Taha Toros Arşivi, Dosya No: 35- Nişantaşı-Maçkaİstanbul Kalkınma Ajansı (TR10/14/YEN/0033) İstanbul Development Agency (TR10/14/YEN/0033

Ekinci, Oktay

Istanbul Sehir University Repository

%lo. 9/
•iyet
Genel Yayın Yönetmeni: Orhan Erinç #  Dış Haberler: Ergun Balcı •  İstihbarat: Yalçın Yayın Kumlu: İlhan Selçuk (Başkan), 
Genel Yayın Koordinatörü: Hikmet Çakır •  Ekonomi: Bülent Kızanlık •  Kültür: Orhan Erinç, Oktay Kurtböke, 
Çetinkaya #  Yaziişleri M üdürleri: Handan Şenköken •  Spor: Abdülkadir Yücelman Hikmet Çetinkaya, Şükran Soner,
İbrahim Y ıld ız  (Sorumlu), Dinç Tayanç •  Makaleler: Sami Karaören •  Çeviri: Seyfettin Ergun Balcı, Dinç Tayanç, İbrahim
#  Haber Merkezi Müdürü: Hakan Kara Turhan •  Düzeltme: Abdullah Yazıcı #B ilgi-B cl- Yıldız, Orhan Bursalı, Mustafa
#  Görsel Yönetmen: Fikret Eser ge: Edibe Buğra •  Fotoğraf: Erdoğan Köseoğlu Balbay, Hakan Kara.
Ankara Temsilcisi: Mustafa Balbay •  Haber Müdürü: Müessese Müdürü: Erol Erkut •  MEDYAC: •  Yönetim MEDYA G : •
Doğan Akın Atatürk Bulvarı No: 125, Kat:4, Bakanlıklar- Koordinatör: Ahmet Korulsan •  Kurulu Başkanı-Genel Yönetim Kurulu
Ankara Tel: 4195020 (7 hat). Faks: 4195027 •  İzmir Muhasebe: Bülent Y e n e r # İdare: Müdür:GülbinErduran Başkanı - Genel
Temsilcisi: Serdar Kızık, H. Ziya Blv. 1352 S. 2/3 Tel: H üseyinG ürer# işletme:Önder •  Koordinatör: Reha Müdür: Üstün
4411220, Faks: 4419117# Adana Temsilcisi: Çetin Yiğenoğlu, Çelik •  Bilgi-îşlem: Nail İnal •  Işıtm an#G enel Müdür Akmen •Murahhas
İnönü Cd. 119 S. No: 1 Kat: 1, Tel: 3522550, Faks: 3522570 Yardımcısı: Mine Akdağ üye: Bora Gönenç
nsı. Basın ve Yayıncılık A.Ş.
K:246 İstanbul Tel: (0/212) 512 05 05 (20 hat) Faks: (0/212) 513 85 95 9 EKİM 1995 İmsak: 4.37 Güneş: 6.01 Öğle: 11.59 ikindi: 15.07 Akşam 17.42 Yatsı: 19.01 MEDYA C Tel: 514 07 53 - 513 95 80 - 513 84 60-61, Faks: 5118466
Şişli’de artık binaların arka bahçelerine de imar izni isteniyor
Maçka için yapılan uygunsuz teklif
Tarihi Maçka Palas Apartmanı bugünlerde onarım geçiriyor. Ne var ki öngörülen yeni pro­
jede, arka bahçesine eklenecek bir iş merkezi de var.
OKTAY EKİNCİ
Kişi başına düşen yeşil alan miktarı hızla “sı­
fıra” doğru yaklaşan Şişli’de yeni yapılaşma için 
boş arsa pek kalmayınca, yatırımcılar bu kez 
de tarihsel binaların “bahçelerine” göz dikti­
ler. Koruma mevzuatı gereğince imar yasağı 
getirilen eski eser parsellerindeki “yapı yak­
laşma sınırlan” içerisinde bile artık projeler ge­
liştiriliyor. Bunlardan ünlü Maçka Palas Apart­
manının kendi parselindeki koruma alanında 
tasarlanan ek yapı projesi ise “Petite Palas” adı 
verilen 9 katlı ofis binası olarak İstanbul 1 
No’lu Koruma Kurulundan bugünlerde izin 
bekliyor.
Kültür mirası niteliğindeki binalann bulun­
