مقدمه: به دلیل عدم وجود مطالعات کافی و معتبر در خصوص مشکلات نظام مراقبت عفونتهای آمیزشی، تصمیمگیری مبتنی بر شواهد امکانپذیر نیست. لذا ارزشیابی برنامه با استفاده از رویکرد کیفی در خصوص نقاط ضعف و قوت و همچنین یافتن راهکارهای مناسب ضروری به نظر میرسد.
روشها: این مطالعه با ترکیبی از چند رویکرد (کیفی و کمی) انجام شده است. به منظور ارزشیابی دو سویه وضعیت نظام مراقبت عفونتهای آمیزشی از دو منظر مقابل هم، شرکت کنندگان از دو گروه یعنی کارشناسان ایدز و بیماریهای آمیزشی در تمام سطوح به روش هدفمند و درمانگران مرتبط با این بیماریها در بخش دولتی و خصوصی به روش آسان وارد مطالعه شدند. برای گروه اول از دو روش مصاحبه عمیق و چک لیست و برای گروه دوم از پرسشنامه باز ساختار یافته استفاده شد. اطلاعات کیفی به روش تحلیل محتوا گروه بندی و خلاصه شدند. اطلاعات کمی با استفاده از آمار توصیفی تجزیه و تحلیل شدند.
نتایج: بسیاری از مبتلایان به دلایلی از جمله شرم، انگ اجتماعی، دریافت داروی بدون نسخه، عدم رضایت از خدمات و هزینه بالای آزمایشها، برای درمان به مطب یا مراکز درمانی مراجعه نمیکنند. نظام مراقبت عفونتهای آمیزشی در ایران بیشتر تحت تأثیر تهدیدها و نقاط ضعف قرار دارد. مهمترین نقاط ضعف، مشارکت پایین بخش خصوصی از یک منظر و سوء مدیریت و محدودیت بودجه در سیستم بهداشتی از منظر مقابل بود. نقطه ضعف مشترک در دو گروه نیز ضعف در نظام گزارشدهی جاری است.
بحث و نتیجهگیری: پیشنهاد میشود که به منظور توانمندسازی و ارتقاء همه جانبه نظام مراقبت عفونتهای آمیزشی و با توجه به توصیه سازمان جهانی بهداشت یک دستورالعمل براساس نظرات و تجربیات کارشناسان و ذینفعان و پس از مرور نظاممند مطالعات انجام شده در کشور تهیه شود.
واژگان کلیدی: نظام مراقبت، بیماریهای آمیزشی، ایرا
