زمينه و هدف: آرتريت روماتوئيد (Rheumatoid Arthritis-RA) يک بيماری خودايمنی التهابی مزمن است که با سفتی، درد و تورم مفاصل همراه است. در مطالعات مختلف مشخص شده است که بعضی از مواد غذايی اثرات سودمند يا مضری بر اين بيماری داشته است و در چندين مطالعه گزارش کردهاند که رژيم غذايی گياهخواری و نيز استفاده از محصولات لبنی اثرات مثبتی در بهبود RA داشته است. هدف از اين پژوهش، بررسی دريافت منابع غذايی آنتیاکسيدان و عوامل تغذيهای مؤثر بر بيماری آرتريت روماتوئيد در زنان بوده است.
روش بررسی: در اين مطالعه موردی – شاهدی زنان مبتلا به RA مراجعهکننده به کلينيک تخصصی روماتولوژی شهر اهواز و افراد سالم همراه بيمار که از نظر سن و جنس با بيماران همسانسازی شده بودند (هر گروه 40 نفر) انتخاب شدند. جمعآوری دادهها به روش مستقيم با استفاده از پرسشنامه بسامد غذايی (Food Frequency Questionnaire-FFQ) صورت گرفت. در اين پرسشنامه (FFQ) تکرار مصرف غذايی در 3 دسته روزانه، هفتگی و به ندرت تقسيم شدند. دادهها با استفاده از آزمونهای آماری t و مجذور کای و به کمک نرمافزار SPSS V. 13 تجزيه و تحليل شدند.
يافتهها: از بين گروههای غذايی مورد بررسی: مصرف روزانه گوجه فرنگی 3 برابر (02/0 P <)، مصرف هفتگی تن ماهی 3/4 برابر (01/0 P <)، مصرف روزانه ميوه 7/1 برابر (04/0 P <) و مصرف هفتگی آب ميوه 6/4 برابر (02/0 P <) در گروه شاهد نسبت به گروه بيمار بالاتر بود. درحاليکه عادت به مصرف بادام زمينی در بيماران،
5 برابر گروه شاهد بوده است. بالغ بر يک سوم بيماران گزارش نمودند که مصرف خيار و 20% مصرف بادمجان باعث تشديد بيماری و سير و ماهی در قريب به يک چهارم بيماران سبب تخفيف بيماری شده است. شيوع چاقی (برحسب درصد چربی بدن) در بيماران، 4 برابر افراد سالم مشاهده شد (05/0 P <).
نتيجهگيری: باتوجه به يافتههای به دست آمده مشخص گرديد دريافت برخی از مواد غذايی ازقبيل: شير، گوجه فرنگی، تن ماهی، ميوه و آب ميوه در بيماران کم بوده است، درحاليکه مصرف بادام زمينی به عنوان يک ماده غذايی آلرژیزا در بيماران بالاتر بوده است. مصرف مواد غذايی ازقبيل خيار و بادمجان سبب تشديد علائم، ولی مصرف ماهی و سير با تخفيف علائم RA همراه بوده است. همچنين شيوع بالای چاقی در بيماران مبتلا به آرتريت روماتوئيد مشاهده گرديد. توجه به الگوی غذايی اين بيماران، کاهش وزن بدن و دريافت منابع غذايی آنتیاکسيدان توصيه میشود