dukları kentsel doku içerisinde mimari kimlik­
lerinin ve etkilerinin sürdürülebilmesi için, 
özellikle korunması gerekli cephelerini yeni ya­
pılaşmayla “örtmemek” gerekiyor. Nitekim 
Koruma Kurulları da bu tür binalann bulun­
dukları büyük parsellerde imar kurallarını be­
lirtirken, özgün cephenin çevreden yeterince 
algılanabilmesini sağlayacak mesafelerde ya­
pı yaklaşma sınırlarını da karar altına alıyor­
lar.
Kültür mirası___________________
Bu genel koruma kuralı, 19. yüzyılın orta­
larında Türkiye’ye yerleşen İtalyan mimar Gu- 
ilioMongeri’nin tstanbul’akazandırdığı Maç­
ka Palas Apartmanı için de 1972 yılında “30 
metre” olarak belirlenmiş. Aynca aynı karar­
da, binanın kültür mirası olduğu da saptana­
rak yasal olarak koruma altına alınması sağ­
lanmış.
İstanbul Ansiklopedisi'ndeki maddesinde 
Yasemin Suner tarafından derlenen bilgilere 
göre Abdülmecid’in torunu Münire Sultan'a 
ait eski sarayın bulunduğu arsada 1920’li yıl­
larda inşa edilen Maçka Palas Apartmanı, “Mi­
lano palazzalarını andıran bir mimari anlayı­
şın” İstanbul ’daki özgün örnekleri arasında yer 
alıyor. 1922’de T ürkiye’ye demiryolu müteahit- 
liği için gelen Vincenzo Caivano tarafından 
yaptırılan bu tarihi apartmanda oturanlar ara­
sında Abdülhak Hamid Tarhan, Kerime Na­
dir, Celal Bayar, Turgay Şeren gibi ünlüler de 
var.
12 Şubat 1972’de alınan 6209 sayılı Anıtlar
► İstanbul’un sivil mimarlık 
kültürü mozaiğinde özgün bir 
yeri olan Maçka Palas 
Apartmanı’na 9 katlı bir iş 
merkezi eklenmek isteniyor. 
Tarihi binanın arka bahçesinde 
tasarlanan “Petite Palas” adlı 
proje A B D ’li mimarların 
imzasını taşıyor ve Şişli 
Belediyesi’nin uygun görüşüyle 
sunulan Koruma Kurulu’nda 
onay bekliyor.
Yüksek Kurulu kararında “korunacak binaya 
30 m'den fazla yaklaşmamak kaydı ile meri 
(yürürlükteki) imar nizamlarına uygun inşaat 
yapılmasında mahzur bulunmadığı" hükmü 
yer almasına rağmen, uygulamada buna uyul­
mamış ve o yıllarda inşa edilen yeni bina ile 
tarihi apartman arasında sadece 22 m ’lik bir 
boşluk bırakılmış.
Teşvikiye Caddesi nde açılan Bronz Sokağı’na
cephe veren bu 22 metre enindeki arka bahçe
içerisinde şimdi yapılmak istenen ek bina ise 
17 metre genişliğinde ve 30 metreyi aşkın bir 
yükseklikle tasarlanmış durumda. Doğuş Hol­
ding tarafından New York’taki bir mimarlık 
bürosuna çizdirilen projede, giriş katı dükkân­
lar için, normal katlar ise ofis olarak planlan­
mış.
Şeffaf cepheli bir modern mimari anlayış 
içersinde ve Maçka Palas’la ‘kontrast’ oluştu­
racak şekilde projelendirilen Petite Palas’ın en
üst katında ise bir de konferans salonu düşü­
nülüyor... Şişli Belediyesi’nin resmi başvuru­
sunun yanı sıra Belediye Başkanı Gülay Atığ’ın 
da Koruma Kurulu'nu “iknaetmek” için özel 
