This article takes up the question of the creation of the human soul in the context of evolution, using St. Augustine’s interpretive framework. The Bishop of Hippo advocates the gradual emergence of the world and its wealth of things from the potentialities contained in materia informis and rationes seminales created ex nihilo. Such a vision of the development of nature fits very well with the evolutionary picture of the world drawn by the natural sciences, which reveals the emergence of new phenomena as a result of the formation of increasingly complex structures. The creation of the human soul calls for detailed consideration. Augustine’s classical solution says that only the human body could have been created by natural development, while the soul was brought into existence by a separate act and then “poured” into the body. From a naturalistic point of view, this solution faces some difficulties. However, it turns out that they can be avoided with the heuristic tools provided by Augustine , and that it is possible to conceive of a scenario in which the whole human being with soul and body comes into existence through evolution. Although this solution involves going beyond the framework of St. Augustine’s anthropology, it is entirely consistent with his idea of potentialism. This more radical potentialism, which is consistent with the natural sciences, defuses the tensions within Bishop’s anthropology and at the same time makes a valuable contribution to the dialogue between science and religion.
-----------------------------------------
Received: 15/03/2024. Reviewed: 13/06/2024. Accepted: 17/09/2024.Artykuł podejmuje zagadnienie stworzenia duszy ludzkiej w kontekście ewolucji, przy zastosowaniu ram interpretacyjnych poglądów św. Augustyna, zaczerpniętych od Andreasa Nordlandera. Biskup Hippony opowiada się za stopniowym wyłanianiem się świata i bogactwa rzeczy z potencjalności, zawartych w materia informis i rationes seminales, stworzonych ex nihilo. Taka wizja rozwoju przyrody bardzo dobrze wpisuje się w ewolucyjny obraz świata, kreślony przez nauki przyrodnicze, który ujawnia emergencję nowych fenomenów na skutek tworzenia się coraz bardziej złożonych struktur. Szczegółowego rozpatrzenia domaga się stworzenie ludzkiej duszy. Klasyczne rozwiązanie Augustyna mówi, że na drodze przyrodniczego rozwoju mogło powstać jedynie ludzkie ciało, natomiast dusza została powołana do istnienia oddzielnym aktem, a następnie „wlana” w ciało. Z przyrodniczego punktu widzenia rozwiązanie to napotyka na pewne trudności. Okazuje się jednak, że narzędzia heurystyczne, których dostarcza Augustyn, pozwalają na uniknięcie tych problemów i możliwy jest do pomyślenia scenariusz, w którym cały człowiek z duszą i ciałem powstaje na drodze ewolucji. Rozwiązanie to wiąże się z przekroczeniem ram antropologii św. Augustyna, ale jest zupełnie spójne z jego ideą potencjalizmu. Ten bardziej radykalny potencjalizm niweluje napięcia wewnątrz antropologii Augustyna, a jednocześnie przez swą spójność z naukami przyrodniczymi stanowi cenny wkład w dialog między nauką a religią.
-----------------------------------------
Zgłoszono: 15/03/2024. Zrecenzowano: 13/06/2024. Zaakceptowano do publikacji: 17/09/2024
