ارزیابی شرایط برای نگهداری طولانی مدت کالوس حاصل از بنه زعفران

Abstract

زیرکشت کالوس‌های گیاهی، نه تنها فرایندی پرهزینه و وقت­گیر است بلکه احتمال آلودگی سلول­ها، تغییرات ژنتیکی و امکان تغییر در ماهیت متابولیت­ها نیز وجود دارد. در این تحقیق روش‌های افزایش مدت زمان نگهداری کالوس‌ حاصل از بنه زعفران به نحوی که قابلیت باززایی سلول‌ها حفظ شود، بررسی شد. این روش‌ها شامل نگهداری در یخچال، دمای اتاق و در زیر لایه­ای از پارافین بودند. در تیمار کنترل، کالوس­ها در دمای اتاق بدون حضور پارافین نگهداری شده و هر 20 روز یکبار زیرکشت شدند. بعد از اتمام دوره کشت، کالوس­ها به محیط SH مایع با ترکیب هورمونی NAA(2mg/l)+BA(1mg/l) انتقال یافتند. سپس در طی 6 هفته پارامترهای شاخص رشد سلولی، تغییرات پی­اچ محیط­کشت و تعداد سلول­های زنده و غیرزنده اندازه­گیری شدند. در انتهای دوره کشت میزان کروسین سلول‌ها با استفاده از روش اسپکتروفتومتری اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد بیشترین میزان رشد سلول از کالوس­هایی بدست آمد که در دمای 4 درجه سانتیگراد نگهداری شده بودند. از طرفی کالوس­هایی که در زیر لایه­ای از پارافین نگهداری شدند، قابلیت تکثیر در کشت تعلیقی را از دست دادند. بر اساس این نتایج، کالوس­های حاصل از بنه زعفران را می‌توان بدون نیاز به زیرکشت، تقریباً سه ماه در یخچال نگهداری کرد. از بین تیمارهای بررسی شده فقط تیمار کنترل حاوی 1/1 میلی‌گرم کروسین در هر گرم سلول خشک بود.  با توجه به اینکه این مطالعه به‌عنوان اولین بررسی در روش‌های نگهداری طولانی مدت کالوس زعفران انجام شد بدیهی است در این راستا به تحقیقات بیشتری در زمینه افزایش متابولیت‌های آن پس از نگهداری طولانی مدت نیاز است