Towarzystwo Naukowe KUL & Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II – Wydział Nauk Humanistycznych
Abstract
The figurative language in the Dao De Ying, which involves the creation of images and meanings through the use of analogies, metaphors and symbols, is a hermeneutically open text. It represents a part of the broader strategy of correlative (coordinated) thinking, typical of the ancient Chinese hemisphere. The basic category, around which the whole meaning of the Dao De Jing is woven, is dao. As a target domain, it appears – according to Feng Youlan – in four aspects: ontological, cosmo-genetic, phenomenological and characterological (1983, 77). Laozi appeals to the most primordial structures of thought to explain what dao is, which is that it has no explicit material designation in the real world and remains elusive beyond context and figurations. In the text itself, it serves as an ontological metaphor. From a cognitive point of view, Laozi uses the technique of mapping objects from one system resource to another. Among these are conceptual metaphors derived from the source domain. Those domains, discussed successively in this paper, are connected by the conviction of the organic nature of the universe. They come both from the natural world, e.g. water and the valley; the human domain, e.g. the figure of a mother, a woman, an infant; and from the world of flora and fauna, as well as objects in the human environment, e.g. the wheel and the hub, the uncarved block, the jug, the bellows, the bow, straw dogs and nets. Their function, due to the choice of associative thinking (analogising), remains the same, while they are differentiated by the type of metaphors used, from situational to static.Język figuratywny w Daodejingu, polegający na tworzeniu obrazów i znaczeń poprzez użycie analogii, metafor i symboli, jest tekstem otwartym hermeneutycznie. Stanowi część szerszej strategii myślenia korelacyjnego (skoordynowanego), typowej dla starożytnej hemisfery chińskiej. Podstawową kategorią, wokół której skumulowane jest całe znaczenie Daodejing, jest dao. Jako domena docelowa pojawia się – zdaniem Feng Youlana – w czterech aspektach: ontologicznym, kosmogenetycznym, fenomenologicznym i charakterologicznym (77). Laozi odwołuje się do najbardziej pierwotnych struktur myślowych, aby wyjaśnić, czym jest dao, co oznacza, że nie ma ono wyraźnego materialnego określenia w realnym świecie i pozostaje nieuchwytne poza kontekstem i figuracjami. W samym tekście pełni funkcję metafory ontologicznej. Z poznawczego punktu widzenia Laozi wykorzystuje technikę mapowania obiektów z jednego zasobu systemowego na inny. Wśród nich znajdują się metafory pojęciowe wywodzące się z domeny źródłowej. Dziedziny te, omówione kolejno w tym artykule, łączy przekonanie o organicznej naturze wszechświata. Obydwa pochodzą ze świata przyrody, m.in. woda i dolina; domena ludzka, np. postać matki, kobiety, niemowlęcia, oraz ze świata flory i fauny, a także obiektów otoczenia człowieka, m.in. koło i piasta, nierzeźbiony blok, dzbanek, miech, łuk, słomiane psy i sieci. Ich funkcja, ze względu na wybór myślenia skojarzeniowego (analogizującego), pozostaje taka sama, różnicuje je natomiast rodzaj zastosowanych metafor – od sytuacyjnych po statyczne
