Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego | University of Silesia Press
Abstract
The 1922 division of Upper Silesia between two states hostile towards each other put the region in the face of new challenges. The created situation could not go on with no response from the local authorities aiming at forming the better image from the one that had been observed behind the nearby border. One of the elements of those efforts was architecture. The plan of distinguishing constructions that were built compounded by the economic specificity of the industrial region resulted in adopting tower blocks into local architectural space. The first projects of “sky scrapers” were created in 1927 in the city of Hindenburg (Zabrze) laying at the German side. They constituted a part of bigger project which aim was building an impressive-looking city centre. Of the initiative of the city architect Moritz Wolf, the author of one of the city centre’s conceptions, three famous German architects were invited to work in the phase of project: Hans Poelzig, Max Berg and Paul Bonatz. The effect of their actions were three different visions of the “City” of Zabrze with skyscraper crowning them. However, the economic situation of the city prevented the final realization of any of the projects. Building of the first “sky scraper” at the Polish side was started in 1929. The house in Wojewódzka Street 23 in Katowice, designed by Eustachy Chmielewski, was a pioneer project of tower blocks constructions in the area of Poland. The success of the investment caused local investors to build subsequent skyscrapers. In 1934 there was finished a tower block of the tax office in Katowice raised by Silesian Voivode Office, and in 1937 the seat of Communal Savings Fund in Chorzów was put to use. The launch of World War II thwarted the construction of another buildings.Podział Górnego Śląska w 1922 roku pomiędzy dwa wrogie wobec siebie państwa postawił region w obliczu nowych wyzwań. Powstała sytuacja wymagała odpowiedzi ze strony lokalnych władz, które dążyły do stworzenia korzystniejszego wizerunku niż ten obserwowany po drugiej stronie granicy. Jednym z elementów tych działań była architektura. Plan budowy wyróżniających się obiektów, w połączeniu ze specyfiką gospodarczą regionu przemysłowego, doprowadził do wprowadzenia wieżowców do lokalnej przestrzeni architektonicznej. Pierwsze projekty „drapaczy chmur” powstały w 1927 roku w Hindenburgu (Zabrze) po stronie niemieckiej. Stanowiły one część większego projektu budowy reprezentacyjnego centrum miasta. Z inicjatywy architekta miejskiego Moritza Wolfa, autora jednej z koncepcji zagospodarowania centrum, do prac projektowych zaproszono trzech znanych niemieckich architektów: Hansa Poelziga, Maxa Berga i Paula Bonatza. Efektem ich działań były trzy różne wizje „Miasta” Zabrze, zwieńczone wieżowcem. Trudna sytuacja ekonomiczna miasta uniemożliwiła jednak realizację któregokolwiek z projektów. Budowa pierwszego „drapacza chmur” po stronie polskiej rozpoczęła się w 1929 roku. Budynek przy ul. Wojewódzkiej 23 w Katowicach, zaprojektowany przez Eustachego Chmielewskiego, był pionierskim przedsięwzięciem w dziedzinie budownictwa wieżowcowego na terenie Polski. Sukces inwestycji zachęcił lokalnych inwestorów do wznoszenia kolejnych wysokościowców. W 1934 roku ukończono budynek Urzędu Skarbowego w Katowicach, zrealizowany przez Urząd Wojewódzki Śląski, a w 1937 roku oddano do użytku siedzibę Komunalnej Kasy Oszczędności w Chorzowie. Wybuch II wojny światowej udaremnił realizację kolejnych inwestycji
