Taha Toros Arşivi, Dosya No: 68-Göksu - Küçüksuİstanbul Kalkınma Ajansı (TR10/14/YEN/0033) İstanbul Development Agency (TR10/14/YEN/0033

Çinili, Orhan

Istanbul Sehir University Repository

İstanbul Mesireleri : 28
!»■ andilli ile Anadoluhisarı ara­
sında güzel îstanbulumuzun en şi­
rin bir bölgesi ve yüzyıllarca tu­
ristik önemini yitirmemiş olan 
«Göksu» bulunmaktadır.
Göksu ve Küçüksu arasına sıkış­
mış olan alan pek eski, tarihî bir 
mesiredir. Burada hemen deniz ke­
narında küçük ama muhteşem bir 
sarayla çeşme vardır. Göksu Kas­
rı denilen bu saray 1165-1740 yı­
lında birinci Mahmut tarafından, 
Sadrazam Mehmet Paşa’nm neza­
retinde yaptırılmıştır. Kasır o za­
man ahşap olarak inşa olunmuştu. 
Selim III. ile Mahmut II. bu sarayı 
yeniden yaptırmışlardır. Sonra Sul­
tan Mecit ile Sultan Aziz mükem­
mel surette tamir ve ıslah etmiş­
lerdir. Boğazın en küçük ve en za­
rif binalarından olup biçimi dört 
köşedir. Etrafında bahçesi vardır.
Önündeki güzel çeşmeyi de 1221 
de Selim III. inşa ettirmiştir. îs- 
tanbulun zarif ve tanınmış çeşme- 
lerindendir.
Suları Alemdağı civarından ge­
len Göksu ve Küçüksu birbirine az 
bir ara ile denize dökülürler. Kü­
çüksu zayıf olduğu için Göksu bol 
suyu ve çok güzel manzarasıyla 
fazla şöhret bulmuştur. Bu su de­
nizden iki üç kilometre kadar a- 
ğaçlar ve yeşilliklerle devam eder. 
Tarihe geçen bağ ve bahçeleriyle 
nice şairlere ilham kaynağı olmuş­
tur. Suyun kenarlarından çıkan 
topraklardan küpler ve testilerle 
çeşitli kaplar isim yapmıştır. Bu 
kıyılarda değirmenler de mevcut­
muş. Sündi ise harabelerinden baş­
ka bir şey kalmamıştır. Derenin 
sandalla gidilebilen en son noktası 
Dörtkardeşler mevkiidir. Burada 
bir kır kahvesi vardır.
BizanslIların «Aretos» adını 
verdikleri Göksu tarihte tam bir 
mesire olarak isim kazanmıştır. 
Bu şöhretine bir örnek olmak ü- 
zere Dereye gelen kayık ve bu ka­
yıklardaki lüks ve şıklığın bir anda­
ki maddî kıymetinin eski para ile 
onbin altın olarak hesaplandığım
~!'T-S>OlS2Q
Orhan C1NÎLÎ
söylemek kâfidir. Binlerce kayı­
ğın iştirak ettiği bu gezmelerde 
halkın gayet terbiyeli hareket et­
tikleri ve küçük bir olaya bile se- 
biyet vermedikleri eski kitaplarda 
kayıtlıdır.
Her yıl eylül ayinin sekizinde 
Göksu’da panayır kurulur, o gün­
kü kalabalığın haddi ve hesabı bu­
lunmazdı. 8 Eylül Göksu Pnaibr 
Ayazmasının günü olduğundan 
halk İstanbul’un en uzak yerlerin­
den buraya doardı.
Bu dere ile Küçüksu arasındaki 
çayır da ayrı bir mesiredir. Son 
yıllarda da halk buraya çok rağ­
bet etmektedir. Vaktiyle bu çayı­
ra padişahlar da gider gezerler­
miş. Onun için burada saray, çeş­
me ve namazgâh yapılmıştır. Na­
maz yeri Küçüksu İskelesinde bir 
metre yükseklikte yapılmış biı 
yer olup halâ da durmaktadır. 
Dört yanından taş merdivenle çıkı- 
kılır. 23 metre boyunda ve 12,5 
metre enindedir.
Göksu ve Küçüksu civarının 
1327 yılında Göksu bendinin taş­
masıyla bu alanın tamamiyle ha­
rap olduğu ve bu sebepten çayı­
rın uzun bir zaman için rağbetten 
düştüğü anlaşılmaktadır. Bu sem­
tin mısırı ve patlıcanı meşhurdur.
Göksuya paralel olarak akan 
Küçüksu da yukarılardan gelen 
bir deredir. Bu dere 5-6 kim. içeri­
lerden düz bir şekilde gelir. Ondan 
daha küçük ise de bunun da kıyı­
ları ağaçlık ve bostanlıktır.
Bu suyun güney yönüne rastla­
yan kısmında İstanbul Boğazı’mn 
hemen biricik plâjı, Küçüksu De­
niz banyoları yer almıştır. Nefis 
manzarasına ek olarak da, akınt’ 
olduğu için, suyunun temizüği bı 
plâja üstünlük tevlit etmektedir.
NOT : Bundan evvelki Kandil - 
li’ye ait yazının başlığı yanlışlıkla 
«Üsküdar» olarak çıkmıştır. Oku­
yucularımızdan özür dileriz.
Kişisel Arşivlerde İstanbul Belleği 
Taha Toros Arşivi


Göksu

Abstract

Similar works

Full text

Available Versions

Istanbul Sehir University Repository