Źródła wykorzystane przez Piotra Hiacynta Pruszcza w przewodniku Morze łaski Bożey (Kraków 1662)

Abstract

Piotr Hiacynt (Jacek) Pruszcz (1605-1667?), a hagiographer, panegyrist and the author of guides to churches and holy places, published in 1662 the work Morze łaski Bożey (The Sea of God’s Grace), presenting centers of the cult of Christ and the Mother of God in the territory of the Polish-Lithuanian Commonwealth. Like many Baroque authors, he was a compiler, using information borrowed from others. Tracing the sources of his knowledge allows us to consider him an educated man. Although he was not a professor but only a janitor of the Jagiellonian University in Kraków, he had to soak up the academic atmosphere and also had access to library resources. He knew the Bible and theological literature perfectly, including works on Mariology, popular in his time. When preparing the guide, he used historical and hagiographic works, sanctuary literature and pamphlets. He also drew information from manuscript materials: indulgences granted by the Holy See, files of clerical commissions, testimonies about miracles and graces, and monastic, parish and city archives. When he did not have access to written sources, he referred to tradition and oral transmission.Piotr Hiacynt (Jacek) Pruszcz (1605-1667?), hagiograf, panegirysta i autor przewodników po kościołach i miejscach świętych, w 1662 r. opublikował dzieło Morze łaski Bożey, prezentujące ośrodki kultu Chrystusa i Matki Bożej na terenie Rzeczypospolitej. Podobnie jak wielu autorów barokowych był kompilatorem, wykorzystującym informacje zapożyczone od innych. Prześledzenie źródeł jego wiedzy pozwala na uznanie go za człowieka wykształconego. Chociaż nie był profesorem, a jedynie woźnym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, musiał przesiąknąć atmosferą akademicką, miał też dostęp do zasobów bibliotecznych. Znał doskonale Biblię i literaturę teologiczną, w tym dzieła z zakresu mariologii, popularne w jego czasach. Przygotowując przewodnik, wykorzystał dzieła historyczne i hagiograficzne, literaturę sanktuaryjną, pamflety. Wiadomości czerpał również z materiałów rękopiśmiennych: odpustów udzielonych przez Stolicę Apostolską, akt komisji duchownych, zeznań o cudach i łaskach oraz archiwaliów zakonnych, parafialnych i miejskich. W przypadku, gdy nie miał dostępu do źródeł pisanych, odwoływał się do tradycji i przekazu ustnego