University of Zagreb, Faculty of Economics and Business Zagreb
Abstract
Koliko god država nastojala pravno regulirati obavljanje ekonomskih aktivnosti, evidentirati ih i oporezivati, uvijek postoje segmenti u kojima veći ili manji obujam ekonomskih transakcija izmiče nekim od tih propisa. Tako se javlja potreba da se ove transakcije posebno proučavaju, prate i da se procjenjuje njihov obujam i utjecaj na veličinu i strukturu društvenog proizvoda, državnog proračuna i drugih makroekonomskih pokazatelja. Ovo je osobito važno za privrede u tranziciji kada se ukupna ekonomska aktivnost usporava, a značaj sive ekonomije povećava. U ekonomskom smislu, ključne generatore sive ekonomije predstavljaju kako neumjeren porezni sustav, tako i pretjerana regulativa u području privređivanja. Kao ekonomske posljedice takvog njihova djelovanja, javljaju se gušenje regularne poslovne aktivnosti i preusmjeravanje u tzv. neformalnu zonu. U određenoj mjeri, poslovanje u spomenutoj zoni predstavlja i spontanu tržišnu reakciju na neprirodni intervencionizam, odnosno na neprikladno uplitanje države u ekonomske tokove.No matter how hard the state tries to legally regulate the operation of economic activities, to register and to tax them, there are always some segments that can avoid some of these regulations. There is a need to follow these particular transactions and their impact on the size and structure of the GDP, the state budget and other macroeconomic aggregates. This is particularly important for economies in transition when the total economic activity slows down, and the importance of the informal economy increases. In economic terms, key generators of underground economy represent an excessive tax system as well as inappropriate regulations in the economy. As direct consequences occur transfers of the regular
business activities to the so–called informal zone. To some extent, the business activity in this zone represents a spontaneous market reaction to unnatural interventionism or an improper state interference in the economy
