Bu çalışma, 2013 yılında Diyarbakır ve Mardin illerinde yoğun olarak üretimi yapılan kavun, karpuz, kabak ve hıyar bitkilerinde virüs hastalıklarının yaygınlık ve oranlarını ile etmenlerini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Survey çalışmaları fide ve yetişkin bitki dönemlerinde toplam 194 tarlada yapılmış ve yapraklarda mozaik, iplikleşme, kabarıklaşma ve şekil bozukluğu; meyvede renk açılması ve şekil bozukluğu; bitkinin genelinde bodurlaşma, uç sürgünlerde rozetleşme, gelişme geriliği ve renk açılması gibi virüs belirtileri gösteren hastalıklı bitkilerden örnekler toplanmıştır. Her iki ilin ortalama hastalık yaygınlık ve bulunma oranları sırasıyla birinci dönemde %38.01 ve %4.57, ikinci dönemde ise %52.26 ve %21.59 olarak belirlenmiştir. Belirlenen tarlalardan toplanan 160 örnek DAS-ELISA yöntemi ile test edilmiştir. Virüs türlerinin örneklerdeki dağılımı büyük farklılık göstermiş, birçok örnekte birden fazla virüs türünde karışık enfeksiyon olduğu saptanmıştır. Elde edilen sonuçlara göre; WMV 96 (%60.00), ZYMV 63 (%39.38), CMV 69 (%43.13), CABYV 26 (%16.25) ve PRSV 34 (%21.25) örnekte belirlenmiştir. Bunlardan 11'i CMV, 24'ü WMV ve 3'ü ZYMV ile tek enfeksiyonlu olup, geriye kalan örneklerin ise birden çok virüsle enfekteli olduğu saptanmıştır. Test edilen örneklerin hiçbirinde SqMV enfeksiyonuna rastlanılmamıştır.This study was conducted in the production areas of melon, watermelon, cucumber and squash grown intensively in Diyarbakır and Mardin provinces in order to determine virus diseases and their incidence in 2013. The surveys were carried out at the stages of seedling and mature plant in 194 fields. During the survey studies, plant samples showing the symptoms like leaf mosaic, blister, yellowing, discoloration, distortion of fruit, rosette of shoots, dwarf and growth retardation etc. were collected. The average rates of prevalence and incidence of the diseases in both of provinces were recorded at seedling and mature plant stages as 38.01%, 52.26% and 4.57%, 21.59%, respectively. Totally 160 plant samples were collected and tested with DAS-ELISA method. The presence of viruses in collected plant samples showed great differencies. It was seen that more than one virus was determined in most of the samples. According to the results, the number of infected samples were 96 for WMV (60.00%), 63 for ZYMV (39.38%), 69 for CMV (43.13%), 26 for CABYV (16.25%) and 34 for PRSV (21.25%). Some of samples was found to be infected with single virus as 11 samples with CMV, 3 with ZYMV and 24 with WMV. SqMV infection could not be determined in all tested samples