olarak çaba gösterdiği söylenen Petite Palas pro­
jesi, kentsel ve çevresel koruma ilkeleri açısın­
dan birçok sakıncayı da beraberinde getiriyor.
Birincisi; yapının eklemleneceği Maçka Pa­
las Apartmanı’nın özgün mimari kimliği ve Teş­
vikiye Caddesi ile Bronz Sokağı’nın kesiştiği
köşede bulunduğu bölgeye kazandırdığı tarih­
sel doku etkisi, bu projeyle önemli ölçüde za­
rar görecek; Kuzey cephesi 1993’te inşa edi­
len Türkiye İş Bankası Milli Reasürans TAŞ Ge­
nel Müdürlüğü binasıyla zaten kapanmış olan 
bu anıtsal değerdeki sivil mimarlık örneği kül­
tür varlığımız, bu kez batı cephesi de örtüle­
rek duyarsız bir ‘modem’(!) kuşatma arasın­
da tarihsel saygınlığını yitirecek.
İkincisi; yine bu proje Şişli’de ve özellikle 
Maçka, Teşvikiye, Nişantaşı bölgesinde elde 
kalan en son yapılaşmamış alanlar olan “bina 
bahçelerinin" de yeni imar talepleri altında 
betonlaşmasına “öncülük” edecek. Böylece, 
özellikle eski eser niteliğindeki yapıların par­
sellerinde özen gösterilen imar yasağının de­
linmesi yönünde “emsal” oluşturabilecek.
Üçüncüsü ise; öngörülen proje bir kültür 
varlığı yanında ve onun parselinde olmasa bi­
le, bulunulan bölgede artık “tıkanma” sınır­
larında bulunan altyapıyı ve özellikle trafik 
yoğunluğunu daha da zorlaması açısından şe­
hircilik ilkelerini yok sayan bir tavır sergiliyor.
Yasal kurallara aykın teklif_______
Uygulanabilmesi için “bahçeyi imar parse­
line dönüştürecek” imar planı değişikliğini de 
gündeme getiren Petite Palas, gerek “sevimli 
adı” ve gerekse o yüksek rant beklentileriyle 
ne kadar çekici olursa olsun, yine imar planı 
değişiklikleriyle ilgili yasal kurallara aykırı 
bir teklif niteliği taşıyor.
Çünkü yürürlükteki ilgili yönetmeliğe göre 
bu tür parsel ölçeğindeki imar değişikliklerin­
de bölgeye getirilmek istenen yeni yapı yo­
ğunluğunu karşılayacak kadar bir “ilave yeşil 
alanın” da yörede aynı anda sağlanması gere­
kiyor. Oysa Petite Palas projesinde bu “küçük 
ayrıntı” hiç dikkate alınmadığı gibi, Şişli ilçe­
si de zaten yeşil alan açısından İstanbul’un en 
talihsiz bölgesi olarak sürekli bir gerilim için­
de yaşıyor...
Öyle görünüyor ki İstanbul, daha uzun bir 
süre böylesi “modernduyarsızlıkların” tehdi­
di altında kalacak. Çünkü bu tür “uygunsuz tek­
liflere” baştan karşı çıkması ve engellemesi 
gereken İstanbul Büyükşehir Belediyesi de ne 
yazık ki benzer duyarsızlığı yine Şişli’deki es­
ki İETT garajında yükselecek iş merkezi 
projesinde ısrarla sürdürüyor...
Kişisel Arşivlerde İstanbul Belleği 
Taha Toros Arşivi


Maçka için yapılan uygunsuz teklif

http://openaccess.marmara.edu.tr//bitstream/11424/153937/2/001500626006.pdf

Maçka için yapılan uygunsuz teklif

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository