بررسی داستان کوتاه معصوم اول اثر هوشنگ گلشیری بر اساس مؤلفه‌های روایت‌شناسی ساختارگرای ژرار ژنت

Abstract

بررسی داستان معصوم اول، اثر هوشنگ گلشیری با روش تحقیق ساختاری، با استفاده از آرای روایی ژنت در مؤلفة زمان نشان داد نقل رخدادها در متن روایی تفاوت‌ اندکی با سطح داستانی دارد. متن جز در سه رخ‌ داد زمان‌پریشی چندانی ندارد و دارای نظم تقویمی است. برد زمان‌پریشی به سمت گذشتة نزدیک و در چند مورد به سمت گذشتة دور، دامنة زمان‌پریشی مشمول بر زمان اندکی است. متن برخوردار از شتاب مثبت است. بسامدها از نوع مفرد، مکرر و بازگو است. در مؤلفة وجه، نویسنده برای استفاده از فاصله، از گفتار مستقیم، گفتار غیر‌مستقیم، گفتار غیر‌مستقیم آزاد و سخن روایت‌شده بهره ‌برده است. راوی از نقش‌های ارتباطی، گواهی‌دهنده و ایدئولوژیک برخوردار است. کانون‌های صفر، کانون درونی از انواع ثابت، متغیر و چندگانه و کانون خارجی مطابق طبقه‌بندی ژنت در روایت موجود است. در مؤلفة صدا، مؤلف، در روایت درون‌داستانی از نوع اول شخص، منِ ضمنی، منِ عینی و منِ قهرمان و همچنین دوم شخص و در روایت برون‌داستانی از دانای کل نمایشی بهره‌ برده است