Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego | University of Silesia Press
Abstract
The paper discusses case law and opinions of legal commentators on the growing phenomenon of extension of rights and obligations arising under agreements to arbitrate and arbitral awards to members of group of companies, their shareholders and stakeholders who are not signatories of the agreement to arbitrate. At the outset of the paper, the author argues that the group of company’s doctrine constitutes just one example of a liberal trend of widening the realm of arbitrability and jurisdiction of arbitration tribunals. The author points out that this trend cannot beexplained only in terms of requirements of modern business but — at least to certain extent — by the inability of the court system to cope with the growing number of litigations and the economic interests of the arbitration community (i.e. arbitrators, legal counsels and other providers of services in the field of the private system of dispute resolution). The paper analyses legal theories aimed at justifying extension of arbitration agreements and arbitral awards to the non -signatories (i.e. implied contract, piercing corporate veil, ostensible authority, alter ego doctrine, etc.). The author opines that none of these theories justify a departure from the basic principle that the touchstone of arbitration is a freely negotiated agreement of the parties to arbitrate. This principle also applies toa situation when a third party intends to join an existing agreement to arbitrate. Binding non -signatories by an arbitration agreement is conceivable in the event the law makers so decide in justified circumstances (e.g. Art. 1163 of the Code of Civil Procedure). The author also advocates that the concept of collateral estoppel should be implemented in the Polish Code of Civil Procedure in order to extend the principle of res indicata to persons having sufficient commonality of interests with the parties to a final court or arbitral judgement.W artykule omówiono orzecznictwo i opinie komentatorów prawnych na temat rosnącego zjawiska rozszerzania praw i obowiązków wynikających z umów arbitrażowych i orzeczeń arbitrażowych na członków grupy spółek, ich udziałowców i interesariuszy, którzy nie są sygnatariuszami umowy arbitrażowej. Na początku artykułu autor twierdzi, że doktryna grupy spółek stanowi tylko jeden z przykładów liberalnego trendu poszerzania zakresu arbitrażowości i jurysdykcji trybunałów arbitrażowych. Autor wskazuje, że trend ten nie może być wyjaśniony wyłącznie w kategoriach wymagań współczesnego biznesu, ale — przynajmniej w pewnym stopniu — niezdolnością systemu sądowniczego do radzenia sobie z rosnącą liczbą sporów sądowych i interesami ekonomicznymi społeczności arbitrażowej (tj. arbitrów, radców prawnych i innych dostawców usług w zakresie prywatnego systemu rozstrzygania sporów). W artykule przeanalizowano teorie prawne mające na celu uzasadnienie rozszerzenia umów arbitrażowych i orzeczeń arbitrażowych na osoby niebędące sygnatariuszami (tj. dorozumiana umowa, przebijająca zasłona korporacyjna, pozorny autorytet, doktryna alter ego itp.). Autor uważa, że żadna z tych teorii nie uzasadnia odejścia od podstawowej zasady, że kamieniem probierczym arbitrażu jest swobodnie wynegocjowana umowa stron o arbitraż. Zasada ta ma zastosowanie również w sytuacji, gdy osoba trzecia zamierza dołączyć do istniejącej umowy o arbitraż. Związanie osób niebędących sygnatariuszami umową o arbitraż jest możliwe w przypadku, gdy ustawodawca tak postanowi w uzasadnionych okolicznościach (np. art. 1163 Kodeksu postępowania cywilnego). Autor opowiada się również za wprowadzeniem koncepcji estoppelu ubocznego do polskiego Kodeksu postępowania cywilnego w celu rozszerzenia zasady res indicata na osoby mające wystarczającą wspólnotę interesów ze stronami ostatecznego orzeczenia sądowego lub arbitrażowego
