بررسی غلظت گروه و زيرگروه‌های ايمنوگلوبولين و فنوتيپ لنفوسيتی در کودکان قبل و بعد از عمل برداشت آدنوييد و لوزه‌ها در مرکز تحقيقات گوش و حلق و بينی و سر و گردن بيمارستان حضرت رسول اکرم(ص)

Abstract

زمينه و هدف: با توجه به اينکه عفونت‌های مزمن لوزتين در دوران کودکی منجر به برداشت اين عضو می‌گردد، سالهاست در محافل علمی اين سؤال مطرح است که آيا تونسيلکتومی و آدنوييدکتومی منجر به اختلال سيستم ايمنی چه به صورت عمومی و چه به صورت موضعی خواهد شد يا خير؟ لذا در مطالعه اخير پارامترهای سيستم ايمنی در کودکان قبل و بعد از جراحی لوزه‌ها مورد بررسی قرار گرفته است. روش بررسی: اين مطالعه از نوع مطالعات کوهورت(همگروه) است. در اين بررسی 25 کودک(14 مذکر و 11 مونث) مراجعه کننده به درمانگاه گوش و حلق و بينی بيمارستان حضرت رسول اکرم(ص) توسط پزشک متخصص معاينه شده و از آنهايی که کانديد عمل برداشت آدنوييد و لوزه شدند، در 3 نوبت(قبل از عمل، 2 ماه و 6 ماه بعد از عمل) نمونه خون جهت اندازه‌گيری ايمنوگلوبولين‌های IgA، IgM و IgG و زيرکلاس‌های IgG، با روش نفلومتری و جهت شمارش زير گروه‌های لنفوسيتی(مارکرهای CD2، CD3، D4، CD8، CD19، CD23 و CD56)، با روش فلوسيتومتری و الايزا، گرفته شد. تجزيه و تحليل آماری به منظور مقايسه ميانگين متغيرهای کمی در گروه‌های وابسته، با آزمون Repeated measures Anova و برای يافتن تفاوت بين گروه‌ها، با آزمون Bonferroni انجام شد. يافته‌ها: بيماران تحت مطالعه ميانه سنی 8 سال(حداقل 3 و حداکثر 16 سال) داشتند. در اين بيماران سطح آنتی‌بادی IgM و IgG در سه مرحله قبل از عمل، 2 ماه و 6 ماه بعد از عمل، هيچ گونه تغييری نداشت. سطح آنتی‌بادی IgA در 2 ماه و 6 ماه بعد از عمل نسبت به قبل از عمل، مقداری کاهش يافته بود. سطح آنتی‌بادی زيرکلاس‌های IgG(IgG4، IgG3، IgG2 و IgG1) در دو مرحله بعد از عمل نسبت به قبل از عمل، افزايش مختصری داشت. همچنين در اين مطالعه آناليز مارکرهای لنفوسيتی نشان می‌دهد که سلولهای CD4+ و نسبت CD4+/CD8+ و CD23+ در سه مرحله قبل، 2 ماه و 6 ماه بعد از عمل هيچ گونه تغييری نداشته است. تعداد سلولهای CD23+ و CD56+ در دو مرحله بعد از عمل نسبت به قبل از عمل، کاهش مختصری داشتند ولی از نظر آماری معنی‌دار نبود(05/0Pvalue>). ميانگين لنفوسيت‌های CD8+ طی اين سه مرحله، تفاوت آماری معنی‌داری نشان داده است(02/0=Pvalue). اين اختلاف بين نمونه‌های 2 ماه بعد از عمل با نمونه‌های 6 ماه بعد از عمل، بارز است(03/0=Pvalue). در مورد ميانگين CD19+ نيز تفوت آماری معنی‌دار ديده شد(012/0=Pvalue). اين اختلاف بين نمونه‌های قبل از عمل با نمونه‌های 2 ماه بعد از عمل، بارز است(01/0=Pvalue). نتيجه‌گيری: غلظت تمام کلاسهای آنتی‌بادی در بيماران اخير با افراد به ظاهر سالم که در مطالعه فوق مورد بررسی قرار گرفته‌اند، به مراتب بالاتر است و اين تغيير در غلظت IgM در گروه‌های سنی 3 تا 8 سال افزايش قابل توجهی نشان می‌دهد که تا 6 ماه بعد از عمل نيز به غلظت ميانه نرمال نمی‌رسد. افزايش غلظت آنتی‌بادی‌ها در افراد با تونسيليت مزمن مرتبط با تحريک مکرر آنتی‌ژنيک در اين بيماران است. به نظر می‌رسد تغييرات غلظت ايمونوگلوبولين‌ها و لنفوسيت‌های T و B بعد از آدنوييدکتومی وابسته به سن باشد. براساس نتايج مطالعه اخير، عدم تغيير قابل توجه در توانايی سيستم ايمنی در کوتاه مدت اثبات می‌گردد. مقايسه توانايی سيستم ايمنی در افرادی که تونسيلکتومی شده‌اند با افراد سالم در مطالعات دراز مدت توصيه می‌شود