Sertelli, İskender F.

Istanbul Sehir University Repository

>  >4*» t V
P reveze zaferinin 4 0 4  ncii yıldönümü münasebetile;
Büvük Türk Amirali 
Barbaros Havreddin
"  B a rb a ro su n  b a şın ı getirene 
k ız ım ı vereceğim !
• • ■ « • M * • ■ » • • ■ ■ ■  ■ • ■ • « « « • ■ « « • • • • M , , m » • • • ■ • • » # » » ■ ■ « » » » d *  a
: Barbaros, Preveze önlerinde Anderya Deryanın donan. :
i masını mahvetmeden cok seneler önce, Cezair sahille.
rinde beşinci Şarlin gemilerini kac defa ve nasıl
■  ■ * »
perişan etti?
Y a z a r  İSKENDER F. SERTELLİ
Bugün, büyük Türk amirali 
Barbaros Hayreddinin temin etti­
ği Preveze muzafferiyetinin 404 
üncü yıldönümüdür. Her sene bu* 
gün büyük ve aziz ölünün meza, 
rmda tören yapılır ve birçok nu­
tuklar söylenir, Preveze harbine 
ait hatıralar anlatılır.
Matbuat sütunlarında da her 
yıl bütün Türklerin göğsünü ka­
bartan bu büyük deniz muzaffe- 
riyeti hakkında uzun yazılar inti. 
şar eder ve halkımıza çok faydalı 
malûmat verilir.
Ben bugünkü yazımda, her yıl 
olduğu gibi, Preveze muzafferiye* 
tinden bahsedecek değilim. Bence, 
Barbarosun, kaptan paşalık dev. 
rinden çok önce Cezairde temin 
ettiği çok şanlı öyle muzafferi, 
yetler vardır ki.. Hattâ bunlardan 
birinde İspanya kralı beşinci Şar. 
İm bile denize dökülüp boğulma­
sına ramak kalmışken, bir yelken, 
li ile güçlükle kurtulduğunu görü* 
rüz.
Bu dar ve küçük sütunlar için, 
de kısaca o büyük deniz muzaf. 
feriyetlerinden bahsedeceğiz.
Barbaros Hayrettin
Barbaros Hayreddin Cezair bey. 
lerbeyidir. Kanunî Süleyman ta. 
raimdan kendisine “Hayreddin” a. 
di verildiği güne kadar Barbaros, 
hakikî adı olan Hızır bey diye a* 
nılırdı. Barbaros ve kardeşi Oruç 
Beyin sakallan kırmızı olduğun­
dan kinaye olarak AvrupalIlar ta. 
rafından kendilerine “Barb roz„ 
Hattâ Oruç Bey daha evvel şehit 
olduğu için, Hızır beye İspanyol, 
lar (İkinci Barbaros) derlerdi.
Cezairin Halkulvaad kalesine 
hâkim olan Hızır bey, İspanyol 
donanmasını bu sularda birkaç ke­
re perişan etmişti. Bir gün be - 
şinci Şarlm da rakip olduğu bir 
donanma Cezair sahillerinde gö * 
ründü. Donanma kumandanı ami . 
raî Hügo kaleyi kolaylıkla zapte- 
demiyeceğini anlayanca, Hızır be­
ye şöyle bir teklifte bulunuyor:
‘‘Donanmamızın azamet ve hey­
beti karşısında mukavemet göster­
menin cinnetten başka bir şey ol­
madığını sen de takdir edersin! 
Beyhude yere kan dökülmesine 
meydan vermeden kalenin derhal 
müttefiklere teslimine muvafakat 
edersen, seni istettiğin memlekete 
sağ olarak göndermeyi vaadedi- 
yornm! Aksi takdirde kelleni göv 
denden ayıraeağmıa emin olmalı­
sın.
Amiral Don llugo 
de Moneada,,
Hızır Bey bu teklif karşısında 
hiç tereddüt göstermiyor ve nıa:- 
yetile birlikte kaleyi son neferi, 
ne kadar müdafaa edeceklerine 
yemin ediyor.
Bir taraftan Hızır Beye yardıma 
gelen bazı Arap kabileleri de şe* 
hir tarafından akma başlıyorlar.
Hızır bey amiral Hügonun tek. 
lifine bir Arap kayıkçısı vasıta, 
siyle şu cevabı gönderiyor:
“Selefiniz Marki de Gumar ce­
napları da tipimi sizin gibi kuvvet­
li bir donanma ile üzerimize sal­
dırmışlardı! Ne yazık ki, gerek o.
gerek ondan evvelki Diego size, '  
Türk ölmeyince sırtı yere gelmi- 
yeceğinj ve ayağı bastığı yerden 
çıkmıyaeağını söylemişler! Bunu 
hir defa da sîz deneyiniz!”
Beşinci Şarl bu cevap üzerine 
hücum emri verince, harp başla, 
mıştı. İki taraf da biribirine ateş 
ve ok yağdmyordu.
Amiral Hügo çok mağrur bir a. 
damdı, Hızır beyin cevabından 
fena halde hiddetlenmişti. îspan - 
yol denizcilerine:
“—  Ölüm var., dönmek yok.,,
Demiş ve şiddetli hücumlar baş­
lamıştı. Liman sahiline kadar yak* 
laşan gemilerden atılan gülleler 
mütemadiyen kaleyi dövüyordu.
Kalede iki büyük top vardı. Ok. 
çular da Hızır beyin en güzide ni. 
şancılarıydı. Hepsi de mazgalların 
arkalarından Ispanyollara ok ve 
gülle yağrıdıyorlardı.
İspanyol denizcileri çok yakm sa 
killere kadar sokuldukları için, bu 
beklenilmiyen mukabil müdafaa 
karşısında pestil gibi birer birer 
denize seriliyorlardı.
Bu hücum esnasında kale içinde 
beş yüzden fazla Türk denizcisi 
yoktu. Şehir içindeki araplar ve di­
ğer muharipler deniz hücumlarına 
müessir olamıyordu.
Ispanyollar — kendi tarihlerinde 
zlkredildiğine göre—  ilk hamlede 
devam eden dört saatlik bir hü­
cum esnasında yedi binden fazla 
telefat vererek ateş kesmişler ve 
geri çekilmişlerdi.
Isanyol denizcileri ve muharipleri 
bu muharebede o kadar yılmış ve 
o kadar yorulmuşlardı ki, yanında 
bir damla su diye haykıran yaralı 
arkadaşlarına başını çevirmeğe bile 
mecalleri kalmamıştı.
Kaleden bu vaziyeti gören Türk 
eengâverleri sevinç ve neşe içinde 
bağrışıyorlardı.
Amiral Hügo bir taraftan:
“— Bunlar insan değil, şeyta 
nın oğullarına benziyorlar. Ölüm, 
korku nedir bilmiyorlar!,,
Diyor, bir taraftan da, araların­
da kaybolan kralı aramağa başlı - 
yordu.
Zira o sırada talihin, bir cilvesi 
olarak, deniz de kabarmağa, müt­
hiş bir frrtma başgöstermeğe baş­
lamıştı. Küçük galiler birbirine çai 
pıp parçalanıyor; yaralanıp geri 
hatta çeküen büyük yelkenliler 
batma tehlikesi karşısında nereye 
iltica edeceğini bilmiyor, şaşkın 
bir halde dalgalar arasında boeab. 
lıvordu.
Halbuki bundan bir yıl önce, Bar­
baros kardeşlere meydan okuyası 
bir başka İspanyol amirali (Mar­
ki de Gumar) imparatora gönderfü- 
ği bir mektupta:
“Türkler, Cezayir'de son günleri­
ni yaşıyorlar!,, demiş ve bunu, tah 
kir maisadiyle Hrzır beye de du - 
vurmak frrsatmı bulmuştu.
Yine aynı amiral: “Barbarosun 
başmı bana getirene kızımı verece­
ğim!,, tarzında ilânlarla Arapları 
da tahrik etmekten geri durma . 
mış, fakat, İliç bir Arap kendinde 
bu cesareti görememişti.
Kral Beşinci Şarlin, Markiye ce­
vap olarak o zaman gönderdi mek­
tup ta denizcilik tarihimizde mü - 
him bir kıymet fade eder :
“Avrupa senin ve maiyetindeki 
kahramanların kılıçlarının parıltı - 
sini uzaktan görüyor ve hepinize 
muvaffakiyetler diliyor. Cezayir) 
bu belâdan kurtarmağa muvaffak 
olursan, cihan tarihinde şerefli ve 
unutulmaz bir nam bırakacak ve 
AvrupalIların ebedî minnettarlığını 
kazanacaksın!,.
Halbuki, kralın teşvikilyc Bar - 
barosa hücu meden Marki de Gu. 
marm donanması da (Halkulvaad) 
kalesi önünde perişan olmuş ve 
Marki yaralanarak canını zor kur­
tarmıştı.
İşte bu hezimetten bir sene son­
radır ki, kral seksen parça gemi 
ile amiral Hügonun kumandasında 
Cezayir sularma geliyor., o da ö- 
tekiler gibi perişan oluyor ve kü - 
çıik bir yelkenli ile —hin müşkü­
lât içinde—  Venedik sularına ilti. 
ea ederek canmı kurtarabiliyor.
Taha Toros Arşivi


Preveze zaferinin 404'üncü yıldönümü münasebetile:Büyük Türk amirali Barbaros Hayreddin

http://openaccess.marmara.edu.tr//bitstream/11424/137157/3/001584606010.pdf

Preveze zaferinin 404'üncü yıldönümü münasebetile:Büyük Türk amirali Barbaros Hayreddin

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository