Taha Toros Arşivi, Dosya No: 177-Reşat Ekrem Koçuİstanbul Kalkınma Ajansı (TR10/14/YEN/0033) İstanbul Development Agency (TR10/14/YEN/0033

Durbaş, Refik

Istanbul Sehir University Repository

Unutulmuş kitaplar arasında
Bir 'Acı Su' kitabı
Reşad Ekrem Koçu’nun “Acı Su” 
adlı kitabı, Ustatın 24 şiirini bir araya 
getiriyor. Arka kapağında gerçek 
fiyatı çizilip üstüne bir etiket 
yapıştırılmış, tükenmez kalemle 1200 
yazılmış. Kitapçı benden 1000 lira 
aldı. Bu da şair indirimi herhalde.
REFİK DURBAŞ
Geçen gün Cağaloğlu’na çı­
karken “Üstat” Reşad Ekrem 
Koçu’nun “Acı Su” adlı şiir 
kitabmı yokuşun başındaki 
kaldırım kitapçısında görüp 
almasaydım “Üstat”ın şairlik 
yönünü az kalsın tanıyamaya- 
caktım. 42 sayfalık şiirleri bir 
solukta okudum ve hemen 
“Edebiyatımızda İsimler Söz- 
lüğü”ne baktım “Üstat” için 
neler yazılmış diye. Gerek 
Behçet Necatigil’in, gerek Şükran Kurdakul’un yaz­
dıkları birbirinin benzeriydi. Doğumu, ölümü, yapıt­
ları üç beş cümleyle anlatı­
lıyor, ikisi de şiirler yazdı­
ğını belirtiyor, ama “İstan­
bul Ansiklopedisinden 
“Dağ Padişahlarina ka­
dar birçok kitabımn admı 
verdiği halde şiir kitapları­
nın adına değinilmiyordu.
“Acı Su” bu açıdan da 
benim için bir sürpriz ol­
du.
Kitap “Koçu Yayınlan” 
arasında 1965 yılında ya­
yımlanmış. “Üstat”ın 24 şi­
irini bir araya getiriyor. Ar­
ka kapağında gerçek fiyatı 
çizilip üzerine bir etiket ya­
pıştırılmış ve tükenmez ka­
lemle 1200 yazılmış. Kitap­
çı benden 1000 lira aldı.
Şair indirimi bu da herhal­
de...
“Üstat”, şiirlerini altı bö­
lüm halinde toplamış. Bö­
lüm başlıklarını şöyle sıra­
layabiliriz: Deniz Türküle­
ri, Külhani Türküleri, Bir 
Portre, Üç Ağıt, Poşadlar,
Olker İçin. Kitabm son şii­
ri ise hiçbir bölüme girmi­
yor..Adı: Kaçak.
“Üstat”ın şiirleri çok mu iyi ve güzel? Türk şiiri uf­
kunda bir pırıltı taşıyor olabilir mi? Şiirimiz içindeki 
yeri nedir, bu yer tartışılabilir mi? Amacım bu türden 
soruların yanıtlarını aramak değil. Sanırım “Üstat”ın 
da böyle bir iddiası yok. Ama şu söylenebilir: “Üs- 
tat”ın düzyazılarındaki o doyumsuz lezzet, şiirlerin
Reşad Ekrem Koçu
de iç dokularına sinmiş gibi...
Söze ara verip “Köhne Kayık” başlıklı şiirini oku­
yalım şimdi:
“Koynumda bir âfeti devran var.
Kalem kalem parmaklı ayaklarının 
Bak eşsiz güzelliğine 
Bassın bağrıma derim.
Nakşı kalsın dövme gibi.
Hey bu köhne kayığın meçhul sahibi 
Allah ne muradın varsa versin. ”
“Üstat”ın şiirinin asıl özelliği, kendi yaşamının iz­
lerinde kaynağını bulması bence. Acıları, sevinçleri 
ve asıl sevgilisine olan kıskançlığı, şiirlerinin omur­
gasını oluşturuyor. Ama “Üç Ağıd” başlığını taşıyan 
şiirlerin ayrı bir özelliği var. Bunu da “Üstat”m kale­
minden okuyalım:
“Hüseyin çocuk Köprü başında oynar oynar ba­
lıklar satardı; sonra isteği üzerine delâletimle bir li­
man vapurunun büfesinde çırak olmuş ve bir gece 
bir lodos fırtınasında denize düşerek kaybolmuş­
tur. Garib, bahtsız çocuğa üç ağıddan biri ölüm ha­
berinin tezine yazıldı, İkincisi üç yıl sonra, üçüncü- 
sü de on yıl sonra büyük lodos fırtınalarında gece 
denizi aşarken ruhunu şâd etmek için yazıldı.” 
“Üstat”ın böyle iki notu daha var ki, biri özellikle 
onun yaşammdan da bir iz 
taşıdığı için önemli olabi­
lir. “Olker İçin” yazdığı 
birinci şiirin altına şöyle 
bir not düşmüş:
“Resimli Muhit dergi­
sinde Davud takma adı ile 
yayımlandı. Şâirlik iddia­
sında bir zâtın kendine 
mal ederek meclislerde 
okuduğu söylenir. ”
Buradan şunu öğreniyo­
ruz: “Üstat” kimi şiirlerini 
“Davud” takma adıyla ya­
yımlamış ve bu şiirler kimi 
şairler tarafından “çalın­
mış.” Bir başka notu da bu 
çalınma olayını kanıtlıyor:
“Bir mecliste okunmuş, 
dinleyenlerden biri son 
mısraları çalarak (Buraya 
o mısraları almakta yarar 
var: Güzel! / Senin için 
zar atılır, / Bıçak oynatılır, 
/ Cigaraya esrar, / Rakıya 
zehir katıkr.) Harman 
isimli bir dergide kendi 
lâfları arasında yayımla­
mıştır. ‘Mâlûmdur benim 
suhanim mahles istemez’ (Nedim. ”
Evet, “Üstat”ın suhanı mahlas istemez. Yolunuz 
bir gün Cağaloğlu’na düşerse kaldırım kitapçılarına 
bir göz atın. Kenarda köşede kalmış mutlaka bir 
“Acı Su” kitabı vardır. Bin liranıza kıyıp bu kitabı al­
madan geçmeyin... □
Kişisel Arşivlerde İstanbul Belleği 
Taha Toros Arşivi


Unutulmuş kitaplar arasında:Bir 'Acı Su' kitabı

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository