Taha Toros Arşivi, Dosya No: 78-Ahmet Haşim. Not: Gazetenin "Olaylar ve İnsanlar" köşesinde yayımlanmıştır.İstanbul Kalkınma Ajansı (TR10/14/YEN/0033) İstanbul Development Agency (TR10/14/YEN/0033

Pulur, Hasan

Istanbul Sehir University Repository

ÖLENLERİN ARKASINDAN...
IRK yıl boyunca, nice toplantıya 
katılıp, nice konuşmalar dinlemi- 
şizdir ama, en çok sıkıldıklarımız, 
ölenin arkasından, tabutu başın­
da, ya da onu anmak için düzenlenen 
toplantılarda yapılan konuşmalardır...
Hele rahmetliyi tanıyorsanız, hele de 
arkasından konuşanları da tanıyorsanız, 
üstelik tabutun içindekiyle, tabutun ba­
şında nutuk atan arasındaki ilişkileri de 
bi l i yorsan ız ,  
çok Kere içiniz­
den; ya "Sus be 
adam, kes pa­
lavrayı, rah­
metli şimdi ta­
butun kapağım 
aralasa, seni 
görse, sopayla 
kovalardı!" di- 
yesiniz gelir, ya 
da "Yahu bu 
yatan rahmetli­
yi, demek biz 
tanımamışız!" 
diye bağırası­
nız...
★ ★ ★
"N ER ED EN  
geldi şimdi bunlar aklına, bir pazar günü 
yazacak başka şey yok mu?" diyenler çı-
I Kacaktır...Ahmet Oktay'ın yeni çıkan "Baş Ya­
pıtından Nurullah Ataç bölümünü o- 
|  Kurken, aklımıza bunlar geldi... (x)
★★★
AHMET Haşim ölmüş, Eyüpsultan'a 
götürmüşler, mezarı başında neler söy- 
1 ¡enmiş neler, sağlığında şaire düşman o- 
lanlar, dostluk nutukları atmışlar, "Bizi 
bırakıp nereye gidiyorsun?" diye ağlaş- 1 mışlar, hele Nizamettin Nazif'in söyle­
dikleri, meğer Ahmet Haşim, Çanakkale 
Savaşı'nda topçu yüzbaşısıymış da, bir 
top atmış İngiliz dritnotunu batırmış da! 
Daha neler de neler!
Hele "Ahmet Haşim gibi bir şair acın­
dan öldü!" diyenler yok mu?
★ ★★
ERTESİ gün de Yüksek Öğretmen Oku-
Ilu'nda Ahmet Haşim'i anma töreni dü­zenlenmiş...Masanın üzerinde bir lamba bir de ka­ranfil, Haşim'in "Karanfil" şiiri var ya!
Biraz sonra ışıklar sönmüş, herkes aya­
ğa kalkmış, Chopin'in "Ölüm marşı"nı 
gramofonda çalmışlar, meğer bu marş 
karanlıkta ve ayakta dinlenirmiş!
★★★
Işıklar yanınca konuşmalar başlamış, 
biri kalkmış, ikide bir hıçkıra nıçkıra 
"Haşim'in şiiri okunurken insanın kula­
ğına keman sesi gelirdi!" demiş, bir fey- 
| lesof kalkmış, Ahmet Haşim'in "tahte - s 
- şuur"unu tahlil etmiş kimsenin pek bir 
şey anlayamadığı derin sözler etmiş... 
★ ★ ★
I
SIRA Nurullah Ataç'a gelince, zaten 
sinirleri tepesinde "Elimde değil, böyle 
şeylere dayanamam!" diye, homurdana 
homurdana kalkmış, önce masadaki ka­
ranfilleri eliyle uzağa itip, sandalyeye o- 
turmuş ve başlamış konuşmaya:
"Ahmet Haşim'i çok severdim; zama­
nımızın en iyi şairlerinden biri sayarım. 
Ama bu akşam çok bir şey söyleyemeye-
ceğim. Kederimden söyleyemeyeceğimi 
sanmayın: insanın kederi varsa, kendini 
tutamayıp ağlayacaksa evine kapanır, o- 
rada ağlar. Herkesin içinde bir konfe­
rans salonunda hıçkırmak ayıp şeydir. 
Hazırlanmadım da onun için söyleye­
meyeceğim.
★★★
DEMİN burada biri, Ahmet Haşim'in 
şiiri keman sesine benzer, dedi. İnanma­
yın böyle şeylere! Şiirden keman sesi 
gelmez. Şiirin keman sesine benzemesi 
ıstenilseydi şiire hacet kalmazdı. Keman 
çalardık, olur biterdi. Şiirin musikisi de­
mek, resim musikisi, mimarinin musikisi 
demek gibi bir şeydir. Hem Haşim'in şi­
irinde musikiden çok resim vardır. Res­
mi anlardı; şiirinde de kendisinin beste­
kar gibi duyguları içine kapılan bir adam 
değil, ressam gibi gören, gözleri önünde 
canlandıran bir adam olduğunu göster­
miştir. Haşim musikiyi pek anlamadı; 
kafiyelerinin bozuk olması da belki on- 
d,ıııdır. Evine gidenler bilirler: musiki di­
ye, İran'dan getirttiği acayip bir plağı 
çalar dururdu; hepimize bir fena gelir­
di, ama hatırını kırmamak için dinlerdik. 
★ ★ ★
AHMET Haşim için acından öldü di­
yorlar. Yalandır; memleket kendisine 
pekala baktı. Hepimiz biliyoruz: Haşim 
dolma yerken öldü; böbrekleri bozuldu, 
karaciğeri bozuktu da onun için. Bir a- 
damın büyük bir şair olması için mutla­
ka sıkıntı çekmesi, aç kalması, kadrinin 
bilinmemesi lazım gelmez. Böyle şeyler 
söylemek ayıptır. Hem Haşim, şiirlerin­
de duygularım söyleyen, başından ge­
denleri anlatan adam değildir. Hani şair 
içli adamdır, ah eder, van eder diye bir 
söz vardır. Haşim o manada şair değil­
dir. Sanat adamıdır; gönlü ile değil, ka­
fası ile çalışırdı."
O geceden sonra, bazıları Nurullah A- 
taç "Ahmet Haşim'i sağlığında överken, 
ölümünden sonra, aleyninde bulundu!"
diye tutturmuşlar...
Nurullah Ataç bu laflara onblr yıl da­
yanmış, sonunda patlamış:
"İşte böyle şeyler söyledim. Bunları 
söylerken Haşim'i yermek, kötülemek 
aklımdan bile geçmemiştir. Belki o gün 
bunları söylemenin sırası değildi; yeni 
ölmüş bir şairin yalnız iyi taraflarını gös­
termek belki daha doğru olurdu. Benim 
sözlerim, Nurettin Artam'ın dediği gibi 
nikahta talak (boşama) ayetlerim Oku­
maya benzemiş olabilir, ama Haşim'i 
yermek değildi. Ben o akşam yerdim, 
yerdim ama başka kimseleri yerdim."
★ ★★
NURULLAH Ataç'ın anlattıklarını sa­
nırız hiç yadırgamadınız, çünkü aynı o- 
yun öylesine değişmeden oynanıyor ki, 
sadece oyuncular ayrı, o da ömürleri yet­
mediğinden...
Ama bir de fark var, hiç olmazsa o 
günlerde "Nurullah Ataç'lar" varmış, a- 
damların dalkavukluklarını, yüzsüzlük­
lerini, şarlatanlıklarını yüzlerine vuru- 
yorlarmış...
Şimdi - biz dahil - onlar da yok!
(X)Cumhuriyet Dönemi Edebiyatı, 54 
şair, romancı, hikayeci, yazar, 1300 say­
fa (1923 - 1950) Kültür Bakanlığı.
Kişisel Arşivlerde İstanbul Belleği


Ölenlerin arkasından...

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository