بررسی اثر ترمیم‌کنندگی عصاره‌ی هیدرواتانولی گلپر (Heracleum Persicum) بر زخم پوستی تمام ضخامت برشی در موش صحرایی

Abstract

مقاله پژوهشیمقدمه: التیام زخم، فرایند طبیعی ترمیم بدن پس از آسیب می‌باشد. با توجه به ظرفیت آنتی‌اکسیدانی بالاو اجزای مؤثره فراوان، هدف از این مطالعه، بررسی تأثیر عصاره‌ی گلپر بر ترمیم زخم پوستی تمام ضخامت برشی در موش صحرایی بود.روش‌ها: پس از ایجاد زخم در 60 سر موش صحرایی، حیوانات به چهار گروه شاهد، کرم پایه، تیمارهای 1 و 2 (عصاره 5 و 10 درصد گلپر) تقسیم شدند. داروها روزانه و به مدت 14 روز استفاده شدند. در روزهای 7، 14 و 21 پس از ایجاد زخم، از محل ضایعه جهت بررسی هیستوپاتولوژیک و آزمایش‌های بیوشیمیایی نمونه‌برداری گردید.یافته‌ها: درمان با عصاره‌ی گلپر به ویژه عصاره‌ی 10 درصد، باعث کاهش قابل توجه ناحیه‌ی زخم در مقایسه با گروه شاهد شد. علاوه بر این، عصاره‌ی گلپر تعداد لنفوسیت‌ها را نسبت به گروه شاهد کاهش داد و تعداد فیبروبلاست‌ها را در مراحل اولیه و تعداد فیبروسیت‌ها را در مراحل بعدی بهبود زخم افزایش داد. همچنین ایجاد اپی‌تلیوم مجدد، نظم بافتی، الیاف کلاژن با بلوغ بیشتر و رگ‌های خونی با اندازه بزرگ، در گروه‌های تیمار بویژه عصاره‌ی 10 درصد در مقایسه با گروه شاهد بهبود مشخصی را نشان دادند. عصاره‌ی گلپر، میزان هیدروکسی پرولین و گلیکوزآمینوگلیکان‌ها را در مقایسه با گروه شاهد افزایش داده و نیز موجب افزایش ظرفیت آنتی‌اکسیدانی تام و کاهش میزان مالون‌دی‌آلدهید در بافت زخم گردید.نتیجه‌گیری: استعمال عصاره‌ی گلپر، بویژه عصاره‌ی 10 درصد در روند التیام زخم مؤثر است. این ویژگی می‌تواند مربوط به اثر عصاره بر عروق خونی، تعدیل فاز التهابی، افزایش کلاژن و گلیکوزآمینوگلیکان‌ها و کاهش استرس اکسیداتیو باشد