زمينه و هدف: تقريباً هر بيماری جسمی که درد يا ناراحتی قابل ملاحظه توليد کند، میتواند بر روی کيفيت خواب تأثير منفی بگذارد. جراحات و بيماریهايی که سيستم قلبی ـ عروقی، تنفسی، گوارشی و نورولوژيک را مبتلا میکنند، میتوانند کيفيت خواب را مختل کنند. هدف از اين مطالعه، بررسی پارامترهای خواب و عوامل مؤثر بر کيفيت خواب بيماران جسمی مختلف است. روش بررسی: در يک مطالعه توصيفی ـ مقطعی، 300 بيمار سرپايی با شکايات مختلف جسمی که به درمانگاههای داخلی، گوش و حلق و بينی(ENT)، ارتوپدی، اعصاب، نفرولوژی و جراحی مراجعه کرده بودند، شرکت داده شدند. ابزار ارزيابی، شاخص کيفيت خواب پيتزبورگ بود که کيفيت خواب را در 7 قلمروی اصلی میسنجد و يک نمره 5> به عنوان اختلال خواب قابل ملاحظه تلقی شده است. برای تحليل دادهها، از آمار توصيفی و تحليل پراش يکطرفه استفاده گرديد. يافتهها: ميانگين نمره پيتزبورگ در تمام درمانگاهها، بالاتر از نقطه برش(02/8=M) يافته شد. تفاوتهای معنیداری در پارامترهای مدت خواب، اختلالات خواب و اختلال عملکرد روزانه بين درمانگاهها بدست آمد و بيماران درمانگاه گوش و حلق و بينی بيشترين مشکلات خواب را داشتند. عوامل درد و نگرانی به عنوان علل اصلی اختلالات خواب، گزارش شده بودند. نتيجهگيری: براساس يافتههای اين پژوهش، بسياری از بيماریهای جسمانی میتوانند به خودی خود اختلال خواب ايجاد کنند. از آنجايی که، درد و نگرانی بيش از ساير عوامل بر کيفيت خواب تاثير منفی میگذارند، لازم است در ارزيابی و درمان بيماران جسمی مختلف در نظر گرفته شوند
