first works in Turkish, comparing them to the first vernacular writers of Europe. The records of these authors’ language consciousness provide information regarding the foundation of the Turkish written language.Język pisany, który rozwinął się w wieku XIII w Anatolii, przekształcił się pod koniec wieku XV w język osmańsko-turecki. Stał się on językiem pisanym w okresie osłabienia państwa Seldżuków anatolijskich, kiedy bejliki (księstwa) zyskiwały na znaczeniu. Najwcześniejsze zachowane zabytki piśmiennictwa w tym języku pochodzą z końca XIII w. W kolejnych dekadach liczba dzieł wzrasta, a także stają się one bardziej zróżnicowane pod względem gatunku i tematyki. Pierwsze dzieła powstały w obrębie bejlików Daniszmendów, Ajdynidów, Germijan, Karamanidów i Osmanów. Powszechnie uważa się, że przyczyną był brak znajomości perskiego i arabskiego. Tymczasem nowe perspektywy naukowe zakwestionowały zasadność tego poglądu. W artykule analizowany jest język autorów, którzy stworzyli pierwsze dzieła w tym języku, i porównuje się go z językiem pierwszych pisarzy wernakularnych w Europie. Badanie świadomości językowej autorów dostarcza informacji na temat powstania pisemnego języka tureckiego
