Taha Toros Arşivi, Dosya No: 34-Haldun Taner.



Not: Gazetenin "Evet/Hayır" köşesinde yayımlanmıştır

Akbal, Oktay

Istanbul Sehir University Repository

EV ET/HAYIR
OKTAY AKBAL
Haldun Ölesi D e ğ il...
Kimi zaman kalem elinizde kalıverir. Yazı makinesinin tuşla­
rına parmaklarınız yapışır... Ne diyeceksiniz, ne yazacaksınız? 
Hangi anıyı, görüşü, düşünceyi, izlenimi belirteceksiniz? ölüm 
gerçeğini benimsemek olası mı hemencecik? Sokağa çıksa­
nız, BabIali’ye inseniz, Kadıköy vapuruna binseniz, bir dost 
evinde, bir sanat toplantısında, bir seçici kurul oturumunda o 
kişiyle, o yılların kaynaştırdığı arkadaşınızla karşılaşacaksınız, 
görüşeceksiniz, öpüşeceksiniz... öyle gelir size. Zordur ölü­
me alışmak.
Haldun Taner’i kırk yıldır tanırım. Tanırdım mı demeli? Geç­
mişe mi karıştı her şey? Bir insan son soluğunu verince her- 
şey ‘tarih’ mi olur? Ben, aramızdan ayrılma sayarım dostların, 
arkadaşlann ölümünü... Bir geziye çıkmıştır, uzak yakın bir yere, 
bir gün dönecektir, yeniden konuşacak, yazacaktır. Hep böyle 
hayal ettim, Sait Faik’i de, Orhan Kemal’i de, Orhan Veli’yi de, 
Ziya Osman’ı da, özdemir Asaf’ı da, daha nice sanatçı dostla­
rı... Bu beklenti, bizim de o yolculuğa çıkacağımız güne dek 
sürecek...
Donup kaldım öylece. Haldun Taner adını yazdım. Gerisi yok. 
Bunca yıldır yazan bir kişi için herhangi bir konuda bir şeyler 
söylemek kolaydır. Ama yapay olmamalı, içten olmalı, gerçek 
duyguları belirtmeli... Her şeyden önce ölüm gerçeğini içimi­
ze sindirmeli... Sonra o kişi, o kişinin ürünleri, kişiliği üzerin­
de düşünceleri belirtmeli... Bunun için de belirli bir sürenin geç­
mesi, duyguların yerli yerine oturması gerekir. Bir yazarın ölü­
münden sonra hemence yazılan yazılar daha çok duygusal­
dır... Ama duygusal olmamak da güçtür.
Dün Haldun’u toprağa verdik. Gerçek Haldun ise yaşıyor. Yal­
nız içimizde değil. Bugünün, gelecek kuşakların arasında ya­
şıyor, yaşayacak. Bir sanatçı kolay kolay yitip gitmez. Yapıtları 
okunduğu, arandığı sürece yaşamın içindedir. Öyküleri her yeni 
kuşakça okunduğu, oyunlan sahnelendiği sürece yaşamdadır. 
Haldun Taner de, daha önce yitirdiğimiz büyük öykücüler gi­
bi, Sait Faik, Sabahattin Ali, Orhan Kemal gibi ölümsüzlük çiz­
gisine ulaşmış bir yazardır. Bakın Sait’in de, Orhan’ın da, Sa­
bahattin Ali’nin de kitaptan sık sık yayımlanıyor; seçkilerle, okul 
kitaplanyla, TV, radyo yayınlanyla genç kuşaklann karşısına çı­
karılıyor. Yani, yazarlar, gerçek değer taşıyan sanatçılar kolay 
kolay ölmüyor. Onları hiçbir güç yok edemiyor. Sanatın üstün­
lüğü, sanatçının gücü, ölümü yenmesindedir.
Haldun Taner'le ilgili anılarımı daha sonra yazabileceğim. 
Sayısız anı var birbiriyle yarışan, ta 1947’den bu yana; Haldun 
Taner’in ilk öykülerini 7  Gün’ dergisinde okuduğumdan bu ya­
na... ilk öykü kitabı ‘Tuş’... “Yeditepe’de bu yeni öykücüyü al­
kışladığımı anımsıyorum. Klasik öykü türünde, ama yepyeni bir 
kişilik... Sonra ‘Şişhaneye Yağmur Yağıyordu’; ‘On İkiye Bir 
Var” ; 'Ayışığında Çalışkur’ ‘Sanşo’nun Sabah Yürüyüşü’... Yep­
yeni, etkileyici öykülerini anımsıyorum, en başta ‘Konçinalar’ı... 
Sonra oyunlar, denemeler, gezi notları, köşeyazıları...
Büyük yazarların arkalarında bıraktıkları yapıtların yorumu, 
değerlendirilmesi gelecek kuşakların işidir. Eleştirmeciler, ya­
zın tarihçileri, incelemeciler Taner’in ciltlerce yapıtını elbette 
ki gereği gibi yargılayacaklar, Türk yazın tarihinde hak ettiği 
yeri vereceklerdir. Bence Taner, daha bugünden çağdaş yazı­
nımızın, özellikle öykücülüğümüzün bir klasiğidir. Bunu ken­
dine vergi anlatımına, kişiliğine, öykülerinin insancıl özüne 
borçludur.
“Ben doğuştan alçakgönüllü bir İnsanım. Adeta hasta dere­
cede. İmkân oldukça kendimden hiç konuşmam. Kendi ‘Ben’i- 
mi içimden çıkarayım ki. içime daha çok dünya sığsın isterim" 
diyordu bir konuşmasında... Ben de bir yazımda şöyle yazmış­
tım: “ Taner'in kitaplarını yeni baştan okudum. Pek çok öyküyü 
eskimemiş buldum. Aradan geçen otuz yıl içinde belki de da­
ha da değerlenmiş, tat ve anlam kazanmışlar. Taner kendine öz­
gü bir öykücüdür. Klasik denilebilecek bir öykü türüne yatkın, 
ama kendine vergi humour gücünden yararlanarak apayrı bir 
kişilikle yazın dünyamızda yerini almış bir sanatçı."
Böyle yazarlar gerçek anlamda ölmezler. Şu gelip geçici ya­
şamdan yalnızca ayrılırlar. Bize acı veren onun bundan sonra 
yeni ürünler verememesidir. Ama ardında bıraktıkları, okurla- 
nna verdikleri apayrı bir dünya vardır. Bugünün, yarının kuşak­
ları bu büyük armağanın değerini elbet bileceklerdir.
Taha Toros Arşivi


Haldun ölesi değil...

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository