Taha Toros Arşivi, Dosya No: 69-Faik Ali - Munis Faik Ozansoy.

Not: Derginin "Düşündüğüm Gibi" köşesinde yayımlanmıştır

Ozansoy, Munis Faik

Istanbul Sehir University Repository

r---------- n
V il: 2, Sayı : 22
1 Şubat 1952
V__________ )
HİSAR
Tihiî ¿mat&Mnyat'İhtyisi
t---------- N
Yıllığı: 3 lira 
Altı aylığı: 170 Kr.
Adres : P. K. 356 
Ankara
v_________ J
İ3ü$ürtciüğüm Çibİ
YİNE TENKİT ÜZERİNE
Yeni yılın eşiğinde, 1951 in bize bırak­
tığı edebî miras üzerinde düşünürken, en 
cılız tarafımız yine tenkittir demiş; hattâ, 
daha ileri giderek, bütün bir sene içinde 
kafalarımızın herhangi bir fikir ve sanat 
dâvası düşündüğünü isbat edecek bir eser 
gösterebilir misiniz ? diye sormuştum. Gös­
teren olmadı, çünkü yoktu. Bu derde bu­
gün de, bir kerre daha, dokunmak iste­
dim .
Gerçekten, sayısız şairlerimiz, birkaç 
hikâyecimiz, bir iki romancımız var da 
niçin bir tek münekkidimiz yok? Aman 
kimse alınmadan, başkaları itiraz etme­
den sözümü ben düzelteyim : Münekkidi­
miz değil, tenkidimiz yok diyecektim. 
Evet, münekkitlerimiz, hem de ünlü, yet­
kili münekkitlerimiz de var, fakat, buna 
rağmen, hâlâ edebiyatımızda tenkid, Batı­
lının anladığı mânada edebî tahlil ve ten­
kid eseri yok.
Eserin tahlilinden ziyade müellifine 
karşı duyulan hisse göre önceden verilmiş 
iyi veya kötü bir hükmün iki sütunu dol­
duracak ölçüde tekrarlanmasından ibaret 
yazılan hatırlıyanlara bu hükmüm garip 
gelmesin. Müelliflerinin bile bir daha ha­
tırlamak istemedikleri, başkalarının da 
unutmalarını tercih ettikleri için kitap ha­
line getirmeye cesaret edemedikleri o ya­
zılarda, tenkid denebilecek hiç bir görüş, 
fikir sayılabilecek hiç bir mütalâa bula­
mazsınız.
Munis Faik OZANSOY
Edebiyat artık bir süs, yalnız bir söz 
sanatı, bir kelime hüneri olmaktan çıkmış­
tır. Bugünkü cemiyetin bütün dertleri, id­
diaları, tek kelime ile dâvaları, adlî veya 
meslekî mahkemelerde değil, şiirlerde, ro­
manlarda, tiyatrolarda görülüyor; fikir­
ler, hattâ edebî eserlerden ve sahnelerden 
de taşarak, bulvar kahvelerine, kabare şar- 
kılanna kadar yayılıyor; her yerde, her 
zaman birbiriyle çarpışmak imkânını bu­
luyor. Biz ise, hâlâ, ünlü imzalar taşıyan 
eserlerde bir tek fikir bulamamaktan şi­
kâyetçiyiz.
Bu, niçin böyledir? Cevabı bence şu : 
Düşünmüyor, okumuyor, yalnız yazıyoruz. 
Düşünmüyoruz ki kendimize göre bir fik­
rimiz, okumuyoruz ki başkalarının düşün­
celeri hakkında bilgimiz olsun. Bu şartlar 
içinde, kendimize seçtiğimiz ad ister şair, 
ister romancı, ister münekkid olsun, eser­
lerimize kafamızın boşluğundan başka hiç 
bir şeyin aksedemiyeceği tabiîdir. Şairsek, 
veznin, kafiyenin —  yahut yenilerde oldu­
ğu gibi—  nüktenin yardımıyla fikirsizli­
ğimizi azçok gizliyebiliyoruz. Fakat nesir­
lerimizde kafamızın boşluğu, apaçık, gö­
rünüyor. Üstelik müsamahamız da yok. 
Kendimizde olmıyanı başkasında görünce, 
içimizdeki haset hemen inkâr şekline gire­
rek yazılarımıza aksediyor. Bizde tenkid, 
inkârın kılık değiştirmesidir; münekkid 
de, edebiyatın öteki kollarında — şiirde, 
romanda, hikâyede, tiyatroda.... —  başarı 
gösteremiyenin takma adı.
3
Taha Toros Arşivi


Yine tenkit üzerine

http://openaccess.marmara.edu.tr//bitstream/11424/132708/3/001584212010.pdf

Yine tenkit üzerine

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository