Taha Toros Arşivi, Dosya No: 109-Hasan Ali-Can Yüce

Unat, Faik Reşit

Istanbul Sehir University Repository

“Unutulmayan bir Bakan,4 olarakJ 
hizmet verirleriy le Yücel Eyi/tfın 
hayatımıza^tşık juianlar/ araş 
daima ihatırlamt&akfır
M. Eğitim Bakanı 
Haşan Âli Yücel
Faik Reşit inat
T_I ASAN Ali Yüceli h»y»t, neşe ve sıhhat taşan ve ölümü hiç akla getirmeyen varhğiyle bir
* * g iin  önce İstanbul'da bırakmış, Pazar akşamı Ankara'ya dönmüştüm. Meğer bindirim taksi 
nin radyosundan duyacağım ilk ses onun ölüm kara haberi olacakmış. Ne acı. İnanamadım. Ken­
disinden ayrı Lirken yüzümü okşayan elinin dost temasivle yarım asırlık bir arkadaşlığın sıcaklığını 
taşıyan bakışlarının canlandığı hafızamda, onun değil yirmi dört saat sonra, hatta herhangi bir p:n 
öleceğim, bizi kendisinden yoksun bırakacağını hatırlatan hiç bir iz yoktu. Daha dört gün örer 
İstanbul’a giderken trende dört eski arkadaşı bir masa çevresinde toplıyan tatlı bir sohbe'in 
«mir-i kelâm»!, Cuma ve Cumartesi günlerini dolduran TJneseo Yönetim Kurala çalışmalarının, 
kaynağı geniş kültüriyle engin tecrübeleri olan ger çekçi düşünce ve yapıcı teklifleriyle en verimli 
bir yol göstericisi olarak onun sevimli yüzü gözlerimin önünde durııy-ordu. Gittikçe derinleşen 
acısiyle kalbim burkula burkula eve vardım. Kara haberin benden daha önce, onu benim kadar 
seven karımın da yüzünü soldurmuş olduğunu gördüm. Kuruyan göz pınarlarımız yana yana 
onu andık ve düşündük.
T_T ER şeyden önce bir dost
^  ve arkadaş bellediğimiz bu 
samimi insana bizi bağlıyan çe 
şitli duygular ve hâtıralar var 
dı. Bu duygularda ortak oldu­
ğumuz yakınlar ve dostlarla yap 
tığım ilk temaslar. Yücel Anka­
ra'sının nasıl bir elemle matem 
le boğulduğunu pek çabuk öğret 
ti. Trende gelirken Öncü’de 147 
ler lıakkındaki yazışım okumuş 
tum. Pazartesi günü Dünya’da 
çıkacak, meğer son yazısı ola 
çakmış, «Garbe yönelme nedir?» 
başlıklı makalesinden de gider­
ken trende uzun uzun bahset­
miş, Ankara’ya dönünce bu ko 
nuda bir konferans serisine baş 
lamak karar ve hazırlığında oldu 
ğunu anlatmış ve kendisine bu 
vesile ile haber vermiş olduğum 
bir konferansın metnini de Anka 
ra’ya dönünce bulup vermemi is 
temiş, hattâ Cumartesi günü bu 
arzusunu bir defa daha hatırlat­
mıştı. İnandıklarına başkalarım 
da inandırmak ve muasır kül­
tür temelimizin gerçek dayanak­
larım fikir çevrelerimize benim 
setmek konusunda, âdeta yeni 
bir kampanyaya girişmek kara­
rında idi.
Yücelin ölümü vesilesiyle, hiç 
şüphesiz, onun insan vasıfların- 
lannda özelliklerinden bir çok 
dostlan, edebiyatımızda ve fik 
riyatımızdaki yerinden ve eserle 
rinden bu alanlan yetkilileri.
Milli Eğitime ve Türk sanatiyle 
irfanına hizmetlerinden de eği­
tim, sanat ve kalem adamlan 
mız pek çok bahsedecekler; ya 
şmdan çok genç olan ve vaktin­
den çök önce ölmüş bulunan 
ve kendisinden gelecek günler 1 
;in pek esaslı hizmetler bekle­
nen bu seçkin memleket çocu- 
ğı.nun müstesna değerlerini a- 
nacaklar ve tanıtacaklardır. İlk 
gençlik çağından beri onu tam 
yan eski bir arkadaşı, aynı ku 
şaktan bir meslektaşı, sekiz yı­
la yaklaşan Bakanlığı sırasında 
maiyetinde bulunan güvenini 
kazanmış iş arkadaşlarından bı 
yakınlığı ve sıcaklığı unutulama 
vacak bir dostluğun bağlılığiy- 
le içim sızlayarak yazdığım su 
bir kaç satın, ben de Yücelin 
Milli Eğitim Bakam olarak Ma 
arif tarihimizde tuttuğu ve tuta 
cağı müstesna yeri belirtmekle 
tamamlamak istiyonım.
on yedisi Meşrutiyet yıllarında, 
yine on yedisi i 95** ye kadar Mil 
lî Mücadele ve Cuhmuriyet dev­
rinde, altısı Bayar • Menderes 
idaresinde ve üçü de son Millî 
İnkılâp safhamızda olmak üzere 
asil olarak altmış iki zat, tarih 
karşısında, memleket irfanının 
sevk ve idare sorumluluğunu 
yüklenmiş bulunmaktadır. Ara
larında uzun zaman ve müteaddit haline getirmeyi gerçekleştirmek
1857 den bu yana
T ÜR]v ,
defalar bu sandalyada oturmuş 
olanlar bulunduğu gibi, vazife 
süreleri günle sayılabilecek ka­
dar kısa olanlar da vardır. Bun 
lar arasında 10 sene 7 ay 10 gün 
Maarif Nazırlığı yapan ve ken­
disinden âtiye «Mektepler olma 
saydı Maarifi ne güzel idare e 
derim» meşhur esprisiyle Ka­
dıköy'ündeki iki mütevazI Orto 
Okul binasından başka bir iz kal 
mıy-n Zühtiı Paşa <1833 . 1902) 
ile ür 'defa 9 sene S av 2.1 gün 
nazırlık eden ve hizmetleriyle il 
mî şahsiyeti şükran ve hürmet 
le daima anılmaya değer bulu­
nan Miinif Pasa ,(1830 • 1910) 
dan sonra, işe haşladığı ve ayrıl 
di günler harir, 7 «ol "a y  7 gün 
(28.XII.1938 - 5.VIII.1946) süren 
Bakanhğiyle Yücel, üçüncü gel
mektedir. Ve hiç tereddütsüz söy leceğine ışık tutanlar arasmda 
V KİYE’de Milli Eğitim lenebilir ki. miisbet ve verimli hâtırasının daima yaşayacağına
-İni bîr Bakanlık kuru işleriyle MİIU Eğitim tarihimizde emin ve müsterih olması gerek
cati, Reşit Galip Beyler. Vasıf 
Çınar ve Saffet Ankan) biridir 
Yücel, nasip olduğu takdirde, 
her biri bir Bakanın hizmet 
devresine şeref verilmesi olacak 
bir çok işleri başarmış, gerçek 
leştinr.iş veya çığırım açmış, 
Milli Eğitim Bakanlığını her ba 
kı-r)'i?.n memleket kültür ve ir­
fan bayatının nazımı bir organ
yolunda pek çok emek harca­
mış, kendisini çok sevdiği mil 
letinln hizmetine adamış; en çok 
pp.slf olmak zorunda kaldığı 
günlerde bile kalemiyle ve ol­
gun fikirleriyle meslek hayatı­
mıza ve fikriyatımıza ışık tutu 
cu çaVmalardan bir an geri 
durmamı? mutlu fanilerden 
Hakşinaslık ölçülerinin ta­
raf tutulmadan kullanılmasını 
ister ve kendi hizmetleri için 
de. nek he.klı olarak, bunu bek 
lerdi. Hayatında «adı söylen- 
miyen Bakan» mevkiinde kalma 
nın onu zaman zaman üzdüğü 
bir gerçektir. Fakat artık tari 
hin malı olan onrn fani varlığı 
m, «unutuJmıyan bir Bakan» o- 
larak. hizmetleriyle ve fikirleriy 
le Mili! Eğitim hayatımızın ge-
larak 1 iaresine başlandığı 1897 
den b" yana on dokuzu Tanzt- 
t viutlaklyet ’önemind",
adları ilk akla ge’ebllecek olan
dokuz Bakandan ; Kental. Saf­
fet. Münif Paşalar, Siikrü. Ne
tlği inancıyla, ve*«-ı toprakları­
na emanet ediyoruz.
Nur İrinde yatsın.
Taha Toros Arşiv!


M. Eğitim Bakanı Hasan Ali Yücel

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository