Stan i perspektywy badań nad funkcjonowaniem rządu Rzeczypospolitej Polskiej od połowy października 1938 do 30 sierpnia 1939 r.

Abstract

The topic of the Council of Ministers in Poland, which was also termed during the interwar period, as was the Government, has not seen a monographic publication on its history, decisions, and actions. The same situation is for individual ministries and government institutions. Some fine texts were printed but all this allows only to get superficial knowledge on their organizations and activities. This leads to the first researchpostulate – to change this state of aff airs. This will be neither easy nor simple, as it wouldbe indicated in the text of this article. Secondly, it would be also necessary to launch basic research on this specific period, preferably on a large scale. Due to the period onquestion, it is also essential to link domestic research with archival research in foreign archives, also in Romania, which have not been so far properly and thoroughly exploredby Polish historians. This seems not only justifi ed but also very logical as Romania had been the place of evacuation for the highest state authorities (President of the Second Polish Republic, Polish Government, Commander-in-Chief of the Polish Armed Forces) and many top Government offi cials. Third research postulate refers to publication inresponse to main research postulates. This should take a form of a monograph on thePolish Council of Ministers and/or several separate articles to cover many dimensions and a number of the most important problems. It would also be advisable to complement the picture with biographies of ministers from the last prewar Cabinet, the Government, which not only fi rmly accepted the challenge from Germany, but also coordinated defence preparations of the State and Polish society. There were multiple reasons for the defeatand a big number of texts on this topic has been written and published. However, it isstill necessary to consider plans, decision, and activities of the Polish Government in the context of the armed confl ict. This text presents the status of research on the Polish Council of Ministers and should allow work on next research perspectives. Research questionsshould support the discussion on the Polish Military September 1939 Campaign, which should continue to be an important and obligatory element of any scientific discourse.Rada Ministrów w dwudziestoleciu międzywojennym zwana popularnie rządem nie doczekała się dotychczas monograficznego ujęcia swoich dziejów. Stan ten dotyczy także poszczególnych ministerstw. Poświęcono jej kilka drobnych tekstów, które pozwalają jedynie na dość powierzchowne zapoznanie się z jej organizacją i działaniem. Pierwszym postulatem badawczym jest więc zmiana tego stanu rzeczy. Nie będzie to proste ani łatwe, co starałem się wykazać w tekście. Po drugie koniecznie należy rozpocząć badania podstawowe, najlepiej na szeroką skalę. W odniesieniu do tytułowego okresu trzeba je powiązać z zagranicznymi kwerendami archiwalnymi ze szczególnym uwzględnieniem archiwów rumuńskich, dotychczas słabo eksploatowanych przez polskich historyków. Wydaje się to nie tylko uzasadnione, ale wręcz logiczne zważywszy na fakt, że Rumunia stała się miejscem, w którym znalazły się najwyższe władze państwowe (Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, rząd-gabinet i Wódz Naczelny) wraz z częścią podległej sobie administracji. Trzeci postulat badawczy dotyczy opublikowania efektów badań podstawowych. Należy ująć je w formę monografii Rady Ministrów (rozumianej jako rząd-gabinet) lub kilku artykułów obrazujących jej wieloaspektową działalność. Zasadnym byłoby ponadto dopełnienie tego obrazu biografiami ministrów ostatniego rządu dwudziestolecia, jako tego, który nie tylko przyjął wyzwanie rzucone ze strony Niemiec, ale swoimi działaniami starał się przygotować państwo i społeczeństwo polskie do wojny. Wiele przyczyn złożyło się na przegraną, o czym napisano niepoliczalną liczbę tekstów, ale warto zastanowić się nad działaniami i rolą rządu-gabinetu w kontekście konfliktu zbrojnego. Prezentowany tekst przedstawia stan badań nad Radą Ministrów, ale jest także próbą zastanowienia się nad ich perspektywami. Pytania badawcze służą natomiast wywołaniu dyskusji, która przy realizacji tematu „Polskiego Września”, jest obowiązkowym elementem naukowego dyskursu

    Similar works