Taha Toros Arşivi, Dosya No: 31-Aşık Veyse

Kurdakul, Şükran

Istanbul Sehir University Repository

SAYFA
15
BU AŞAMADA
ŞÜKRAN KURDAKUL______
Aşık Veysel 10 0  Yaşında
Aşık Veysel 100 yaşında.
Bizim kuşak Veysel’i Ülkü dergisinde çıkan (1941-49) 
şiirleriyle tanıdı. Yeni edebiyat hareketinin şairi, öykü 
yazarı, eleştirmeniyle kendini ortaya koyduğu yıllar... 
Hayranlarının “ Tanrı Şair”  olarak niteledikleri Yahya 
Kemal’in Sonbahar, Uçuş, Endülüste Raks vb gibi ünlü 
şiirleri de bu dönemin ürünü. Hapisteki Nazım Hikmet’in 
Kuvayı Milliye Destanı da. Faruk Nafiz Çamlıbel, Orhan 
SeyflOrhon, Yusuf Ziya Ortaç gibi I. Hececilerkuşağının 
yıpranmış şairleri bildiklerini okuyorlar.
Bu hızlı değişmeler döneminde yayımlanan ilk kitabı 
Deyişler’le (1944) köyden kente yeni bir ses olarak ulaştı 
Veysel. Cahit Külebi’nin belirttiği gibi doğadan izlenim­
ler çoğu şiirine yeni renklerle yansıyor, Sıvaslı ozan ya­
şamının ikinci kırk yılında şiirin kapılarım zorluyordu.
Ezgiyle bütünleşmesine karşın, ezgiden bağımsız bir 
güzellik..
Veysel’i öteki ozanlardan ayıran belirgin özellik buy­
du bence.
Kimi şiirlerinde, doğada ve toplumda görülen çelişki­
lerle oynayarak düşünürlüğünü ortaya koyarken özgün 
dizeler yarattı Veysel.
“Sen bir ceylan olsan ben de bir avcı 
A vlasam çöllerde saz ile seni. ”
“Ben bir çoban olsam, sen de bir koyun 
Beslesem elimle tuz ile seni."
"Balık olsan takla dönsen deryada 
Düşür sem toruma bez ile seni. ”
Ahmet Kutsi Tecer, Veysel’i "Çağdaş bir sanatçı ola­
rak” gördüğünü belirtirken, “Sazına, sözüne zamanının 
renklerini getirdiğini”  yazıyordu. Bence yalnız uzak 
Anadolu insanının duyarlığından ses getirmesinden 
kaynaklanmıyor çağdaşlığı. Hece ölçüsünü kullanması­
na karşın geleneksel yapılarda kalıplaşmış öğelerden 
kurtulmayı başarıyor Veysel. Bu nedenle çağdaş dizele­
re sık rastlıyoruz şiirinde.
“Çırpınıp içinde döndüğüm deniz,"
“ Yıllarca aradım kendi kendimi”
“Bir küçük dünyam var içimde benim”
“Şekilsiz, gölgesiz canlar, nefesler 
Duyulan ne duyuran ne duygu ne. ”
Veysel, bir şiirinde “Karacaoğlan. Dertli, Yunus soyum 
var - Mansura benzer bazı huyum var ” diyerek kültür mi­
rasına sahip çıktığını belirtmişti. Yer yer mirasçısı oldu­
ğu ozanların ve "Tasavvuf aşkı şehidi" olarak nitelenen 
Hallaç el Mansur’un yarattığı geleneğe uyarak toplum­
sal yergi ile sitem sınırlarında gezinir.
"Ne var ise sende bende 
Aynı varlık her bedende 
Yarın mezara girende 
Sen toksun da ben aç mıyımT 
Çağdaş Türk Edebiyatı’nda şöyle yazmıştım Veysel 
için:
“Birçok şiirinde toprak ve saz varoluşunun simgeleri 
gibidir. Onlarla, yaratmayı ve değişmeyi duyar çünkü. 
Rengi ve ışığı görmeden duyumsar değişmekte olanı. 
Böylece iki yaratıcı öğenin, toprakla sazın gerçekliğinde 
kendi kendisini algılar. Bu algılarla direncini kazanarak 
evrenini yaratıyordur. 'Bir küçük dünyam var içimde be­
nim ’ derken bilir bu evrenin zenginliğini."
21 yıl oluyor Aşık Veysel öleli. Yeni kuşakların da uzak 
durmadığını görüyoruz yarattığı evrenden.
Taha Toros Arşivi


Aşık Veysel 100 yaşında

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository